Χθες το βράδυ στο θέατρο συνέβη κάτι βαθιά ελληνικό. Άνθρωποι καλοντυμένοι, φωτισμένοι, με ύφος σχεδόν εθνικής ιεροτελεστίας, ήταν όλοι μεταξύ τους αγαπημένοι και μιλούσαν για «κληρονομιά», «συνέχεια...
Χθες το βράδυ στο θέατρο συνέβη κάτι βαθιά ελληνικό. Άνθρωποι καλοντυμένοι, φωτισμένοι, με ύφος σχεδόν εθνικής ιεροτελεστίας, ήταν όλοι μεταξύ τους αγαπημένοι και μιλούσαν για «κληρονομιά», «συνέχεια», «ευθύνη», «όσμωση γενεών», ενώ την ίδια στιγμή νέοι ηθοποιοί σε παραγωγές μεγάλων διοργανώσεων εποπτευόμενων φορέων του Υπουργείου Πολιτισμού αμείβονται με 600 ευρώ τον μήνα κι αλλού με 300 ευρώ συνολικά, χωρίς πρόβες, χωρίς χρόνο, χωρίς ζωή.
Αυτό όμως δεν είναι αντίφαση πλέον.
Είναι το μοντέλο.
Και το πιο αστείο ή μάλλον το πιο σκοτεινό είναι ότι όλοι το γνωρίζουν.
Παραγωγοί, διοικήσεις, επιτροπές, ηθοποιοί, υπουργείο, δημοσιογράφοι του πολιτιστικού ρεπορτάζ, όλοι.
Κυκλοφορεί σαν κοινό μυστικό στους διαδρόμους των θεάτρων.
Νέοι άνθρωποι δουλεύουν σχεδόν δωρεάν σε «μεγάλους θεσμούς» για να αποκτήσουν βιογραφικό, ορατότητα, πρόσβαση, πιθανότητα ύπαρξης.
Κι από πάνω πρέπει να αισθάνονται και ευγνωμοσύνη επειδή συμμετέχουν στη «μεγάλη γιορτή του πολιτισμού». Σαν η φτώχεια να βαφτίζεται μαθητεία και η οικονομική εξάντληση «αγάπη για την τέχνη». Και μετά ανεβαίνουν όλοι στη σκηνή και μιλούν για τη Μελίνα και τον Χορν σαν να κατέβηκαν από τον Όλυμπο της υποκριτικής.
Μόνο που εδώ υπάρχει μια μικρή ιστορική λεπτομέρεια που αποφεύγεται επιμελώς: ούτε η Μελίνα Μερκούρη ούτε ο Δημήτρης Χορν υπήρξαν τα μεγαλύτερα υποκριτικά μεγέθη αυτού του τόπου. Η Κατίνα Παξινού, ο Αλέξης Μινωτής, ακόμη και άλλες μορφές του ελληνικού θεάτρου, ανήκουν σε πολύ βαρύτερη περιοχή τέχνης.
Αλλά αυτοί δεν βολεύουν το σύγχρονο πολιτιστικό branding.
Δεν είναι εύκολα λογότυπα.
Και κάπου εδώ αποκαλύπτεται η μεγάλη κόπωση του ελληνικού θεάτρου.
Στην πλήρη κατάρρευση κάθε συλλογικής αξιοπρέπειας.
Γιατί αν αύριο δέκα νέοι ηθοποιοί αποχωρήσουν δημόσια από παραγωγή λόγω εξευτελιστικών αμοιβών, πόσοι «μεγάλοι» του χώρου θα σταθούν πραγματικά δίπλα τους; Πόσοι θα συγκρουστούν με φορείς, φεστιβάλ, επιχορηγούμενες δομές και παραγωγούς; Ελάχιστοι.
Οι περισσότεροι θα ψιθυρίζουν ιδιωτικά «έχουν δίκιο τα παιδιά», αλλά δημόσια θα σωπαίνουν μην τυχόν και χαλάσει η κυκλοφορία επιχορηγήσεων, γνωριμιών, αναθέσεων και προσκλήσεων.
Αυτό είναι σήμερα το ελληνικό θέατρο: ένας χώρος που μιλά ασταμάτητα για ευαισθησία αλλά αντιμετωπίζει συχνά τους περισσότερους ηθοποιούς σαν αναλώσιμα σώματα χαμηλού κόστους.
Ένα περιβάλλον που λατρεύει τις λέξεις «συλλογικότητα» και «αλληλεγγύη», μέχρι τη στιγμή που αυτές αποκτούν μισθολογικό περιεχόμενο. Και τότε ξαφνικά πέφτει πάνω στη σκηνή μια βαριά, επαγγελματική, καλοχτενισμένη σιωπή. Τι καλά!
Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους