Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Η εισβολή της ποπ στην διασκέδαση των πλουσίων, 100 χρόνια πριν την ποπ.

Εχθές είχα την μεγάλη χαρά να παρακολουθήσω την Όπερα "Καρμεν" του Μπιζε, ίσως το διασημότερο έργο όπερας λόγω των δύο πιο εμβληματικων μελωδιών "Habanera" και "Toreador". Η επιλογή μου ήταν σκόπιμη, καθώς είχε επικοινωνηθεί ιδιαιτέρως από την παραγωγή πως θα τηρηθεί όλο το τυπικό του έργου, με ιστορικά κοστούμια και σκηνικά, καθώς τα τελευταία χρόνια έχει εισβάλει για τα καλά στην Όπερα αλλά και στο Θέατρο, μια βάναυση μοντέρνα μορφή με κοστούμια, σκηνικά και παραλλαγές των επίσημων έργων με σύγχρονες ή αναχρονιστικές αναφορές.

Η προτίμηση του κόσμου ήταν εμφανέστατη.

Ήδη απο τις πρώτες ημέρες είχαν κλειστεί όλες οι παραστάσεις και όλα τα καθίσματα ακόμα και στους πλέον παρακεντρους εξώστες.

Το θεωρώ απόδειξη πως ο κόσμος ακόμα αποζητά κλασσικά έργα, με αυθεντική και κλασσική πιστή απόδοση.

Όμως και η "Καρμεν" είναι ένα έργο πραγματικά ξεχωριστό σε ιστορικές και κοινωνικές αναφορές, καθώς έφερε ακουσίως επανάσταση στον καιρό του στην τέχνη και στην κουλτούρα.

Μέχρι ο Μπιζε να εισαγάγει λαϊκά και μάλιστα χαμηλής κοινωνικής στάθμης πρόσωπα στην σκηνή, η Όπερα είχε να κάνει με θεούς, ήρωες, ευγενείς και υψηλές φιλοσοφικές αναζητήσεις. Η Καρμεν, μια τσιγγάνα, εργατρια σε καπνεργοστασιο, που "παίζει" με την καρδιά ενός ταπεινού "Δεκανέα" του ισπανικού στρατού και ερωτεύεται έναν ταυρομάχο, και όλα αυτά να εκτυλισσονται μεταξύ περιθωριακων ταβερνών, στενοσόκακων, βουνών και της εισόδου της αρένας της Σεβίλλης, είναι σχεδόν "προσβολή" για την αισθητική της υψηλής κοινωνίας του Παρισιού που πρωτοπαρακολούθησε την παράσταση.

Η αποδοκιμασία που έλαβε ως έργο, κατέστρεψε ψυχικά τον νεαρό συνθέτη, ο οποίος παρά την τεράστια επιτυχία της έναρξης της καριέρας του, κλονίστηκε ψυχικά μετά την συγκεκριμένη "αποτυχία" και πέθανε έναν χρόνο μετά, μόλις στα 36 του χρόνια... Πολύ σύντομα μετα τον θάνατό του, το έργο του αναγνωριστηκε για τον ρεαλισμό του, για την ειλικρινή αποτύπωση της κοινωνίας και των συναισθημάτων, και για την παρουσίαση ενός "εξωτικου" τόπου, όπως φάνταζε τότε η Ισπανία για τους Γάλλους.

Στην σημερινή εποχή ο Μπιζέ θα έπρεπε να δώσει "εξετάσεις φρονημάτων" και να εξηγήσει τι μήνυμα θέλει να περάσει μέσα απο το δράμα του. Η Καρμεν είναι μια γυναίκα χειραφετημενη, εργάζεται, είναι ανεξάρτητη, και παίζει με τους άνδρες.

Παίρνει έναν άβγαλτο ερωτικά Δεκανέα, που προσπαθεί να μείνει πιστός στην οικογενειακή παράδοση, να προκοψει στην στρατιωτική του καρριέρα και να παντρευτεί μια σεμνή κοπέλα, και τον κάνει ερωτικό της σκλάβο, τον στέλνει για χάρη της στην φυλακή και τον αναγκάζει (για χάρη της) να λιποτακτήσει και να μείνει στα βουνά μαζί της σαν τσιγγάνος, ασχολούμενος με "παράτυπες" δραστηριότητες για την επιβίωση τους.

Ταυτόχρονα, μόλις εμφανιστεί ο ωραίος και επιτυχημένος ταυρομάχος, ο οποίος επίσης γοητεύεται απο αυτην, πέφτει στην αγκαλιά του ερωτευμένη, περιφρονώντας τον πρώην Δεκανέα.

Ο απελπισμένος και κατεστραμμένος άνδρας, σε ένα υπερδραματικό φινάλε, σε μια έξαψη έρωτα και παραφροσύνης, την δολοφονεί με το μαχαίρι του και κλαίει επάνω της ενώ ο ταυρομάχος μπαίνει στην δραματική σκηνή και κοίτα συγκλονισμένος. "Γυναικοκτονία" ίσως πουν σήμερα οι κοινωνικοί σχολιαστές των πρωινάδικων, και σίγουρα θα αναζητήσουν ευθύνες στην ανδρική κτητικότητα και στην Πατριαρχία.

Σκεφτείτε πόσο ρηξικελευθο είναι ένα έργο, όταν μετά από 150 χρόνια από την συγγραφή του, ακόμα προκαλεί εντάσεις και συζητήσεις.

Εγώ κρατάω την αισθητική του, που ήταν εξαιρετική, και την άψογη απόδοση της μουσικής από την Εθνική Λυρική Σκηνή και τους συντελεστές της που απέδωσαν τα μέγιστα σε ένα απαιτητικό έργο.

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους