Απόψε θα μιλήσουμε για την Επιπολαιότητα. Η επιπολαιότητα των Ελλήνων είναι ένα κλασικό θέμα αυτοκριτικής (και ξένης κριτικής) που συζητιέται εδώ και δεκαετίες. Δεν είναι ψέμα ότι υπάρχει ένας βαθμός...
Απόψε θα μιλήσουμε για την Επιπολαιότητα. Η επιπολαιότητα των Ελλήνων είναι ένα κλασικό θέμα αυτοκριτικής (και ξένης κριτικής) που συζητιέται εδώ και δεκαετίες.
Δεν είναι ψέμα ότι υπάρχει ένας βαθμός επιφανειακότητας σε μεγάλο μέρος της ελληνικής κοινωνίας, αλλά δεν είναι ούτε μοναδικό ελληνικό φαινόμενο, ούτε το μοναδικό χαρακτηριστικό μας.
Ας το δούμε ρεαλιστικά.
Τι εννοούμε με την έννοια «επιπολαιότητα»; • Προτεραιότητα στην εικόνα. • Κουτσομπολιό και μικροπρέπειες. • Συναισθηματική και πολιτική αστάθεια: Γρήγορες ενθουσιώδεις αντιδράσεις, και μετά απόλυτη απογοήτευση. • Έλλειψη μακροπρόθεσμης σκέψης: Στα οικονομικά, στην πολιτική, στην καθημερινότητα (π.χ. “θα δω μετά”, “κάπως θα γίνει”). • Φθόνος και έλλειψη συλλογικότητας: Όπως λένε πολλοί Έλληνες, «οι Έλληνες τρώνε τους Έλληνες». Αυτά δεν είναι νέα.
Από την αρχαιότητα (ο Ηρόδοτος και άλλοι μιλούσαν για ελαφρότητα), μέχρι σήμερα, υπάρχει μια μεσογειακή/βακχική τάση για το “τώρα”, το πάθος, το δείξε το. Γιατί συμβαίνει; • Πολιτισμικοί λόγοι: Μεσογειακή κουλτούρα — ζεστασιά, εξωστρέφεια, αλλά και δραματικότητα.
Η ιστορία της Ελλάδας (πόλεμοι, κατοχές, χούντες, κρίσεις) ενίσχυσε την “ζήσε τη στιγμή” νοοτροπία. • Μεταπολεμική/μεταπολιτευτική ανάπτυξη: Ξαφνικός πλουτισμός χωρίς βαθιά αστική παράδοση σε μεγάλο μέρος του πληθυσμού.
Ο “τσαμπουκάς» και η επίδειξη ως αποζημίωση για την προηγούμενη φτώχεια. • Εκπαίδευση και ΜΜΕ: Σύστημα που δίνει έμφαση στην αποστήθιση, όχι στην κριτική σκέψη.
Τηλεόραση και social media που ανταμείβουν το επιφανειακό. • Κλίμα και τρόπος ζωής.
Αυτό είναι και πλεονέκτημα (λιγότεροι καταθλιπτικοί από τπυς Βορειοευρωπαίους). Οι ίδιοι “επιπόλαιοι” Έλληνες έχουν φτιάξει έναν από τους πιο φιλόξενους, ζωντανούς και δημιουργικούς λαούς.
Σε κρίσεις (πόλεμος, φυσικές καταστροφές) δείχνουν τεράστια αλληλεγγύη και αυτοσχεδιασμό.
Η εξωστρέφεια και το χιούμορ σώζουν πολλές καταστάσεις.
Σε επίπεδο ατομικής ευφυΐας και ταλέντου, οι Έλληνες διαπρέπουν στη διασπορά ακριβώς επειδή έχουν ευελιξία (που μερικοί την ονομάζουν επιπολαιότητα). Σε σχέση με Γερμανούς ή Σκανδιναβούς, ναι, οι Έλληνες φαίνονται πιο επιφανειακοί σε οργάνωση και μακροπρόθεσμο σχεδιασμό.
Σε σχέση με άλλους Μεσογειακούς (Ιταλούς, Ισπανούς) ή Βαλκάνιους, είμαστε παρόμοιοι.
Η υπερβολική σοβαρότητα και η “βαθύτητα” κάποιων Βόρειων πολιτισμών φέρνει δική της παθολογία (ψυχρότητα, κατάθλιψη, γραφειοκρατία). Συμπέρασμα: Η επιπολαιότητα υπάρχει και είναι πρόβλημα, ιδίως όταν συνδυάζεται με διαφθορά, πελατειακό κράτος και έλλειψη θεσμών.
Δεν είναι όμως “εθνικό χαρακτηριστικό” που μας καταδικάζει.
Είναι πολιτισμικό πρότυπο που μπορεί να διορθωθεί με καλύτερη παιδεία, λιγότερο λαϊκισμό και περισσότερη αυτογνωσία. Πολλοί Έλληνες το βλέπουν αυτό και το λένε ανοιχτά — αυτό από μόνο του δείχνει ότι δεν είμαστε όλοι επιπόλαιοι.
Το πρόβλημα είναι η πλειοψηφία που συνεχίζει να ψηφίζει, να καταναλώνει και να ζει με τον ίδιο τρόπο.
Εσύ τι εννοείς ακριβώς με την έννοια Επιπολαιότης; Η συνερΓάτα μου η Θησαυρούλα (Stavroula Giannoutsou) κι εγώ σας περιμένουμε με αγάπη στα Παραπολιτικά 90,1 από τα μεσάνυχτα έως τις 5 το πρωί. τηλ. εΠκομπής: 211 10 80 880 Τα σέβη μου Άγρυπνος
Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους