Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Η συζήτηση περί της δήθεν "χαμένης ψυχής" της Νέας Δημοκρατίας είναι ασαφής, διότι χρησιμοποιεί έναν συναισθηματικά φορτισμένο όρο χωρίς να προσδιορίζει το περιεχόμενό του.

Τί ακριβώς σημαίνει "ψυχή" μιάς παράταξης; Σημαίνει επιστροφή σε παλαιότερες ιδεολογικές φόρμες; Σημαίνει δεξιότερη ρητορική; Ή σημαίνει απλώς νοσταλγία για έναν κόσμο που δεν υπάρχει πλέον; Το πρώτο που πρέπει να οριστεί είναι το ιστορικό πλαίσιο.

Το 2026 δεν είναι ούτε το 1980, ούτε το 1990, ούτε το 2000. Στην Ελλάδα έχει μεσολαβήσει μιά οικονομική κρίση.

Η περίοδος της χρεοκοπίας και των μνημονίων δεν μετέβαλε μόνο τους οικονομικούς δείκτες· μετέβαλε και τη σχέση μεγάλου μέρους των πολιτών με την πολιτική.

Άνθρωποι που έως τότε είχαν χαλαρή, επιφανειακή ή ανύπαρκτη πολιτική συνείδηση πολιτικοποιήθηκαν βίαια, συχνά μέσα από θυμό, καχυποψία και αισθήματα προδοσίας.

Η κρίση συνέβαλε στην αποδυνάμωση του δικομματισμού, στην άνοδο αντισυστημικών κομμάτων και στον κατακερματισμό του κομματικού τοπίου· η ανάλυση της περιόδου 2012 - 2015 δείχνει ακριβώς αυτή την αναδιάταξη της εκλογικής συμπεριφοράς.

Από αυτή την άποψη, η Νέα Δημοκρατία δεν μπορεί να σχεδιάζει τη στρατηγική της σαν να απευθύνεται στην κοινωνία της πρό κρίσης εποχής.

Ένα τμήμα του εκλογικού σώματος έχει μετακινηθεί σε περιοχές πολιτικής οργής, συνωμοσιολογίας, αντιθεσμικού λαϊκισμού ή προσωποπαγούς διαμαρτυρίας.

Αυτό δεν είναι εκτίμηση· είναι εκλογική και κοινωνιολογική πραγματικότητα.

Υπάρχουν ψηφοφόροι που δεν αναζητούν ένα συνεκτικό κυβερνητικό σχέδιο, αλλά επιβεβαίωση της αγανάκτησής τους.

Εκεί η Νέα Δημοκρατία δεν έχει συγκριτικό πλεονέκτημα.

Άν επιχειρήσει να τους προσεγγίσει μιμούμενη τη γλώσσα των γνήσιων λαϊκιστών, θα χάσει και την αξιοπιστία της και τον ανταγωνισμό.

Στο γήπεδο του λαϊκισμού νικούν πάντα όσοι δεν έχουν θεσμικές αναστολές ή την ευθύνη της διαχείρισης.

Το πραγματικό στρατηγικό ερώτημα, επομένως, δεν είναι άν η Νέα Δημοκρατία πρέπει να "ξαναβρεί την ψυχή της" με όρους νοσταλγίας.

Το ερώτημα είναι άν θα παραμείνει κυβερνητική παράταξη ευθύνης ή άν θα διολισθήσει σε μιά ανταγωνιστική μίμηση των περιφερειακών λαϊκισμών.

Η απάντηση, κατά τη γνώμη μου, είναι σαφής: η Νέα Δημοκρατία οφείλει να συνεχίσει την πορεία της πρός το ευρύ μεταρρυθμιστικό κέντρο.

Εκεί υπάρχουν ακόμη πολίτες που είναι διαθέσιμοι να ακούσουν επιχειρήματα, να αξιολογήσουν προγράμματα, να συγκρίνουν κυβερνητικές επιδόσεις και να συμπαραταχθούν με ένα σχέδιο για τη χώρα.

Η παράταξη του 21ου αιώνα δεν μπορεί να οικοδομηθεί πάνω στη νοσταλγία, αλλά πάνω στη σύνθεση: θεσμική σοβαρότητα, οικονομική ελευθερία, κοινωνική ευθύνη, ευρωπαϊκός προσανατολισμός και ρεαλιστική πατριωτική αυτοπεποίθηση.

Στο ίδιο πλαίσιο πρέπει να εξεταστεί και η συζήτηση περί "πολυδιάστατης εξωτερικής πολιτικής", η οποία επανέρχεται συχνά με αόριστο τρόπο.

Βεβαίως, κάθε σοβαρό κράτος συνομιλεί με πολλούς δρώντες, δημιουργεί διαύλους, επιδιώκει εμπορικές σχέσεις και αξιοποιεί ευκαιρίες συνεργασίας.

Αυτό όμως δεν σημαίνει στρατηγική ασάφεια. Η Ελλάδα ανήκει πολιτισμικά, θεσμικά και γεωπολιτικά στη Δύση.

Είναι μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του ΝΑΤΟ και τα ζωτικά της συμφέροντα είναι άρρηκτα συνδεδεμένα με την ευρωπαϊκή και ευρωατλαντική αρχιτεκτονική ασφάλειας.

Η ίδια η ιστορική Νέα Δημοκρατία συνδέθηκε από την ίδρυσή της με τον ευρωπαϊκό προσανατολισμό της χώρας και την ένταξη της Ελλάδας στον πυρήνα της Δύσης.

Η πολυδιάστατη εξωτερική πολιτική, άν σημαίνει ενεργητική διπλωματία, είναι χρήσιμη.

Άν όμως σημαίνει ίσες αποστάσεις σε υπαρξιακές συγκρούσεις, τότε είναι επικίνδυνη.

Σήμερα υπάρχει ένας πόλεμος στην Ευρώπη, ο οποίος ξεκίνησε με τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία. Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει επιλέξει στρατηγική απεξάρτησης από τη ρωσική ενέργεια μέσω του σχεδίου REPowerEU, το οποίο προβλέπει εξοικονόμηση ενέργειας, επιτάχυνση των ανανεώσιμων πηγών και διαφοροποίηση προμηθειών ως απάντηση στη ρωσική επιθετικότητα.

Επομένως, όταν κάποιος επικρίνει τη σημερινή εξωτερική πολιτική στο όνομα μιάς αόριστης "πολυδιάστατης" προσέγγισης, οφείλει να εξηγήσει συγκεκριμένα τί εννοεί.

Θα αγόραζε η Ελλάδα περισσότερο φυσικό αέριο από τη Ρωσία, τη στιγμή που η Ευρώπη προσπαθεί να περιορίσει την εξάρτησή της από τη Μόσχα; Θα υιοθετούσε μιά πολιτική τύπου Όρμπαν, δηλαδή μιά στάση συστηματικής απόκλισης από τον ευρωπαϊκό κορμό; Θα αναθεωρούσε τη στήριξη πρός την Ουκρανία; Θα διακινδύνευε την αξιοπιστία της Ελλάδας έναντι των συμμάχων της; Άν η απάντηση είναι όχι, τότε η κριτική μένει χωρίς πρακτικό περιεχόμενο.

Άν η απάντηση είναι ναί, τότε πρέπει να ειπωθεί καθαρά, ώστε να κριθεί πολιτικά.

Ένας πρώην πρωθυπουργός, ακριβώς λόγω του θεσμικού του βάρους, δεν αρκεί να υπαινίσσεται· οφείλει να συγκεκριμενοποιεί.

Η αοριστία μπορεί να είναι βολική στη ρητορική, αλλά δεν συνιστά στρατηγική. Η Νέα Δημοκρατία υπήρξε το ανθεκτικότερο κόμμα της Μεταπολίτευσης επειδή προσαρμόστηκε.

Η δύναμή της δεν ήταν ποτέ η ιδεολογική περιχαράκωση, αλλά η ικανότητα να μεταφράζει τις σταθερές της, ευρωπαϊσμός, φιλελεύθερη οικονομία, κοινωνική ευθύνη, εθνική σοβαρότητα, στις ανάγκες κάθε ιστορικής περιόδου.

Αυτό υπήρξε και το ουσιαστικό νόημα της καραμανλικής σύλληψης της παράταξης: όχι μιά στενή δεξιά, αλλά μιά μεγάλη δημοκρατική, ευρωπαϊκή και πατριωτική παράταξη, ικανή να υπερβαίνει τις παραπλανητικές ταμπέλες της δεξιάς και της αριστεράς όταν οι περιστάσεις το απαιτούν.

Συνεπώς, η Νέα Δημοκρατία χρειάζεται να διατηρήσει την πολιτική της σοβαρότητα.

Να μην παρασυρθεί από την ευκολία των εύκολων καταγγελιών και της τοξικότητας, να μην μιμηθεί τους λαϊκιστές, να μην ανταλλάξει την κυβερνητική της αξιοπιστία με πρόσκαιρα αγανακτισμένα ακροατήρια.

Η δική της προοπτική βρίσκεται στο κέντρο της ευθύνης: εκεί όπου ο πατριωτισμός δεν είναι εργαλειακός, ο φιλελευθερισμός δεν είναι δόγμα, ο ευρωπαϊσμός δεν είναι σύνθημα αλλά ταυτοτικό ζήτημα και μόνιμη μεταρρύθμιση και η προσαρμογή στις νέες συνθήκες δεν είναι απώλεια της ψυχής μας, αλλά απόδειξη πολιτικής ζωτικότητας...

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους