Εργαλεία καταγραφής των τάσεων της κοινωνίας και κατανόησης των επιθυμιών τους στον χρόνο που διεξάγονται; Ή μήπως όργανα επηρεασμού και χειραγώγησης της κοινής γνώμης με σκοπό τον αποπροσανατολισμό...

Πλήρες Κείμενο:

Εργαλεία καταγραφής των τάσεων της κοινωνίας και κατανόησης των επιθυμιών τους στον χρόνο που διεξάγονται; Ή μήπως όργανα επηρεασμού και χειραγώγησης της κοινής γνώμης με σκοπό τον αποπροσανατολισμό της; Η συζήτηση για τις #δημοσκοπήσεις και η διχογνωμία για τον ρόλο και τη συμβολή τους στη δημόσια ζωή δεν είναι καινούργια και σχεδόν ποτέ δεν καταλήγει σε συμπεράσματα κοινής αποδοχής.

Η δυσπιστία ενός μέρους των πολιτών και οι προβληματισμοί που διατυπώνει ένα τμήμα του πολιτικού συστήματος είναι υπαρκτοί και δείχνουν να κινούνται στην ίδια κατεύθυνση με το ευρύτερο κλίμα μειωμένης εμπιστοσύνης για τους θεσμούς.

Από την άλλη πλευρά, ο έντονος σκεπτικισμός και η διάθεση αμφισβήτησης της αξιοπιστίας τους δεν πρέπει να ακυρώνει τη χρησιμότητά τους ως μέσα χάραξης στρατηγικής και ανίχνευσης διαθέσεων, εφόσον τηρούνται ορισμένες βασικές προϋποθέσεις: ορθή και κατά το δυνατόν αντικειμενική χρήση τους, με βάση τους κανόνες διαφάνειας, ανεξαρτησίας και λογοδοσίας.

Θεωρητικά το θεσμικό πλαίσιο υπάρχει, ενδεχομένως να απαιτεί βελτιώσεις που προσαρμόζονται στη σύγχρονη εποχή.

Ομως το κρίσιμο πεδίο είναι η πρακτική εφαρμογή και ο τρόπος που αναδεικνύονται μέσα στην καθημερινότητα της πολιτικής ζωής και του πολιτικού διαλόγου.

Δημιουργία εντυπώσεων Για παράδειγμα: η πλημμυρίδα δημοσκοπήσεων σχεδόν σε εβδομαδιαία βάση ποιες ανάγκες εξυπηρετεί; Είναι όντως ένδειξη ζώσας και δρώσας δημοκρατίας και αυξημένου ενδιαφέροντος για τη γνώμη των πολιτών ή απόπειρα δημιουργίας εντυπώσεων και διαμόρφωσης κατά το δοκούν της ατζέντας της επικαιρότητας; Δεύτερον, ποιος είναι ο τρόπος παρουσίασης των ευρημάτων και ποια τα κριτήρια προβολής και ανάγνωσης συγκεκριμένων θεματικών έναντι άλλων, όπως και οι τεχνικές ανάλυσης των δεδομένων, οι οποίες επίσης ποικίλλουν και προκαλούν διχασμό και αμφιβολίες.

Χαρακτηριστική τέτοια περίπτωση είναι η χρήση της εκτίμησης ψήφου, η οποία σε αντίθεση με τις «ανόθευτες» απαντήσεις στην πρόθεση ψήφου, αντλεί δεδομένα από όσους δηλώνουν αναποφάσιστοι, κάνοντας αναγωγή, σύμφωνα με τις προτιμήσεις τους σε προηγούμενες εκλογικές αναμετρήσεις.

Μια πρόσθετη παράμετρος που συμβάλλει στην καχυποψία είναι το κακό παρελθόν των αποτυχημένων προβλέψεων.

Τέτοιες περιπτώσεις ήταν το δημοψήφισμα του 2015 που εμφανιζόταν ως οριακή νίκη του «ναι» ή και ισοπαλία και εξελίχθηκε σε άνετη επικράτηση του «όχι», οι #εκλογές του 2023 ως προς το εύρος της επικράτησης της Ν.Δ. που παρουσιαζόταν να προηγείται από 5% ως 7% και τελικά επικράτησε σαρωτικά του ΣΥΡΙΖΑ κερδίζοντάς τον με 20 μονάδες.

Μάλιστα εκ των υστέρων αρκετοί δημοσκόποι υποστήριζαν δημόσια ότι γνώριζαν τη διαφορά αλλά δεν την αποκάλυπταν λόγω πιέσεων! Ανδρέας Δρυμιώτης «Γκουρού» της προπαγάνδας Επιπλέον, άκρως προβληματική και αντιδεοντολογική αποδεικνύεται η παρουσία «ειδικών» στα ΜΜΕ (δεν ευθύνονται προφανώς οι δημοσκοπικές εταιρείες γι’ αυτό), που υπό τον μανδύα του αναλυτή προπαγανδίζουν τις θέσεις συγκεκριμένων κομμάτων και προσώπων.

Το πιο κραυγαλέο παράδειγμα αποτελεί ο Ανδρέας Δρυμιώτης, θαμώνας σε πολιτικές εκπομπές, που τον εμφανίζουν ως «γκουρού» των δημοσκοπήσεων εξαιτίας της προϋπηρεσίας του σε εταιρείες εκλογικών συστημάτων.

Ωστόσο, 9 στις 10 φορές οι «αναλύσεις» του ισοδυναμούν με φλογερή υπεράσπιση της κυβέρνησης της #ΝΔ και του Κυριάκου #Μητσοτάκη και απαξίωση των υπόλοιπων κομμάτων της αντιπολίτευσης όπως το #ΠΑΣΟΚ και ο πρόεδρός του, Νίκος #Ανδρουλάκης, ή ο ΣΥΡΙΖΑ και ο πρώην πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας.

Από τις εμβληματικές αποτυχημένες προβλέψεις του ήταν το 2019 όταν στοιχημάτιζε ότι ο ΣΥΡΙΖΑ θα καταποντιστεί («να είναι ικανοποιημένος ο Τσίπρας αν πάρει μεταξύ 20%-23%, «Πρώτο Θέμα» – Ιούνιος 2019) αλλά έλαβε 31,5%. Και επίσης, στις δημοτικές εκλογές τον Οκτώβριο του 2023 προεξοφλούσε νίκη του Κώστα Μπακογιάννη με διαφορά (ΣΚΑΪ, 15/10), διαβεβαιώνοντας ότι «η Αθήνα δεν είναι καν ντέρμπι», αλλά νικητής ήταν και εξελέγη δήμαρχος ο Χάρης #Δούκας (αναλυτικά το ρεπορτάζ της Η Εφημερίδα των Συντακτών στο πρώτο σχόλιο)

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους