Αυτό που συμβαίνει στην Βρετανία απόψε, και γιατί έχει σημασία και για τα ελληνικά πολιτικά πράγματα. Σήμερα έχουμε αυτοδιοικητικές εκλογές εδώ (Αγγλία, Σκωτία, Ουαλία) και ψηφίζουν όλοι οι κάτοικοι...
Αυτό που συμβαίνει στην Βρετανία απόψε, και γιατί έχει σημασία και για τα ελληνικά πολιτικά πράγματα.
Σήμερα έχουμε αυτοδιοικητικές εκλογές εδώ (Αγγλία, Σκωτία, Ουαλία) και ψηφίζουν όλοι οι κάτοικοι, ανεξαρτήτως υπηκοότητας.
Παρά το γεγονός ότι στις αυτοδιοικητικές, η συζήτηση είναι πραγματικά τοπικού χαρακτήρα και δεν είναι κατάλληλη για ευρύτερα πολιτικά συμπεράσματα, αυτή την φορά έχουμε μπροστά μας μία μεγάλη εξαίρεση, και αύριο πρόκειται να ξημερώσει μία ημέρα που ανοιγει έναν καινούριο κύκλο στην πολιτική ιστορία της χώρας. 6 σημεία επ' αυτού: 1. Kαταρχάς, δεν είναι μία αλλά τρεις παράλληλες εκλογικές διαδικασίες την ίδια μέρα: Τοπικές εκλογές στην Αγγλία, όπου εκλέγονται περίπου 5.000 σύμβουλοι σε 136 τοπικά συμβούλια, καθώς και 6 δήμαρχοι.
Εκλογές για το σκωτσέζικο κοινοβούλιο (Holyrood), 129 έδρες, και εκλογές για τη βουλή της Ουαλίας (Senedd), με νέο μάλιστα εκλογικό σύστημα, αναλογικό, και διευρυμένη βουλή από 60 σε 96 έδρες.
Οι σημερινές εκλογές, είναι το πρώτο τέστ μετά τις εθνικές εκλογές του 2024, όπου ξεκίνησε να καταγράφεται μία τάση αποσταθεροποίησης του δικομματισμού.
Για πρώτη φορά μετά από έναν αιώνα σταθερού πολιτικού συστήματος, τα δύο βασικά κόμματα γκρεμίζονται και αναδεικνύονται κόμματα τα οποία τα αμφιβητούν.
Επί της ουσίας η άνοδος του ακροδεξιού Reform και των κινηματικών Greens, δημιουργούν ένα σκηνικό τετρακομματισμού.
Από το 26% που φαίνεται δημοσκοπικά να κερδίζει το Reform, στο 12% των Lib Dems, στην πραγματικότητα συμπιέζονται 5 πολιτικά κόμματα.
Αυτά είναι σπάνια πράγματα από την σκοπιά της πολιτικής γεωγραφίας. 2. Οι Εργατικοί αναμένουμε να καταρρεύσουν.
Αυτό μεταφράζεται σε απόλυτη καταστροφή στις περισσότερες θέσεις τις οποίες υπερασπίζονται (εκτιμήσεις δίνουν πως από τις 2500 θέσεις που έχουν θα χάσουν περί τις 1800). Αυτό μικρή σημασία έχει για την σταθερότητα της κυβέρνησης η οποία είναι αδιαμφισβήτητη.
Αυτός που θα δεχτεί το χτύπημα όμως θα είναι ο Πρωθυπουργός.
Μπορεί οι βουλευτές του δηλώνουν πίστοι στό όραμα, όμως δεν είναι διατεθημένοι να βλέπουν το κόμμα να καταρρέει.
Η εκτίμησή μου είναι ότι θα υπάρξουν εξελίξεις και ο Στάρμερ θα παραιτηθεί μέχρι το καλοκαίρι, δίνοντας την σκυτάλη σε άλλον ΠΘ (είτε μέσω εκλογών της ΚΟ είτε μέσω του ετήσιου συνεδρίου του κόμματος). 3. Είναι η πρώτη φορά που η ακροδεξιά ενδέχεται να κερδίσει τις περισσότερες θέσεις στην βρετανική ιστορία. Το Reform πάει από σχεδόν μηδενική τοπική παρουσία το μέχρι πριν 3-4 χρόνια, σε δημοσκοπικά πάνω από 25-27% σήμερα, ενώ προηγείται όλων των κομμάτων στις δημοσκοπήσεις προθέσεων ψήφου.
Προβλέπεται να πάρει τον έλεγχο συμβουλίων στα Essex, Norfolk και Suffolk, ιστορικές συντηρητικές περιοχές της αγγλικής υπαίθρου άλλα και να κοντράρει στα ίσια εργατικές περιοχές στα βόρεια (θα γράψω κάτι λίγο πιο κάτω). Σε αυτή την επιτυχία έχουν συμβάλει δύο πράγματα.
Σε αντίθεση με την ακροδεξιά στην υπόλοιπη Ευρώπη, εδώ το reform δεν μιλάει πολύ για οικονομία.
Απευθύνεται στους οικονομικά μη προνομιούχους άλλα εστιάζει στην εθνική ασφάλεια, στους μετανάστες, και την αντι-δικαιωματική ατζέντα.
Ενώ σε άλλες χώρες η ακροδεξιά ενσωματώνει όψεις της αντινεοφιλελεύθερης κριτικής της αριστεράς, εδώ δεν συμβαίνει τίποτα τέτοιο.
Η δεύτερη αιτία είναι το γεγονός ότι το reform απορρόφησε πολλά από τα τοπικά δίκτυα των συντηρητικών, τα οποία είναι κρίσιμα για να τρέξεις τοπικές εκλογές και να κινητοποιήσεις την συντηρητική εκλογική βάση.
Αυτό περίπου που συνέβη και με τους Πράσινους-Εργατικούς. 4. Όλα τα μάτια στην Ουαλία: Από το 1922, το Εργατικό Κόμμα κερδίζει τις εκλογές.
Πρόκειται για ανήκουστο φαινόμενο σε αστική δημοκρατία και δεν υπάρχει εξ όσων γνωρίζω άλλο τέτοιο παράδειγμα όπου κόμμα να κερδίζει με μεγάλα ποσοστά μία ολόκληρη περιοχή για 100 χρόνια.
Αυτό μάλλον αύριο το πρωί θα τελειώσει, με τους εργατικούς να είναι τρίτοι στις δημοσκοπήσεις, πίσω από το Plaid Cymru (ουαλικό εθνικιστικό) και το Reform με το οποίο κοντράρονται για την πρώτη θέση. 5. Από εκλογική σκοπιά, προκύπτει το ερώτημα - έχουν τελικά σημασία τα αποτελέσματα της κάλπης για τις εθνικές εκλογές; Ναι και όχι.
Ναι, γιατί αποτυπώνει μία τάση απόρριψης του δικομματισμού όπως τον ξέρουμε και μάλλον αποκαλύπτει μακροχρόνια trends - και όχι γιατί το ερώτημα στο οποίο απαντούν οι πολίτες σήμερα είναι πιο κόμμα μπορεί να αποτυπώσει καλύτερα τον αντισυστημισμό, ενώ στις εθνικές εκλογές το ερώτημα είαι τίνος η πολιτική πρόταση μπορεί να κυβερνήσει την χώρα.
Η διάσταση του χρόνου είναι σημαντική - υπάρχουν δημοσκοπήσεις στις οποίες οι ίδιοι άνθρωποι δίνουν διαφορετική απάντηση για το τί κόμμα θα ψήφιζαν αν οι εκλογές γίνονταν αύριο, ή σε 2 χρόνια.
Στο δεύτερο, απαντούν λιγότερο με το θυμικό και περισσότερο με βάση πολιτικές θέσεις. 6. Τέλος, όλα αυτά έχουν σημασία και για την κατάσταση στην Ελλάδα.
Υπήρχε μία βεβαιότητα που επικρατούσε στη Βρετανία για δεκαετίες στους κύκλους των πολιτικών επιστημών άλλα και ως στοιχείο του "λαικού" DNA, που έλεγε ότι 1. στον κοινωνικο σχηματισμό και την πολιτική παράδοση της βρετανιας, δεν υπάρχουν οι προυποθέσεις προκειμένου η ακροδεξιά να μπει στην κεντρική πολιτική σκηνή με τέτοια έμφανση, και 2. ότι παρά τις κατά καιρούς εσωκομματικές αποχρώσεις μέσα στα κόμματα εξουσίας, οι πυλώνες του πολιτικού συστήματος είναι βασικά τα δύο κόμματα.
Και οι δύο βεβαιότητες τελειώνουν απόψε, και πλέον μιλάμε για μία νέα πολιτική πραγματικότητα.
Αντίστοιχες βεβαιότητες, όχι οι ίδιες βεβαίως, επικρατούν και στην ελληνική πολιτική.
Θεωρείται παντοδύναμη η κυριαρχία της ΝΔ, ή μίας ξέπνοης κεντροαριστεράς που είτε θα την εκφράζει το ΠΑΣΟΚ, είτε ο Αλ. Τσίπρας.
Το πολιτικό κενό δεν καλύπτεται βεβαίως μόνο με πολιτικές επιλογές και ανακοινώσεις - κυρίως οργανώνεται, και μόνο έτσι μπορεί και κερδίζει.
Αυτό αποδεικνύουν και το Reform και οι Πράσινοι οι οποίοι για να φτάσουν σε αυτά τα ποσοστά, λειτούργησαν ως πολιορκητικοι κριοι στο παλιό πολιτικό σύστημα, και έδωσαν μεγάλη έμφαση στην πολιτική οργάνωση της βάσης τους, στις γειτονιές και τους κοινωνικούς χώρους.
Και αν αυτό μπορεί να συμβεί σε ένα αντιπροσωπευτικό πολιτικό σύστημα 8 αιώνων, σίγουρα μπορεί να το δούμε και στην Γ' Ελληνική Δημοκρατία. 📸Εκλογικό κέντρο στο westminster απόψε το βράδυ
Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους