Original Post

Πλήρες Κείμενο:

"Η διάλυση της Κομμουνιστικής Διεθνούς": Σαν σήμερα 15 Μαίου 1943 στη Μόσχα , τα μέλη της Εκτελεστικής Επιτροπής της Κομμουνιστικής Διεθνούς (που είχε ιδρυθεί απο τον Λένιν, τους μπολσεβίκους και επαναστάτες απο όλο τον κόσμο μετά την Οκτωβριανή Επανάσταση), με την υποστήριξη αντιπρόσωπων των ΚΚ Ιταλίας, Ισπανίας, Φινλανδίας, Ρουμανίας, Ουγγαρίας, αποφασίζουν ομόφωνα την διάλυση της.

Η διεθνής οργάνωση του κομμουνιστικού κινήματος ήταν (και είναι) βασική και αδιαπραγμάτευτη αρχή ήδη απο τα πρώτα βήματα του και την αρχή της πολιτικής δράσης των Μαρξ και Ένγκελς.

Και ο Μαρξ και ο Ένγκελς, από τον καιρό ακόμα των αστικών επαναστάσεων, ανέδειξαν τον διεθνιστικό χαρακτήρα της πάλης της κομμουνιστών και έθεσαν ως απαραίτητη προϋπόθεση για τη νίκη της τη διεθνή οργάνωση του επαναστατικού κινήματος.

Αυτό δεν ήταν απλά μια διακήρυξη.

Μεγάλο μέρος της ζωής των Μαρξ και Ένγκελς αφιερώθηκε στην υλοποίηση και ενίσχυση αυτού του στόχου. Οι Μαρξ - Ένγκελς ήταν οι πρωτεργάτες στην ίδρυση της Διεθνούς Ένωσης των Εργατών ή Α΄ Διεθνούς, που συγκροτήθηκε στις 28 Σεπτέμβρη 1864 από εργατικές συνδικαλιστικές ενώσεις, εταιρείες αλληλοβοήθειας, πολιτικές και πολιτιστικές ομάδες, συνωμοτικές οργανώσεις. Η Α΄ Διεθνής ιδρύθηκε ως διεθνής οργάνωση με τμήματα και πόλους στις διάφορες χώρες.

Έκανε έκκληση στη διεθνή αλληλεγγύη των εργατών, προειδοποιώντας την εργατική τάξη, ιδιαίτερα τους Γερμανούς και Γάλλους εργάτες, για τον κίνδυνο Γαλλογερμανικού πολέμου που μπορούσε να μετατραπεί σε πόλεμο προσάρτησης. Η Ιδρυτική Διακήρυξη της Α΄ Διεθνούς, εμπνευσμένη από το Κομμουνιστικό Μανιφέστο, συνιστούσε σημαντικό ντοκουμέντο στους αγώνες και τη γενική προοπτική της εργατικής τάξης.

Σε όλη την πορεία της Α΄ Διεθνούς οι Μαρξ - Ένγκελς ηγήθηκαν στη θεωρητική διαπάλη στους κόλπους της.

Ανεξάρτητα από τις ιδεολογικές και οργανωτικές αδυναμίες , η Α΄ Διεθνής ήταν ένα ιστορικό βήμα στην ενίσχυση της δράσης των συνδικάτων σε εθνικό και διεθνές επίπεδο, στην ανάπτυξη του πολιτικού χαρακτήρα της.

Έδωσε ώθηση στη συνειδητοποίηση της ανάγκης δημιουργίας εργατικών πολιτικών κομμάτων.

Η διάλυσή της (1876) ήταν αποτέλεσμα της ανεπάρκειάς της να εκπληρώσει το ρόλο της σε συνθήκες νέων απαιτήσεων, που έγινε φανερή και μετά την ήττα της Παρισινής Κομμούνας (1871). Ανεξάρτητα όμως απο αυτή την εξέλιξη, τόσο ο Μαρξ όσο και ο Ένγκελς μέχρι το τέλος της ζωής τους θεωρούσαν την Διεθνή σαν ένα απο τα μεγαλύτερα-ίσως το μεγαλύτερο-πολιτικό επίτευγμα της ζωής τους.

Σε τέτοιο σήμείο που ο Ένγκελς στον επικήδειο μπροστά στον τάφο του Μαρξ τον Μάρτιο του 1883 είπε πως "ο σχηματισμός της μεγάλης Διεθνούς Ένωσης Εργατών-αυτό μάλιστα ήταν ένα επίτευγμα για το οποίο ο δημιουργός του (ο Μαρξ) κάλλιστα θα μπορούσε να υπερηφανεύεται ακόμα και αν δεν είχε κάνει τίποτα άλλο". Η Β΄ Διεθνής συγκροτήθηκε στις 14 Ιουλίου 1889 στο Παρίσι, σε περίοδο γρήγορης ανάπτυξης και επέκτασης του παγκόσμιου καπιταλιστικού συστήματος καθώς και ανάπτυξης του εργατικού κινήματος.

Βασίστηκε κυρίως σε κόμματα που διαμορφώθηκαν από τις παλιές ομοσπονδίες και ομάδες της Α΄ Διεθνούς, στα οποία ασκούσαν ακόμα επίδραση ρεφορμιστικές και άλλες οπορτουνιστικές δυνάμεις, αδύναμα οργανωτικά και ιδεολογικοπολιτικά που δέχονταν πιέσεις για περιορισμό της πάλης στο πλαίσιο της αστικής νομιμότητας.

Τελικά, η κυριαρχία του ρεφορμισμού στα κόμματα της Β΄ Διεθνούς είχε αντικειμενικά υλικά στηρίγματα μέσα στις καπιταλιστικά αναπτυγμένες κοινωνίες της Δύσης και την δημιουργία ενός στρώματος εργατικής αριστοκρατίας στις συνδικαλιστικές οργανώσεις και στα εργατικά κόμματα.

Βέβαια αυτός ο ρεφορμισμός δεν παρουσιάστηκε ως τέτοιος αλλά καλύφθηκε (και τροφοδοτήθηκε) απο το ρεύμα του "κεντρισμού" του θεωρητικού ηγέτη της Δεύτερης Διεθνούς Καρλ Κάουτσκυ που συνδύαζε "σοσιαλιστική" φρασεολογία με την "παθητική αναμονή" και την υποκατάσταση-στην ουσία-της μαζικής επαναστατικής πάλης με τις εκλογικές εκστρατείες για το αστικό κοινοβούλιο και τις συνδικαλιστικές οργανώσεις. Η Β΄ Διεθνής διαλύθηκε με το ξέσπασμα του Πρώτου Παγκόσμιου Ιμπεριαλιστικού Πολέμου όταν πια ο "κεντρισμός" δεν μπορούσε να κρύψει την προδοσία των συμφερόντων της εργατικής τάξης υπέρ της αστικής τάξης στον Α΄ Παγκόσμιο ιμπεριαλιστικό Πόλεμο.

Η νίκη της Οκτωβριανής Επανάστασης το 1917 έφερε ξανά στην ημερήσια διάταξη την ανάγκη συγκρότησης ενιαίου παγκόσμιου επαναστατικού κέντρου με επαναστατικές αρχές και οργανωτική δομή, στη βάση της θεωρίας των Μαρξ - Ένγκελς. Ο Λένιν ηγήθηκε στην πάλη για τη συγκρότηση αυτού του κέντρου.

Έθεσε το θέμα της αλλαγής των Προγραμμάτων των εργατικών κομμάτων, τη μετονομασία τους σε Κομμουνιστικά Κόμματα και την ανάγκη ίδρυσης μιας νέας Διεθνούς. Η Κομμουνιστική Διεθνής που ιδρύθηκε τον Μάρτιο του 1919 στη Μόσχα είχε καθοριστική επίδραση και συμβολή στην ενίσχυση των Κομμουνιστικών Κομμάτων (όπως πχ στην ενίσχυση του ΚΚΕ στην Ελλάδα) και των ταξικών συνδικάτων όπως και στην δημιουργία οργανώσεων νεολαίας και γυναικών, στην διεθνή αλληλεγγύη απέναντι στις διώξεις και την τρομοκρατία των αστικών κρατών.

Κορυφαίο παράδειγμα η συγκρότηση των "Διεθνών Ταξιαρχιών" στο πλευρό του Δημοκρατικού Στρατού Ισπανίας (1936 -1938). Αυτή η συμβολή δεν μπορεί να αμφισβητηθεί απο το γεγονός ότι οι συνεχείς αλλαγές - διαφοροποιήσεις στη γραμμή της Κομμουνιστικής Διεθνούς η προβληματικές βασικών θέσεων και επεξεργασιών της επέδρασαν αρνητικά στη διαμόρφωση της στρατηγικής των Κομμουνιστικών Κομμάτων.

Εξάλλου βασική ευθύνη έχει το κάθε Κομμουνιστικό Κόμμα κάθε χώρα του. Η Προγραμματική Διακήρυξη της Κομμουνιστικής Διεθνούς στο ιδρυτικό της συνέδριο το 1919 πρόβαλε τη δικτατορία του προλεταριάτου, αντιπαρατέθηκε στην αστική δημοκρατία ως μορφής της δικτατορίας του κεφαλαίου, διαμόρφωσε Μανιφέστο προς το διεθνές προλεταριάτο.

Το 2ο Συνέδριο της Κομμουνιστικής Διεθνούς (Ιούλιος 1920) ψήφισε Θέσεις και Καταστατικό. Οι Θέσεις έθεταν τα ζητήματα της άμεσης προετοιμασίας για την προλεταριακή δικτατορία, του σχηματισμού σε κάθε χώρα ενός ενιαίου Κομμουνιστικού Κόμματος, της ενίσχυσης της δράσης των ομίλων και των κομμάτων που αναγνώριζαν τη δικτατορία του προλεταριάτου, του συνδυασμού της νόμιμης με την παράνομη δουλειά.

Το 3ο Συνέδριο (Ιούλιος 1921) επιχείρησε να βελτιώσει τη δράση των κομμουνιστών ανάμεσα σε πολιτικά ανώριμες εργατικές δυνάμεις.

Υιοθέτησε το σύνθημα "Ανάμεσα στις μάζες" και τη γραμμή του "Ενιαίου Εργατικού Μετώπου", που θα βοηθούσε, σε μη επαναστατικές συνθήκες, την κοινή δράση εργατών που επηρεάζονταν από διαφορετικές πολιτικές και συνδικαλιστικές οργανώσεις.

Από ορισμένα Κομμουνιστικά Κόμματα το "Ενιαίο Εργατικό Μέτωπο" ερμηνευόταν ως πάλη για την ανάπτυξη της κομμουνιστικής επιρροής στις εργατικές μάζες και απόσπασής τους από τη σοσιαλδημοκρατία.

Σε άλλες περιπτώσεις όμως προσδιοριζόταν ως από τα κάτω μέσο πίεσης για την αλλαγή της γραμμής της ηγεσίας των κομμάτων της σοσιαλδημοκρατίας και την επίτευξη πολιτικής συνεργασίας με αυτήν.

Η διαπάλη κατέληξε στην κυριαρχία της αντίληψης υπέρ της συνεργασίας με τη σοσιαλδημοκρατία και του μη αποκλεισμού της συμμετοχής ή στήριξης των κομμουνιστών σε αστικές κυβερνήσεις, που υιοθετήθηκε τελικά και στην Απόφαση του 4ου Συνεδρίου της Κομμουνιστικής Διεθνούς (Νοέμβριος - Δεκέμβριος 1922). Το 5ο Συνέδριο (Ιούνιος - Ιούλιο; 1924) κατέληξε ότι η ουσία του συνθήματος "εργατοαγροτική κυβέρνηση" ταυτίζεται με τη δικτατορία του προλεταριάτου, ενώ ταυτόχρονα έδωσε ιδιαίτερη προσοχή στην "μπολσεβικοποίηση" των Κομμουνιστικών Κομμάτων.

Ακολούθησε μια αντιφατική πορεία εναλλαγών κυρίως στο ζήτημα της στάσης απέναντι στη σοσιαλδημοκρατία που εξακολουθούσε να διατηρεί ισχυρές δυνάμεις στις εργατικές τάξεις των καπιταλιστικών χωρών.

Η συζήτηση για το Πρόγραμμα της ΚΔ, που ξεκίνησε από το 3ο Συνέδριο (1921) κατέληξε τελικά στο 6ο Συνέδριο (Ιούλιος -Σεπτέμβριος 1928) σε τρείς τύπους επαναστάσεων: 1) Χώρες του αναπτυγμένου καπιταλισμού (άμεσο πέρασμα στη δικτατορία του προλεταριάτου). 2. Χώρες με μέσο επίπεδο ανάπτυξης του καπιταλισμού, όπου δεν έχει ολοκληρωθεί ο αστικοδημοκρατικός μετασχηματισμός, για τις οποίες δημιουργήθηκε ένα αντιφατικό σχήμα που υποστήριζε ένα λίγο-πολύ γρήγορο πέρασμα της αστικοδημοκρατικής επανάστασης σε σοσιαλιστική. 3. Χώρες αποικιακές ή μισοαποικιακές, στις οποίες πριν την δικτατορία του προλεταριάτου χρειαζόταν ολόκληρη περίοδο για τη μετατροπή της αστικοδημοκρατικής επανάστασης σε σοσιαλιστική.

Λαθεμένα ο ιμπεριαλισμός θεωρούνταν μορφή βίαιης εξωτερικής πολιτικής ορισμένων –των πιο ισχυρών– κρατών ενω στην επαναστατική διαδικασία περιλαμβάνονταν ακόμα και αστικές τάξεις που βρίσκονταν ήδη στην εξουσία (πχ στην Τουρκία, την Συρία κ.α) καθώς αυτές οι χώρες χαρακτηρίστηκαν "εξαρτημένες". Απο την άλλη πλευρά, το συνέδριο πήρε ξεκάθαρη θέση απέναντι στον ιμπεριαλιστικό πόλεμο και κάλεσε τους εργάτες να τον μετατρέψουν "σ’ εμφύλιο πόλεμο των προλετάριων ενάντια στην αστική τάξη, με σκοπό να εγκαθιδρύσουν τη δικτατορία του προλεταριάτου και το σοσιαλισμό". Το συνέδριο έδωσε και μια καθαρή επιστημονική ερμηνεία του φασισμού ως μορφή της κεφαλαιοκρατικής ιμπεριαλιστικής αντίδρασης κάτω από ιδιαίτερες ιστορικές συνθήκες.

Για την Σοσιαλδημοκρατία εκτίμησε λαθεμένα πως "παίζει συχνά στις πιο κρίσιμες για τον καπιταλισμό στιγμές, φασιστικό ρόλο.

Στην πορεία της ανάπτυξής της η σοσιαλδημοκρατία εκδηλώνει φασιστικές τάσεις". Στην πραγματικότητα, απέναντι στη σοσιαλιστική επανάσταση, η σοσιαλδημοκρατία λειτουργούσε συγκυριακά πυροσβεστικά στην κρίση των φιλελεύθερων αστικών κυβερνήσεων και άφηνε έδαφος για την εναλλαγή τους με φασιστικές κυβερνήσεις.

Χρειάστηκαν επτά ολόκληρα χρόνια για το επόμενο (7ο) συνέδριο της Κομμουνιστικής Διεθνούς (Ιούλιος- Αύγουστος 1935) που θα ήταν και το τελευταίο.

Το 7ο Συνέδριο χαρακτήρισε στα λόγια τον επερχόμενο Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο ιμπεριαλιστικό, όμως στην πράξη όχι μόνο έδινε προτεραιότητα στην πολιτική συγκρότησης αντιφασιστικού μετώπου (και με αστικές δυνάμεις) αλλά καθόριζε ότι η ανάδειξη αντίστοιχης αντιφασιστικής κυβέρνησης στο εδαφος του καπιταλισμου (δηλαδη αστικης κυβερνησης με την στηριξη των Κομμουνιστών) αποτελούσε μορφή μετάβασης στην εργατική εξουσία! Για να δικαιολογηθεί θεωρητικά αυτή η εκτίμηση ανατράπηκε η ερμηνεία του φασισμού του προηγούμενου συνεδρίου της Διεθνούς και τώρα ο φασισμός ήταν η "ανοικτή τρομοκρατική δικτατορία των πιο αντιδραστικών, των πιο σοβινιστικών, των πιο (!) ιμπεριαλιστικών στοιχείων του χρηματιστικού κεφαλαίου". Δηλαδή για να υποστηριχθούν ελιγμοί και συμβιβασμοί (αναγκαίοι η όχι) ανατράπηκε η Μαρξιστική θεωρία ώστε να δικαιολογηθούν τα "αντιφασιστικά μέτωπα" με τα "προοδευτικά", "μη σοβινιστικά" και "λιγότερο ιμπεριαλιστικά" τμήματα της αστικής τάξης.

Τέτοια τμήματα βέβαια δεν υπήρχαν και έτσι τα "αντιφασιστικά μέτωπα" δεν συγκροτήθηκαν τελικά πουθενά.

Όπου έγινε προσπάθεια την δεκαετία του 1930 να συγκροτηθούν ως κυβερνητική συνεργασία με αστικές δυνάμεις (Γαλλία και Ισπανία) οδήγησαν στην συντριβή του εργατικού και κομμουνιστικού κινήματος.

Μετά την εισβολή της φασιστικής Γερμανίας στην ΕΣΣΔ, η Κομμουνιστική Διεθνής άλλαξε τελικά και την θέση για τον χαρακτήρα του πολέμου, προσδιορίζοντας τώρα ως αντιφασιστικό και καθόρισε ότι "το βασικό χτύπημα τώρα στρέφεται εναντίον του φασισμού" και ότι "στο παρόν στάδιο δεν θα καλούμε σε ανατροπή του καπιταλισμού στις διάφορες χώρες, ούτε σε παγκόσμια επανάσταση". Οι αντιφάσεις και τα συνεχόμενα μπρος-πίσω στη γραμμή της Κομμουνιστικής Διεθνούς σχετικά με το χαρακτήρα του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου επηρεάζονταν φυσικά από τις επιδιώξεις της εξωτερικής πολιτικής της ΕΣΣΔ και από την προσπάθεια υπεράσπισής της από έναν ιμπεριαλιστικό πόλεμο.

Αντιφάσεις που είχαν την βάση τους σε αντικειμενικές και υποκειμενικές αιτίες, μέσα και έξω απο την Σοβιετική Ένωση απο τα μέσα της δεκαετίας του 1930.

Τα παραπάνω καθόρισαν-σε τελευταία ανάλυση-και την διάλυση της Κομμουνιστικής Διεθνούς.

Απο την στιγμή που η κατεύθυνση ήταν να συγκροτηθούν αστικές "αντιφασιστικές" κυβερνήσεις σε κάθε χώρα χωριστά, η ίδια η Κομμουνιστική Διεθνής έχανε στην ουσία τον λόγο ύπαρξης της.

Δεν είναι τυχαίο λοιπόν ότι το 7ο Συνέδριο της ήταν το τελευταίο.

Σε αυτό το πλαίσιο, οι εξελίξεις με τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο επέδρασαν καταλυτικά.

Η απόφαση για διάλυση της Διεθνούς, αιτιολογείται συχνά σαν αναγκαίος συμβιβασμός σχετικά με τον πόλεμο και τον "αντιχιτλερικό συνασπισμό" ( η απόφαση πάρθηκε βέβαια μετά την μεγάλη νίκη του Στάλινγκραντ αλλά σε μια περίοδο που ο πόλεμος συνεχιζόταν) Όμως η αντίληψη ότι οι τρέχουσες ανάγκες της εξωτερικής πολιτικής ενός σοσιαλιστικού κράτους υποκαθιστούν (η πολύ περισσότερο ακύρώνουν) την αναγκαιότητα της επαναστατικής στρατηγικής για κάθε καπιταλιστική χώρα η και παγκόσμια και η παρουσίαση αναγκαίων συμβιβασμών, ελιγμών η ακόμα και υποχωρήσεων όχι ως τέτοιους (όπως έκανε ο Λένιν) αλλά ως στρατηγική του διεθνούς κομμουνιστικού κινήματος αποτελούσαν-ανεξάρτητα απο προθέσεις-: -Ρήξη με τις αρχές της ίδρυσης της Κομμουνιστικής Διεθνούς. -Ρήξη με το πνεύμα και το γράμμα του Κομμουνιστικού Μανιφέστου με το έργο και την δράση των Μαρξ και Ένγκελς αλλά και του Λένιν και των άλλων επαναστατών. -Ρήξη με την αρχή του Προλεταριακού Διεθνισμού, με την ανάγκη, μέσα σε οποιεσδήποτε συνθήκες, να υπάρχει ενιαία επαναστατική στρατηγική των Κομμουνιστικών Κομμάτων ενάντια στον διεθνή ιμπεριαλισμό.

Ακόμα και για το ίδιο το ζήτημα της οριστικής διασφάλισης, σε τελευταία ανάλυση, ενός εργατικού κράτους, αυτό κρίνεται από την παγκόσμια νίκη του σοσιαλισμού ή από την επικράτησή του σε μια ισχυρή ομάδα χωρών και επομένως από την πάλη για την επανάσταση σε κάθε χώρα.

Κάτι που αποδείχθηκε και στην πορεία του 20ου αιώνα.

Αυτές οι αρχές και στρατηγική δεν ήταν κάποιο θεωρητικό ζήτημα αλλά αναπόσπαστο στοιχείο της πολιτικής των κομμουνιστικών κομμάτων.

Το αποτέλεσμα ήταν ότι η διάλυση της Kομμουνιστικής Διεθνούς παρά τα προβλήματα και της αδυναμίες που είχε στέρησε-σε μια πολύ κρίσιμη περίοδο, μέσα στον ιμπεριαλιστικό πόλεμο-από το διεθνές κομμουνιστικό κίνημα το κέντρο να επεξεργαστεί την επαναστατική στρατηγική για τη μετατροπή του αγώνα ενάντια στον ιμπεριαλιστικό πόλεμο ή στην ξένη κατοχή σε αγώνα για την εξουσία, ως ενιαίο καθήκον που αφορούσε το κάθε Kομμουνιστικό Κόμμα στις συνθήκες της δικής του χώρας Ο Ι. Β. Στάλιν προσπάθησε να αιτιολογήσει την αυτοδιάλυση με το επιχείρημα-μεταξύ άλλων-ότι "ξεσκεπάζει την ψευτιά των χιτλερικών ότι η “Μόσχα” δήθεν σκοπεύει να παρεμβαίνει στη ζωή των άλλων κρατών και να τα “μπολσεβικοποιήσει”. Όμως το επιχείρημα ότι για να απαντήσει η Κομμουνιστική Διεθνής στις συκοφαντίες των χιτλερικών...αυτοδιαλύθηκε δεν αρκεί για να στηρίξει μια τόσο σοβαρή απόφαση.

Το ίδιο ισχύει και για άλλα επιχειρήματα του Στάλιν ότι η διάλυση της Διεθνούς "ξεσκεπάζει τη συκοφαντία των αντιπάλων του κομμουνισμού στο εργατικό κίνημα, ότι τάχα τα κομμουνιστικά κόμματα των διαφόρων χωρών ενεργούν όχι προς το συμφέρον του λαού τους, αλλά σύμφωνα με οδηγίες απ' έξω" η ότι "διευκολύνει το έργο των πατριωτών σ' όλες τις χώρες για την ένωση όλων των φιλελεύθερων λαών σ' ένα ενιαίο διεθνές μέτωπο, για τον αγώνα ενάντια στον κίνδυνο παγκόσμιας κυριαρχίας του χιτλερισμού". Όμως πέρα απο τα επιχειρήματα του "αντιχιτλερικού συνασπισμού" οι προβληματισμοί για την ύπαρξη της Κομμουνιστικής Διεθνούς υπήρχαν ήδη σε Κομμουνιστικά Κόμματα, ορισμένα απο τα οποία αργότερα πρωτοστάτησαν στον "Ευρωκομμουνισμό" και τους διάφορους "εθνικούς" (Γαλλικό, Ιταλικό, Ισπανικό κ.α) δρόμους προς τον Σοσιαλισμό.

Προβληματισμοί που είχαν αναπτυχθεί μετά το 7ο Συνέδριο και ιδιαίτερα μέσα στον ιμπεριαλιστικό πόλεμο.

Η απόφαση της ηγεσίας της Κομμουνιστικής Διεθνούς για την διάλυση της ισχυριζόταν ότι η Κομμουνιστική Διεθνής: "ξεπερνιόταν ολοένα και περισσότερο στο βαθμό που αναπτυσσόταν το κίνημα αυτό και γίνονταν περίπλοκα τα προβλήματά του στις διάφορες χώρες, ή και μάλιστα γινόταν εμπόδιο στην παραπέρα εδραίωση των εθνικών εργατικών κομμάτων". Η απόφαση κοινοποιήθηκε στα κόμματα - τμήματα της Γ΄ Διεθνούς προκειμένου να αποφασίσουν αν θα την κάνουν αποδεκτή, αφού στις συγκεκριμένες συνθήκες του πολέμου κρίθηκε αδύνατη η διεξαγωγή Συνεδρίου.

Δεν υπήρξε καμία αντίδραση. Στην Ελλάδα, σε συνεδρίαση της ΚΕ του ΚΚΕ (2 Ιούνη 1943) έγινε αποδεκτή η Απόφαση για τη διάλυσή της Κομμουνιστικής Διεθνούς με το επιχείρημα ότι "είναι σήμερα η μόνη ενδεδειγμένη πράξη σωστής μαρξιστικής πολιτικής" γιατί "η διάλυση βγάζει κάθε εμπόδιο για τη στερέωση του εθνικού αγώνα". Στην τελευταία συνεδρίαση του Προεδρείου της Εκτελεστικής Επιτροπής της Κομμουνιστικής Διεθνούς (8 Ιουνίου 1943) αποφασίστηκε πως "το Προεδρείο και η Γραμματεία της Εκτελεστικής Επιτροπής καθώς και η Διεθνής Επιτροπή Ελέγχου θεωρούνται διαλυμένες" και ότι μια επιτροπή "να διευθετήσει τις υποθέσεις, να διαλύσει τα όργανα, να απαλλάξει το προσωπικό και να εκκαθαρίσει τα περιουσιακά στοιχεία της Κομμουνιστικής Διεθνούς" Την απόφαση υπέγραψε για το Προεδρείο της Εκτελεστικής Επιτροπής της Κομμουνιστικής Διεθνούς ο Γκ. Ντιμιτρόφ με ημερομηνία 10 Ιουλίου 1943.

Έτσι διαλύθηκε η Κομμουνιστική Διεθνής του Λένιν, των μπολσεβίκων και των επαναστατών απο όλο τον κόσμο που την δημιούργησαν μετά την Οκτωβριανή Επανάσταση.

Η ηρωική αντιφασιστική νίκη των λαών που έσωσε την ανθρωπότητα απο τον φασισμό, βρήκε τα Κομμουνιστικά Κόμματα-που είχαν πρωτοστατήσει σε αυτήν την νίκη- χωρίς διεθνιστική οργάνωση και χωρίς στρατηγική μετατροπής του εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα σε αγώνα για την εργατική εξουσία.

Πολλά απο αυτά ενσωματώθηκαν στην αστικές κυβερνήσεις των χωρών τους η οδηγήθηκαν σε απαράδεκτους συμβιβασμούς. Στην Ανατολική Ευρώπη (σε χώρες που στις περισσότερες περιπτώσεις υπήρχε και η παρουσία του Κόκκινου Στρατού) οι εξελίξεις ήταν διαφορετικές.

Σύντομα βέβαια και οι χώρες αυτές-με όλες τις διαφορές τους- επηρέαστηκαν απο τις γενικότερες κατευθύνσεις του ΚΚΣΕ και του Παγκόσμιου Κομμουνιστικού Κινήματος που λίγα χρόνια αργότερα κατέληξαν στο 20ο Συνέδριο και την οπορτουνιστική γραμμή του.

Γραμμή που σφράγισε-και τυπικά- το τέλος της πορείας οικοδόμησης της δικτατορίας του προλεταριάτου στην ΕΣΣΔ.

Έτσι ολοκληρώθηκε μια διαδικασία που είχε ουσιαστικά ξεκινήσει απο τα μέσα της δεκαετίας του 1930.

Σε μια προσπάθεια να καλυφθεί η ανυπαρξία διεθνούς κομμουνιστικής οργάνωσης το 1947 συγκροτήθηκε το Γραφείο Πληροφοριών (Κομινφόρμ), από αντιπροσώπους 9 Κομμουνιστικών και Εργατικών Κομμάτων (ΕΣΣΔ, Γιουγκοσλαβίας, Ρουμανίας, Βουλγαρίας, Πολωνίας, Τσεχοσλοβακίας, Ουγγαρίας, Γαλλίας και Ιταλίας). Όμως η Κομινφόρμ δεν μπορούσε σε καμία περίπτωση να καλύψει το έργο και τον ρόλο της Κομμουνιστικής Διεθνούς. Το ΚΚΣΕ τελικά την διέλυσε ακόμα και αυτήν, μετά το 20ο συνέδριο το 1956.

Όσο για την "4η Διεθνή" που ίδρυσε ο Τρότσκι το 1938, δεν κατάφερε ποτέ να αποκτήσει την αναγκαία μαζικότητα (πρώτα απο όλα στις εργατικές τάξεις) και πολιτική γραμμή που θα αντιστοιχούσε σε μια παγκόσμια οργάνωση του Κομμουνιστικού Κινήματος.

Στην πορεία, σοβαρές ιδεολογικές, πολιτικές και οργανωτικές αδυναμίες οδήγησαν σε κρίσεις και διασπάσεις ενω παρά την επαναστατική τους φρασεολογία δυνάμεις της "4ης Διεθνούς" έφτασαν στο σημείο ακόμα και να στηρίζουν αστικές κυβερνήσεις (πχ Ιταλία, Βραζιλία, Πορτογαλία κ.α) οι οποίες ψήφιζαν αντεργατικά μέτρα.

Σήμερα, που έρχεται όλο και πιο κοντά το ενδεχόμενο ενός γενικευμένου ιμπεριαλιστικού πολέμου και οι αστικές τάξεις κλιμακώνουν την επίθεση στους εργάτες σε όλο τον κόσμο, η ενίσχυση της πάλης ώστε να υπάρξουν πραγματικές κοινωνικές και πολιτικές προυποθέσεις για μια νέα Εργατική Κομμουνιστική Διεθνή είναι επίκαιρη.

Για μια νέα Διεθνή που θα κάνει ξανά πράξη το σύνθημα των Μαρξ και Ένγκελς, το σύνθημα του Κομμουνιστικού Μανιφέστου που είναι σήμερα πιο σύγχρονο απο ποτέ: "Προλετάριοι όλων των χωρών, ενωθείτε!"

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους