Original Post

Πλήρες Κείμενο:

19 Μαΐου … Μνήμη των δεκατριών (13) Οσιομαρτύρων και Ομολογητών, Πατέρων ημών και Αδελφών της Μονής Παναγίας της Καντάρας Κύπρου … Ιωάννου, Κόνωνος, Ιερεμίου, Μάρκου, Κυρίλλου, Θεοκτίστου, Βαρνάβα, Μαξίμου, Θεόγνωστου, Ιωσήφ, Γενναδίου, Γερασίμου και Γερμανού … των υπό των Λατινοφρόνων Φράγκων μαρτυρικώς τελειωθέντων εν έτει 1231 μ.Χ., δια την εμμονή τους στην Ορθόδοξη Πίστη των Αγίων και Θεοφόρων Πατέρων ημών...!!! Κατά την περίοδο της Φραγκοκρατίας στην Κύπρο (1192-1260 μ.Χ.), η δυναστεία των Λουζινιάν, ήθελε να εδραιώσει τη Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία! Πίστευαν πως έτσι θα μπορούσαν να επιβάλουν τη γλώσσα και τους θεσμούς στο Νησί της Κύπρου, και με αυτόν τον τρόπο θα το διοικούσαν πιο εύκολα.

Ήταν όμως σχεδόν αδύνατο να τα καταφέρουν, αφού στο Νησί επικρατούσαν οι Έλληνες Ορθόδοξοι, οι οποίοι δεν δέχονταν να αλλάξουν την Αγία Ορθόδοξη Πίστη τους.

Κι όσο οι κάτοικοι του Νησιού αντιστέκονταν, τόσο πιο πιεστικά και σκληρά ήταν τα μέτρα εναντίον τους από τον Λατινικό κλήρο.

Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα βασανισμού ήταν το Μαρτύριο των 13 Μοναχών της Μονής Παναγία της Κανταριωτίσσης Λευκωσίας Κύπρου! Το 1228 μ.Χ. έφτασαν στην Κύπρο δύο Μοναχοί, ο Ιωάννης και ο Κόννων, προερχόμενοι από ένα Μοναστήρι του Καλού Όρους, από την Παμφυλία της Μικράς Ασίας.

Οι δυο Μοναχοί αρχικά βρήκαν Μοναστικό καταφύγιο στον Μαχαιρά και αργότερα εγκαταστάθηκαν σ’ ένα εγκαταλειμμένο παλιότερο Μοναστήρι, την Ιερά Μονή Παναγίας Κανταριώτισσας ή Παναγίας της Καντάρας, που βρίσκεται στις νότιες πλαγιές της Βόρειας Κυπριακής οροσειράς του Πενταδάκτυλου, στη ΒΑ Κύπρο, σε υψόμετρο 550 μ. κοντά στο Κάστρο της Καντάρας, στο οποίο οφείλεται και το όνομά του.

Το όνομα είναι Αραβικής προέλευσης! Πότε ιδρύθηκε η Μονή της Καντάρας δεν είναι γνωστό.

Είναι όμως γεγονός ότι στα τέλη του 11ου και τον 12ο αιώνα ιδρύθηκαν τα περισσότερα από τα γνωστά Mοναστήρια της Κύπρου.

Ίσως και το Μοναστήρι της Παναγίας της Καντάρας να ιδρύθηκε την εποχή αυτή.

Το μοναστήρι της Παναγίας της Καντάρας αναφέρεται για πρώτη φορά στο μαρτύριο των 13 Μοναχών που μαρτύρησαν το 1231 μ.Χ. Κοντά τους εγκαταστάθηκαν και άλλοι ένδεκα Μοναχοί, οι: Ιερεμίας, Μάρκος, Θεόκτιστος, Κύριλλος, Βαρνάβας, Μάξιμος, Ιωσήφ, Θεόγνωστος, Γερμανός, Γεννάδιος και Γεράσιμος, και αποτέλεσαν μια Μοναστική Αδελφότητα με Ηγούμενο τον Ιωάννη, η οποία διακρίνονταν για την απαράμιλλη αναχωρητική ζωή και τη σταθερή άσκησή τους, για την απόκτηση των κατά Χριστόν Αρετών! Οι Αδελφοί της Μονής εξοπλισμένοι με τα χαρίσματα του Αγίου Πνεύματος, αντιστάθηκαν σθεναρά στις δόλιες προσπάθειες Εκλατινισμού των Ορθοδόξων Κυπρίων από τη Λατινική Εκκλησία και τους Φράγκους Λατινόδοξους.

Καταδίκασαν δημόσια τη χρήση “άζυμου άρτου” στην τέλεση της Θείας Ευχαριστίας, πρακτική που προσπαθούσαν να εισαγάγουν οι Λατίνοι και στην Κύπρο, όπως έκαναν σε άλλες Χριστιανικές Κοινότητες, κάτι που εξακολουθεί να συμβαίνει ακόμη και σήμερα με την Παπική Μέθοδο της Ουνίας! Δηλ. της Μεθόδου του “Δούρειου Ίππου” των Βυζαντινόρυθμων Ρωμαιοκαθολικών ανάμεσα σε αμιγώς Ορθόδοξους Χριστιανικούς πληθυσμούς! Για την εμμονή τους και την ομολογία της Ορθοδόξου Πίστεώς τους, οι δεκατρείς Μοναχοί της Καντάρας, συνελήφθησαν και οδηγήθηκαν στις φυλακές της Λευκωσίας, όπου παρέμειναν έγκλειστοι για τρία ολόκληρα χρόνια, διάστημα στο οποίο ο Μοναχός Θεόγνωστος δεν άντεξε τις κακουχίες και παρέδωσε το Πνεύμα του στον Χριστό.

Βλέποντας οι Φράγκοι την εμμονή των Πατέρων στην Ορθόδοξη Πίστη, με εντολή του Φράγκου Βασιλέα τη Κύπρου Ερρίκου Α΄ - o οποίος εξαναγκάστηκε από τη Λατινική Ιεραρχία να διατάξει τον βασανισμό και τον θάνατο των Μοναχών, τους υπέβαλαν σε φρικτά βασανιστήρια.

Έπειτα τους έδεσαν πίσω από άλογα, που τους έσυραν κατά μήκος της κοίτης του Πεδιαίου ποταμού, για να τους ρίξουν τελικά στη φωτιά, όπου και παρέδωσαν οι Μάρτυρες τα Πνεύματά τους στον Σωτήρα Χριστό.

Οι δεκατρείς αυτοί Οσιομάρτυρες και Ομολογητές της Καντάρας, αποτελούν κόσμημα για την Εκκλησιαστική Ιστορία και καύχημα για την Αποστολική Εκκλησία της Κύπρου.

Γιατί σ’ αυτούς, όπως και σ’ όλους τους Μάρτυρες, οφείλουμε τη διατήρηση της Ορθόδοξης Εκκλησιαστικής Παράδοσης της “Μιας, Αγίας, Καθολικής και Αποστολικής Εκκλησίας” μας, σε πείσμα της Αίρεσης του Παπισμού! Το Μαρτύριό τους διασώθηκε σε δυο χειρόγραφα, ένα του 14ου αιώνα, που φυλάσσεται στην Εθνική Βιβλιοθήκη του Παρισίου, κι άλλο του έτους 1426 μ.Χ., που φυλάσσεται στη Μαρκιανή Βιβλιοθήκη της Βενετίας.

Για το Μαρτύριο των δεκατριών Οσιομαρτύρων και Ομολογητών της Ορθοδόξου Πίστεως Μοναχών της Καντάρας, ο Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως Γερμανός Β’ διαμαρτυρήθηκε με φρικώδη επιστολή του στον Πάπα Γρηγόριο τον Ένατο. Η Παπική απάντηση, σύμφωνα με τον Κύπριο Μακαριστό λόγιο Αρχιμανδρίτη του Οικουμενικού Θρόνου Βενέδικτο Εγγλεζάκη – έναν από τους κορυφαίους μελετητές της Ιστορίας της Εκκλησίας Κύπρου, «απετελείτο εκ της Γραφικής Ερμηνείας της αποκοπής του δουλικού ωτίου υπό του Πέτρου»! Ο Μακαριστός π. Βενέδικτος σημειώνει το 1976 : «Από την μια ένας λαός φτωχός και υπόδουλος, με μια σκιά ονείρου την Βασιλεύουσα.

Από την άλλη η νεαρή Δύση άπληστη και επηρμένη … Για τον “ρεαλιστή” δεν θα μπορούσε να υπάρξει πιο μεγάλη ανοησία από αυτή των δεκατριών της Καντάρας, να τα βάλουν τελικά με τον Πάπα Γρηγόριο τον Θ΄. Και γιατί; Για τα “άζυμα”! Και όμως, χωρίς αυτό το “πείσμα”, και τον “Kαλογερισμό”, και την “άγνοια της διεθνούς πραγματικότητας”, δηλαδή χωρίς την Πίστη στον Θεό και την Αιώνια Δικαιοσύνη Του, αυτός ο τόπος (σ.σ. η Κύπρος) μήτε Χριστιανικός θα έμενε, μήτε Ελληνικός»! Δεν έχουμε καμιά πληροφορία για το Mοναστήρι της Καντάρας κατά τους αιώνες που ακολούθησαν το Μαρτύριο των δεκατριών Οσιομαρτύρων και Ομολογητών Μοναχών του.

Η επόμενη πληροφορία που έχουμε για το Μοναστήρι της Καντάρας είναι εκείνη του Ρώσου Μοναχού Βασίλι Μπάρσκυ (1735 μ.Χ.) που αναφέρει το Μοναστήρι της Καντάρας ανάμεσα στα Μοναστήρια που δεν μπόρεσε ακόμη να επισκεφθεί.

Το 1777 μ.Χ. ο Αρχιεπίσκοπος Κύπρου Χρύσανθος ανακαίνισε την Εκκλησία και τα Μοναστηριακά κτίρια της Μονής.

Σύμφωνα με τον Κτηματικό Κώδικα της Αρχιεπισκοπής Κύπρου, ο Αρχιεπίσκοπος Χρύσανθος “ανακαίνισε τά τῆς Καντάρας ἐκκλησία καί ὀτάδες ἐκ βάθρων”! Πραγματικά, η Εκκλησία του Μοναστηριού, μικρή καμαροσκέπαστη, και τα υπολείμματα των Μοναστηριακών κτιρίων, μπορούν να χρονολογηθούν με βάση την αρχιτεκτονική τους στο δεύτερο μισό του 18ου αιώνα μ.Χ. Πόσοι Μοναχοί υπήρχαν τότε στο Μοναστήρι δεν είναι γνωστό.

Το 1783 μ.Χ. «εχρυσώθη το Εικονοστάσιο της Εκκλησίας και φιλοτεχνήθηκαν οι Εικόνες από τον Ζωγράφο Λαυρέντιο, με δαπάνη του Οικονόμου του Μοναστηριού Μακαρίου»! Η Εικόνα όμως της Παναγίας Κανταριώτισσας είναι παλαιότερη, και όπως φαίνεται από την τεχνοτροπία - με την κυρίαρχη σχηματική γραμμή και τα μεγάλα μάτια, μπορεί να χρονολογηθεί στις αρχές του 17ου αιώνα μ.Χ. Το Μοναστήρι φαίνεται ότι διαλύθηκε στις αρχές του 20ού αιώνα μ.Χ. Είχε Μετόχια στα κοντινά χωριά Δαυλό, Γεράνι και Γύψου.

Κτηματική περιουσία είχε ακόμη και στο χωριό Άγιος Ηλίας Καρπασίας, που μάλλον ανήκε στο Μετόχι του Γερανίου.

Σήμερα διασώζεται μόνο ο Ναός της Μονής, ο οποίος είναι σε προχωρημένο στάδιο φθοράς, λόγω της λεηλασίας που υπέστη κατά την Τουρκική εισβολή του 1974. Στη Μνήμη των δεκατριών Οσιομαρτύρων Ομολογητών Πατέρων της Καντάρας έχει χτιστεί μικρός Ναός στην κοίτη του Πεδιαίου ποταμού, όπου εορτάζεται και τιμάται η Μνήμη τους!

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους