Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Ο ΧΩΡΟΣ ΤΗΣ ΑΜΥΝΑΣ ΑΠΑΙΤΕΙ ΑΚΡΙΒΕΙΑ ΚΑΙ ΣΥΝΕΠΕΙΑ Η πρόσφατη τοποθέτηση του Υπουργού Εθνικής Άμυνας Νίκου Δένδια στο συνέδριο του Κύκλου Ιδεών και του Φόρουμ των Δελφών είχε αναμφίβολα ενδιαφέρον.

Επιχείρησε να παρουσιάσει μια εικόνα στρατηγικής πληρότητας, ψυχραιμίας, αυτοπεποιθησης, και αποφυγής τουρκοκεντρικής ανάγνωσης για κάθε αμυντική κίνηση και μετάβαση των Ενόπλων Δυνάμεων σε νέο τεχνολογικό υπόδειγμα.

Ωστόσο, ορισμένες διατυπώσεις του χρειάζονται προσεκτική αξιολόγηση, διότι όταν ο δημόσιος λόγος για την άμυνα γίνεται υπερβολικός ή ιστορικά ανακριβής, δημιουργεί λανθασμένες εντυπώσεις. 1) Ο ισχυρισμός ότι η σημερινή «Ατζέντα 2030» συνιστά περίπου μοναδική ιστορική τομή στον μακροπρόθεσμο αμυντικό σχεδιασμό και γίνεται για πρώτη φορά είναι υπερβολικός και άδικος.

Είναι θεμιτό ένας υπουργός να υπερασπίζεται το έργο του.

Όμως είναι υπερβολικό να υπονοείται ότι δεν υπήρξε στο παρελθόν ουσιαστικός στρατηγικός ή εξοπλιστικός σχεδιασμός. Στις Ένοπλες Δυνάμεις, και ιδιαίτερα στο Πολεμικό Ναυτικό, υπήρξαν κατά καιρούς δεκαετείς ή πολυετείς σχεδιασμοί, έστω με την διαφορετική θεσμική μορφή του ΕΜΠΑΕ. Π.χ Όλοι γνωρίζουμε την κοσμογονική αλλάγη που έγινε επί θητείας Κονοφάου ως Αρχηγού του Πολεμικού Ναυτικού (1976-1982), που με διαδοχικά 5ετή ΕΜΠΑΕ που έγιναν διαδοχικά, κατέστησε τότε το Ναυτικό μας υπέρτερο από κάθε πλευρά έναντι της Τουρκίας.

Η ακριβής διατύπωση θα ήταν ότι σήμερα επιχειρείται ένας πιο θεσμοθετημένος, διακλαδικός, δημοσιονομικά κοστολογημένος και κοινοβουλευτικά παρουσιασμένος μακροπρόθεσμος προγραμματισμός.

Άλλο όμως αυτό και άλλο η εντύπωση ότι πριν δεν υπήρχε σχεδιαστική σκέψη. 2) Συναφές είναι και το ζήτημα της αναφοράς στον πρώην Υπουργό Άμυνας Νίκο Παναγιωτόπουλο.

Η περιγραφή της προηγούμενης περιόδου ως φάσης «συντήρησης» και γρήγορων προμηθειών αδικεί την πραγματικότητα. Επί Υπουργίας Παναγιωτόπουλου δρομολογήθηκαν κρίσιμες επιλογές αποκατάστασης ισχύος.

Στον αμυντικό σχεδιασμό του προωθήθηκαν τα Rafale, οι φρεγάτες FDI, οι τορπίλες, η υποστήριξη κρίσιμων συστημάτων, η ενίσχυση διαθεσιμοτήτων και η αμυντική διπλωματία με Γαλλία, ΗΠΑ, Ισραήλ, Αίγυπτο και ΗΑΕ.

Δεν επρόκειτο απλώς για διαχειριστική συντήρηση, αλλά για προσπάθεια ενίσχυσης της αποτροπής μετά από μακρά περίοδο υποεπένδυσης.

Η ορθή προσέγγιση εκ μέρους του κου Δένδια θα ήταν να παρουσιαστεί η σημερινή ατζέντα ως συνέχεια και θεσμική εμβάθυνση, όχι ως αφετηρία από μηδενική βάση. 3) Επίσης προβληματική ήταν και η ανάλυση του για τα drones.

Ο κ. Δένδιας συνέδεσε την ουκρανική χρήση drones με την έλλειψη βλημάτων πυροβολικού, παρουσιάζοντάς τα περίπου ως υποκατάστατο.

Αυτό έχει έναν πυρήνα αλήθειας, αλλά δεν επαρκεί ως στρατιωτική ανάλυση. Τα FPV drones στην Ουκρανία πράγματι λειτούργησαν ως φθηνά, αναλώσιμα μέσα προσβολής και σε ορισμένες περιπτώσεις κάλυψαν ελλείψεις πυρομαχικών.

Όμως το drone δεν είναι απλώς «βλήμα». Πέραν των συνθηκών κορεσμού που δημιουργεί, μπορεί να έχει πολύ μεγαλύτερη εμβέλεια, περιφέρεται στο πεδίο της μάχης, είναι αισθητήρας, μέσο αναγνώρισης, φορέας πυρομαχικού, εργαλείο διόρθωσης πυρών, πλατφόρμα ηλεκτρονικού πολέμου, decoy και στοιχείο δικτυοκεντρικής μάχης.

Δεν αντικαθιστά το πυροβολικό, την αεροπορία ή τη μαζική ισχύ πυρός.

Συνεργάζεται, τα συμπληρώνει και σε ορισμένες τακτικές περιστάσεις τα υποκαθιστά προσωρινά. 4) Ακόμη πιο προβληματική είναι η θέση ότι η Ουκρανία ήταν η πρώτη που χρησιμοποίησε drones στο πεδίο.

Αυτό δεν στέκει ιστορικά.

Drones και UAV χρησιμοποιούνται εδώ και δεκαετίες, από αναγνώριση μέχρι κρούση, ενώ πριν από την Ουκρανία υπήρξαν τα παραδείγματα του Αζερμπαϊτζάν στο Ναγκόρνο-Καραμπάχ, των ΗΠΑ με Predator και Reaper, αλλά και μη κρατικών δρώντων στη Μέση Ανατολή. Η Ουκρανία δεν εφηύρε το drone ως όπλο, αλλά το εξέλιξε και ανέδειξε τη μαζική, ταχεία, φθηνή και συνεχώς προσαρμοζόμενη χρήση του σε πόλεμο υψηλής έντασης. 5) Υπερβολικές εκτιμώ είναι και οι εξαγγελίες για την ελληνική παραγωγή drones.

Είπε ότι είναι 5.000 σήμερα, 100.000 σε λίγα χρόνια, και θα υπάρχει δυνατότητα για έως και 1 εκατομμύριο ετησίως το 2030.

Αν αυτό είναι πραγματικό σχέδιο, τότε αποτελεί πραγματικά επανάσταση.

Αν όμως είναι απλά προσδοκία και δεν συνοδεύεται από παραγωγική βάση, ηλεκτρονικά, αισθητήρες, κινητήρες, ασφαλείς επικοινωνίες, λογισμικό, πιστοποίηση, αποθέματα και δόγμα χρήσης, τότε κινδυνεύει να μείνει εντυπωσιακός αριθμός χωρίς επιχειρησιακό βάθος. 6) Όσον αφορά τα όσα είπε για τους Patriot στην Κάρπαθο, η εξήγηση ότι αναπτύχθηκαν λόγω ιρανικής απειλής και αποσύρθηκαν επειδή δεν υφίσταται πλέον ο ίδιος κίνδυνος είναι επιχειρησιακά λογική.

Πολιτικά όμως δεν αρκεί.

Σε μια περιοχή φορτισμένη από τουρκικές αιτιάσεις περί αποστρατιωτικοποίησης, η απομάκρυνση τέτοιου συστήματος πρέπει να συνοδεύεται από σαφή διαβεβαίωση ότι υπάρχει επαρκής πολυεπίπεδη κάλυψη SHORAD, MRAD, αντι-drone και συστημάτων επιτήρησης. ΚΑΤΑΛΗΓΟΝΤΑΣ Οι τοποθετήσεις του κου Δένδια στο Συνέδριο είχαν ενδιαφέρον και με σωστό προσαντολισμό, τόσο στον αμυντικό σχεδιασμό όσο και στις προσπάθεις της αμυντικής βιομηχανίας για να δημιουργηθεί αμυντική αυτονομία και αυτάρκεια.

Χρειάζεται όμως μεγαλύτερη θεσμική σεμνότητα, ιστορική ακρίβεια, επιχειρησιακή τεκμηρίωση και αποφυγή υπερβολών.

Ο αμυντικός τομέας της χώρας δεν υπηρετείται από εντυπωσιακές διακηρύξεις, αλλά από συνέχεια, συνέπεια, ρεαλισμό και πραγματική δυνατότητα προβολής ισχύος στο πεδίο.

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους