Ομιλία του Γιάννη Ζυρπιάδη στην εκδήλωση για τη Γενοκτονία του Ποντιακού Ελληνισμού που πραγματοποιήθηκε στο Ανατολικό 19η Μαΐου - Ημέρα τιμής και μνημοσύνης για τα θύματα της ποντιακής γενοκτονίας...

Πλήρες Κείμενο:

Ομιλία του Γιάννη Ζυρπιάδη στην εκδήλωση για τη Γενοκτονία του Ποντιακού Ελληνισμού που πραγματοποιήθηκε στο Ανατολικό 19η Μαΐου - Ημέρα τιμής και μνημοσύνης για τα θύματα της ποντιακής γενοκτονίας. 🦅🕯️🙏🏼 "Στων ξεριζωμένων τις ψυχές φωλιάζει η ιστορία, σαν δάκρυ που δεν στέγνωσε, σαν άσβεστη πορεία. Στον Πόντο κάποτε η αυγή μοσχοβολούσε κρίνα κι οι άνθρωποι τραγούδαγαν με τούτα μια με 'κείνα.

Μα ήρθε αγέρας σκοτεινός και σκέπασε τα μέρη, κι έγινε ο δρόμος της φυγής πικρό, βαρύ μαχαίρι.

Σπίτια κλειστά, εκκλησιές βουβές μέσα στο κρύο κι η γη κρατούσε τον καημό σαν μυστικό αγρίο.

Περπάτησαν σε μονοπάτια, δίχως ψωμί κι ελπίδα, κρατώντας μόνο φυλαχτό μια χούφτα απ' την πατρίδα.

Μα όπου κι αν ερίζωσαν ξανά, δεν χάθηκε η φλόγα, γιατί ο Πόντος ζει βαθιά στου χρόνου κάθε ρόγα.

Κι όταν η λύρα αντηχεί με δάκρυ, περηφάνια μοιάζει ν' ακούς των προγόνων σου την άσβεστη καμπάνα.

Γιατί οι λαοί δεν χάνονται όσο θυμούνται ακόμα κι η μνήμη γράφει το αληθές με αίμα και με χώμα." Σεβαστέ πατέρα Χρυσόστομε, αξιότιμοι παρευρισκόμενοι, κυρίες και κύριοι αγαπητά παιδιά, σήμερα 19η Μάη, στεκόμαστε με σεβασμό και βαθιά συγκίνηση μπροστά στη μνήμη ενός από τα τραγικότερα κεφάλαια της νεότερης ελληνικής ιστορίας: τη γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου.

Η ημέρα αυτή δεν είναι απλώς μια επέτειος, είναι ημέρα ιστορικής μνήμης, Εθνικής ευθύνης και ανθρώπινης συνείδησης.

Το γεγονός της γενοκτονίας είναι η γενεσιουργός αιτία γέννησης της ιστορίας μας. Ο Πόντος, η ιστορική Γη στις νότιες ακτές του Ευξείνου Πόντου, υπήρξε επί αιώνες κέντρο Ελληνικού πολιτισμού, παιδείας και εμπορίου.

Από την αρχαιότητα ακόμη, οι Έλληνες του Πόντου δημιούργησαν ακμάζουσες κοινότητες, κράτησαν ζωντανή την γλώσσα, την πίστη και τις παραδόσεις τους ακόμα και κάτω από δύσκολες συνθήκες.

Όμως, στις αρχές του 20ου αιώνα και ιδιαίτερα κατά την περίοδο 1914-1923 οι Πόντιοι βρέθηκαν στο στόχαστρο ενός οργανωμένου σχεδίου εξόντωσης από το εθνικιστικό κίνημα των Νεότουρκων και αργότερα από το κεμαλικό καθεστώς του Μουσταφά Κεμάλ Πασά, που αργότερα οι Τούρκοι ονόμασαν Ατατούρκ (πατερας των Τούρκων). Η 19η Μαϊου 1919, ημέρα απόβασης του Κεμάλ στην Σαμψούντα, θεωρείται η κορύφωση της πιο βίαιης φάσης των διωγμών και γι'αυτό καθιερώθηκε ως ημέρα μνήμης της Ποντιακής γενοκτονίας.

Ύστερα από πρόταση του αείμνηστου Μιχάλη Χαραλαμπίδη στον πρωθυπουργό της χώρας Αν. Παπανδρέου η οποία ψηφίστηκε από τους βουλευτές και υπερψηφίστηκε από τους Πόντιους βουλευτές τον Φεβρουάριο του 1994.

Ο ίδιος συνέχισε να υποστηρίζει ότι αυτή η μέρα πρέπει να καθιερωθεί ως "Ευρωπαϊκή Ημέρα Μνήμης των θυμάτων του Κεμαλισμού" καθώς έλεγε ότι "το δικαίωμα στην μνήμη, είναι ανθρώπινο δικαίωμα". Οι διώξεις δεν ήταν τυχαίες πράξεις πολέμου, ήταν οργανωμένη γενοκτονία.

Χιλιάδες άνθρωποι εκτελέστηκαν, χωριά πυρπολήθηκαν, οικογένειες ξεκληρίστηκαν, άνδρες οδηγήθηκαν στα περιβόητα "τάγματα εργασίας" -τα αμελέ ταμπουρου- από όπου ελάχιστοι επέστρεψαν ζωντανοί.

Γυναίκες, παιδιά και ηλικιωμένοι εξαναγκάστηκαν σε πορείες θανάτου μέσα στο χιόνι και την πείνα.

Το 1921 πραγματοποιήθηκαν τα λεγόμενα "Δικαστήρια Ανεξαρτησίας" στην Αμάσεια.

Εκεί, εξέχουσης προσωπικότητες του ποντιακού ελληνισμού -δάσκαλοι, ιερείς επιχειρηματίες και πολιτικοι- καταδικάστηκαν και απαγχονίστηκαν με ψευδείς κατηγορίες.

Ανάμεσά τους και ο δημοσιογράφος και πολιτικός Νίκος Καπετανίδης, ο οποίος λίγο πριν τον απαγχονισμό του φέρεται να είπε: "Η πατρίδα μου ζει.

Ας με κρεμάσουν". Το γεγονός αυτό μαρτυρεί η μικρή τότε συγχωριανή μας Ξανθίππη Αποστολίδου, η οποία θυμόταν ένα τραγουδάκι που μάθαιναν στους μαθητές: " Δεν ήταν μόνο ο Τσάλιπας, ήταν και ο Κωφίδης.

Ήταν και ο Χατζήνοτας και ο Καπετανίδης". Οι μαρτυρίες των επιζώντων της γενοκτονίας συγκλονίζουν ακόμα και σήμερα, 107 χρόνια μετά.

Μια πόντια πρόσφυγας θυμόταν:" Μας έβγαλαν από το χωριό χαράματα.

Οι γέροντες δεν άντεχαν τον δρόμο.

Τα παιδιά έκλαιγαν από την πείνα.

Όποιος έμενε πίσω, δεν τον ξαναβλέπαμε ποτέ...", ενώ ένας άλλος πρόσφυγας αναφέρει:" Καίγονταν τα σπίτια μας κι εμείς κοιτούσαμε από το βουνό, όπου είχαμε καταφύγει.

Ο τόπος μας χανόταν μπροστά στα μάτια μας". Οι ξένες διπλωματικές αποστολές και ιεραπόστολοι κατέγραψαν τη θηριωδίες.

Ο αμερικανός πρέσβης henry murgedau έκανε λόγο για πολιτική εξόντωσης των χριστιανών πληθυσμών της οθωμανικής αυτοκρατορίας.

Αντίστοιχες μαρτυρίες υπάρχουν σε γαλλικά αυστριακά και βρετανικά αρχεία καθώς ο τούρκος λόγιος, κυβερνήτης της επαρχίας Σεβάστειας, Εμπουμπεκίρ Χαζίμ Τεπείραν σημειώνει: "Το 1919 οι σφαγές στο Πόντο ήταν τόσο φρικτές που δεν μπορούσε να το αναφέρω στις εκθέσεις μου.

Δεν θα με πίστευαν!". Κι όμως... Παρά τον ξεριζωμό, οι Πόντοι δεν χάθηκαν.

Ήρθαν στην Ελλάδα πρόσφυγες, κουβαλώντας όχι πλούτη, αλλά μνήμη, αξιοπρέπεια και ψυχή.

Έχτισαν ξανά τη ζωή τους μέσα από τη στάχτες και τον πόνο.

Έφεραν μαζί τους την μουσική της λίρας, τον χτύπο του νταουλιού, τη γλώσσα τους, τα Ήθη και της αξίες της φυλής τους.

Συνέβαλαν καθοριστικά στην ανάπτυξη της νέας τους πατρίδας και κράτησαν ζωντανή την ιστορική αλήθεια.

Μαζί της σπείραν και την μνήμη - που που δεν νικέται ποτέ! "Εμείς οι Πόντοι, ένας λάος με μεγάλη αγάπη στην ελευθερία, την αλήθεια, την ζωή, την ανθρώπινη αξιοπρέπεια, τις ηθικές αξίες, τον άνθρωπο ήταν αδύνατον να ζήσουμε στην απόκρυψη, στην παραχάραξη της ιστορίας, στον εφησυχασμό, στην υποκρισία και το ψέμα.

Έτσι μετατρέψαμε τις ημέρες των διώξεων, των παθών, του θανάτου μας σε ημέρες ζωής, τις σημαίες της σταύρωσης μας σε αφετηρία ανάστασης και νέας ποντιακής αναγέννησης.

Ο ορισμός, η καθιέρωση της 19ης Μαϊου ως ήμερα μνήμης της γενοκτονίας, συμβολίζει τη νίκη της ζωής επί του θανάτου, της ανάστασης επί της σταυρώσεως, της αναγέννησης επί της παρακμής, της ιστορίας επί των κακών αγγέλων του τέλους της ιστορίας μας, του Διγενή επί του Χάροντα.

Τέλος, η αναγνώριση της γενοκτονίας δεν αποτελεί πράξη εκδίκησης, αλλά είναι πράξη δικαιοσύνης και σεβασμού προς την ανθρωπότητα.

Γιατί οι λαοί που ξεχνούν τα εγκλήματα του παρελθόντος, κινδυνεύουν να τα ξαναζήσουν.

Σήμερα, σε μία εποχή ο που ο κόσμος εξακολουθεί να γνωρίζει γενοκτονίες, πολέμους, προσφυγιά και διωγμούς, η μνήμη των Ποντίων μας διδάσκει κάτι βαθύτερο, ότι η ανθρωπιά δεν πρέπει ποτέ να νικέται από το μίσος.

Ότι η σιωπή απέναντι στην αδικία γίνεται συνενοχή και ότι η ιστορική μνήμη είναι δύναμη ειρήνης όταν συνοδεύεται από αλήθεια και σεβασμό.

Ας κρατήσουμε λοιπόν άσβεστη την μνήμη των 353.000 αθώων θυμάτων.

Ας διδάξουμε στις νεότερες γενιές στην αλήθεια της ιστορίας και ας γίνειη 19η Μαϊου όχι μόνο η μέρα πένθους αλλά και η μέρα υπόσχεσης.

Πως ποτέ ξανά κανένας λαός δεν θα βιώσει τον αφανισμό, τον ξεριζωμό και την γενοκτονία.

Κι ας τις μεταλαμπαδεύσουμε το μήνυμα πως "Η Ρωμανίαν κι αν επέρασε, ανθεί και φέρει κι άλλον..." Αιωνία η μνήμη των Ελλήνων του Πόντου. Ευχαριστώ!

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους