Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Η κατάρα της Ευρώπης: Προμηθέας, Ίκαρος και Φάουστ του Askr Svarte (Evgeny Nechkasov) Arktos Journal και Jafe Arnold 16 Μαρτίου 2026 Η ιδέα της προόδου και της αντιμετώπισης του κόσμου ως έτοιμου για το χέρι συνδέεται με πολλές αρχετυπικές φιγούρες ή gestalts —για να χρησιμοποιήσω την ορολογία του Ernst Jünger— που έγιναν κορυφαία εικονίδια στον ευρωπαϊκό πολιτισμό κατά τη σύγχρονη και μεταμοντέρνα εποχή.

Εμπνέουν και τους δύο υποστηρικτές του φιλελευθερισμού και του μαρξισμού — a priori προοδευτικές ιδεολογίες — καθώς και υποστηρικτές του λεγόμενου «Τρίτου Δρόμου» και συντηρητικοί.

Αυτές οι φιγούρες χρησιμοποιούνται για να προσδώσουν στο Μοντερνιστικό παράδειγμα απολογητική που αντλείται από την Αρχαιότητα, κατασκευάζοντας μια ψευδή αφήγηση της «αντικειμενικής γραμμικής προόδου» και του «ειδικού ρόλου του σύγχρονου ανθρώπου, που δημιουργεί ανάπτυξη και πολιτισμό σε αυτόν τον κόσμο». Στη δική τους εποχή και πλαίσιο, μερικές από αυτές τις φιγούρες αντιπροσώπευαν περιθωριακές φιγούρες και ιστορίες τιτάνιας αποτυχίας που αναπόφευκτα ακολουθούνταν από τιμωρία. άλλοι εικονογράφησαν μεταβατικές στιγμές στη σύγχρονη ιστορία.

Μέσα από τα παραδείγματά τους, μπορούμε να ανιχνεύσουμε πώς αρχέτυπα κατωτερότητας και αποτυχίας που βασίζονται στην ύβρη (ὕβρις, αλαζονική καταπάτηση της Θείας Τάξης), έχουν καθιερωθεί και ομαλοποιηθεί μαζί με αντίστοιχες ιδεολογίες και συστήματα αξιών.

Έτσι, βλέπουμε πώς ο γνήσιος ηρωισμός του Αχιλλέα και η εκστατική ή ασκητική ιερότητα έχουν αντικατασταθεί με άρτια μοντέρνα, κατασκευασμένα αρχέτυπα και προσομοιώσεις. Προμηθέας Η πρώτη φιγούρα αυτής της σειράς είναι ο Προμηθέας μαζί με τους ανθρώπους του.

Το όνομα Προμηθέας σημαίνει «σκέφτομαι μπροστά» ή «προνοητικότητα». Ο Προμηθέας είναι ο αδερφός του Επιμηθέα, «εκείνου που σκέφτεται μετά», «με εκ των υστέρων» —του γιου του Τιτάνα Ιαπετού και της Ωκεανίδας Κλυμένης, σύμφωνα με τον Ησίοδο.

Στο δικό του Θεογονία , ο Ησίοδος εκθέτει μια μεταγενέστερη παράδοση ιστοριών που συνδέονται με τον Προμηθέα και την οπισθοδρόμηση των ανθρώπινων γενεών (γνωστή ως διαδοχή μεταφυσικών εποχών). Ο Προμηθέας, που πολέμησε στο πλευρό των θεών στην Τιτανομαχία, ήταν συμπαθής με τους ανθρώπους και αποφάσισε να εξαπατήσει τον Δία κατά τη διάρκεια της διαίρεσης του πτώματος του θυσιαζόμενου ταύρου στη Μεκόνε.

Με την πονηριά, ανάγκασε τον Δία να διαλέξει τα χειρότερα μέρη - τα κόκαλα και το λίπος - αφήνοντας το κρέας κρυφό για τους ανθρώπους.

Για αυτή την απάτη, ο Δίας στέρησε από τους ανθρώπους τη φωτιά, την οποία αργότερα έκλεψε ο Προμηθέας και έδωσε στους ανθρώπους, αψηφώντας τη θέληση του Κεραυνού.

Εδώ συναντάμε μια παραβίαση της τάξης της θυσίας, μια άρνηση να δώσει στον ουράνιο πατέρα, τον Δία, αυτό που του αναλογεί σύμφωνα με την ιερή τάξη — το καλύτερο μέρος της θυσίας.

Και σε αυτό, ο Προμηθέας προϊδεάζει τη φιγούρα του αστού με το μίσος του για τη θυσία — όπως περιγράφεται από τον Γάλλο κοινωνιολόγο της θρησκείας Ζορζ Μπατάιγ.

Για τους αστούς, η θυσία ενός χοίρου - που είναι θέμα ρουτίνας για τον αγρότη - νοείται ως τρελή πράξη, ως παράλογη, ανόητη σπατάλη, γιατί σκοτώνοντας το γουρούνι, σκοτώνει το κεφάλαιο.

Το γουρούνι μπορεί να γεννήσει γουρουνάκια. θα πολλαπλασιάσουν το κοπάδι, δημιουργώντας έτσι κεφάλαιο — έτσι πιστεύει ο αστός.

Αλλά η θυσία το καταργεί, το εξαφανίζει «στο τίποτα» και έτσι χαρακτηρίζεται από τους αστούς ως «ανόητη πράξη» και κάτι που πρέπει να καταργηθεί.

Η ιδέα της θυσίας είναι αποκρουστική και αδιανόητη για τους αστούς, και αυτή η στάση απέναντι στη θυσία είναι ήδη αναμενόμενη από τον Προμηθέα στο έγκλημά του. Στο Πρωταγόρας διαλόγου, ο Πλάτωνας επαναλαμβάνει αυτή την ιστορία με τον ακόλουθο τρόπο.

Ο αδερφός του Προμηθέα, Επιμηθέας, μοίρασε ιδιότητες και δώρα σε όλα τα έμβια όντα, αλλά από παρεξήγηση έδωσε λάθος κλήρο στον άνθρωπο. Ο Προμηθέας έκλεψε τότε τη φωτιά και τις δεξιότητες του Ηφαίστου και της Αθηνάς και έδωσε τη γνώση των χειροτεχνιών στους ανθρώπους.

Αλλά δεν μπορούσε να τους δώσει το νόμο της συμβίωσης στην κοινότητα που επεξεργάστηκε ο Δίας.

Βλέποντας την αυξανόμενη ανομία και τις διαμάχες μεταξύ ανδρών που δεν μπορούσαν να ζήσουν μαζί, ο Δίας έστειλε τον Ερμή να καθιερώσει την αλήθεια και την ντροπή μεταξύ των ανθρώπων για να ενισχύσει τις σχέσεις τους και να γίνει νόμος.

Η δεξιοτεχνία της Αθηνάς και του Ηφαίστου και η αλήθεια του Δία μαζί έκαναν τους ανθρώπους συνένοχους στον Θείο κλήρο.

Η συμπάθεια του Προμηθέα για την ανθρωπότητα αποκαλύπτεται στην ιστορία της προέλευσης της τελευταίας (πέμπτης) ανθρώπινης γενιάς με την οποία ο Ησίοδος ευχόταν να μην χρειαστεί να περάσει το χρόνο του.

Σύμφωνα με αυτόν τον μύθο, μετά τον κατακλυσμό που κατέστρεψε την προηγούμενη γενιά, ο Προμηθέας δημιούργησε ανθρώπους από φωτιά, χώμα και πηλό, αλλά αποδείχθηκαν ελαττωματικοί και ατελείς.

Στη συνέχεια, η Αθηνά ή ο Δίας τους εμφύσησε Πνεύμα, κάνοντάς τους τελικά ανθρώπους, εξ ου και η διπλή φύση τους και το όνομα της γενιάς τους, «Προμηθέας». Ο Προμηθέας αγάπησε και νοιαζόταν για αυτήν την ανθρωπότητα (τους «τελευταίους ανθρώπους»), αλλά η εξέγερσή του ενάντια στο νόμο και τη θέληση του Δία για χάρη των ανθρώπων τους προκάλεσε μόνο περισσότερα δεινά.

Για την κλοπή της φωτιάς, ο Δίας έστειλε την Πανδώρα και ανέθεσε στον Ήφαιστο να αλυσοδέσει τον Προμηθέα σε έναν γκρεμό στην Κολχίδα, όπου ένας αετός ραμφίζει το συκώτι του κάθε μέρα.

Η τιμωρία του Προμηθέα είναι το θέμα της περίφημης τραγωδίας του Αισχύλου, Προμηθέας Δεσμώτης , που διαφέρει ριζικά από τον κατεξοχήν ηλιακό-Θεϊκό προσανατολισμό του Έλληνα έναντι του αντιθεϊκού Τιτανισμού. Ο Αισχύλος υμνεί τον Προμηθέα και εξυψώνει το κατόρθωμά του, αλλά μένει σιωπηλός για τη θλίψη που έφερε στους ανθρώπους. Ο Αισχύλος λοιπόν διαφέρει ριζικά από τον Ησίοδο, στο έργο του οποίου ο Δίας βλέπει εκ των προτέρων τα τεχνάσματα του Προμηθέα.

Η ιστορία του Ησιόδου είναι μια ιστορία της πτώσης, ενώ ο Αισχύλος είναι αισιόδοξος για την πρόοδο και τα δώρα του Προμηθέα στους ανθρώπους: Μια σύντομη λέξη συνοψίζει όλα όσα πρέπει να γνωρίζετε: όλες οι ανθρώπινες τέχνες πηγάζουν από τον Προμηθέα. Ο Προμηθέας συνεχίζει να κοροϊδεύει τον Δία και προβλέπει την πτώση του - ως ο μάντης, γνωρίζει αυτό το μυστικό.

Επειδή αρνήθηκε να το εγκαταλείψει και για την αναίδεια του απέναντι στον Ερμή, ο Δίας ρίχνει τον Προμηθέα στα Τάρταρα, όπου πέφτει λέγοντας λόγια τυπικά μιας ιδιοφυΐας απάτης και ψέματος: Αυτή η επίθεση από τον Δία με έρχεται ανοιχτά να με γεμίζει φόβο.

Ω σεβαστή μητέρα μου, Ω ουρανό, του οποίου η περικύκλωση φως που όλοι μοιραζόμαστε, βλέπεις: πόσο άδικα υποφέρω! Η μορφή του Προμηθέα, το μήνυμα της εξέγερσής του ενάντια στην υπέρτατη εξουσία της ουράνιας θεότητας Δία και η εγγύτητα του με τον ανθρώπινο πόνο, κέρδισαν δημοτικότητα κατά τη διάρκεια του Διαφωτισμού.

Στο βιβλίο του Δυτική Εσχατολογία , γράφει ο Jacob Taubes: «Στη σκιά του Χριστού, ο Προμηθέας ανατέλλει». Αργότερα, ο δυναμισμός του γερμανικού ιδεαλισμού έγινε το θεμέλιο μιας νέας μυθολογικής αντίληψης του Προμηθέα και ο Σέλινγκ ονόμασε αναμφίβολα τον Προμηθέα σύμβολο της φιλοσοφίας. Ο Taubes τονίζει: «Δεν είναι προφανές ότι η τάση να τίθεται το άπειρο στο πεπερασμένο και το δευτερεύον στο πρωτεύον κυριαρχεί σε κάθε φιλοσοφικό λόγο και έρευνα; Στο βασίλειο του Προμηθέα, το όνομα του Αντίχριστου γίνεται ακόμη και τιμητικός τίτλος». Έτσι, ο Προμηθέας έγινε σύμβολο αγώνα ενάντια στην τυραννία και την εξουσία, συμπεριλαμβανομένης της θρησκείας. Ο Προμηθέας θεωρούνταν ανθρωπιστής, ο δότης της λογικής ( αναλογία ), Η νεωτερικότητα και ο προστάτης της προόδου.

Επαινέθηκε από τον Percy και τη Mary Shelley και ο «Προμηθέας» του Βύρωνα απεικόνιζε την ιδέα του φωτός της λογικής λογικής και της ανάπτυξης που οδηγεί την ανθρωπότητα στην ευημερία: Το θεϊκό έγκλημά σου ήταν να είσαι ευγενικός, Να αποδίδεις με τις εντολές σου λιγότερα Το άθροισμα της ανθρώπινης αθλιότητας, Και δυναμώνει τον Άνθρωπο με το δικό του μυαλό… Εδώ, το χάρισμα των χειροτεχνιών του Τιτάνα στον άνθρωπο ταυτίζεται με την πρόοδο στον τομέα της τεχνολογίας και τη Βιομηχανική Επανάσταση.

Ενθουσιασμός για τον Προμηθέα εκφράστηκε επίσης από τον Καρλ Μαρξ, ο οποίος συνέχισε να συντάσσει μια απόλυτα υλιστική φιλοσοφία.

Επαινώντας τον Προμηθέα, ο Μαρξ τον αποκάλεσε «άγιο του φιλοσοφικού ημερολογίου». Ο Προμηθέας ανακηρύχθηκε επίσης πρότυπο από τον Αδόλφο Χίτλερ και στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής η μορφή του αδελφού του Άτλαντα έγινε η προσωποποίηση των ριζοσπαστικών φιλελεύθερων-καπιταλιστικών ιδεών του αντικειμενισμού της Ayn Rand.

Σύμφωνα με τον Friedrich Georg Jünger, ο Προμηθέας είναι ο αιώνιος υποκινητής, η ενσάρκωση του αδιάκοπου, ενεργού γίγνεσθαι και της επιθυμίας για το νέο (όπως στο πνεύμα των «μηχανών-επιθυμιών» του Gilles Deleuze). Η προφητεία του Τιτάνα για την πτώση του Δία συχνά ερμηνεύεται ως η έναρξη της « Gestalt του Εργάτη», για να χρησιμοποιήσω τον όρο του Jünger, αυτή είναι η εποχή των μηχανών στον Τιτανικό θόρυβο των οποίων οι Θεότητες δεν κατοικούν και από τις οποίες αποσύρονται: «Όπου δεν υπάρχουν θεοί, υπάρχουν Τιτάνες», γράφει ο Friedrich Georg Jünger. Προσθέτει: Σε σύγκριση με τον πατέρα του Ιαπετό, ο Προμηθέας εμφανίζεται καινοτόμος.

Ξεχωρίζει από τον κύκλο του και στέκεται μόνος.

Αν και ανήκει στους Τιτάνες, συμβουλεύει τον Δία στη μάχη που δόθηκε εναντίον του.

Απομακρύνεται από την τιτανική του ουσία στην αρχική της μορφή, αποκλίνει από αυτήν.

Αλλά είναι εξίσου μακριά από τις Θεότητες, και σε σχέση με αυτό είναι το γεγονός ότι φαίνεται μοναχικός. από όλες τις πλευρές φωτίζεται από φως. Ο Προμηθέας είναι ο αντίπαλος των Ολυμπίων που εμπνέει την ανθρωπότητα να ωθήσει το δώρο της στα άκρα με τη μορφή της λογικής και της σύγχρονης τεχνολογίας.

Έτσι, σύμφωνα με τον Μάρτιν Χάιντεγκερ, η ανθρωπότητα τελικά διώχνει τις Θεότητες. Ο Δαίδαλος και ο Ίκαρος Μια άλλη φιγούρα αυτού του είδους από την Αρχαιότητα ήταν ο μεγάλος μηχανικός και τεχνίτης Δαίδαλος, ο δημιουργός του λαβύρινθου στην Κρήτη όπου ήταν φυλακισμένος ο μπάσταρδος γιος του βασιλιά Μίνωα, ο Μινώταυρος.

Αιχμάλωτος στο Μίνωα, ο Δαίδαλος αποφάσισε να φύγει από το νησί στην πατρίδα του την Ελλάδα. «Οι ουρανοί είναι ελεύθεροι, ας πετάξουμε ψηλά τους!», αναφώνησε ο δάσκαλος καθώς προχωρούσε στη δημιουργία κάτι πρωτοφανώς καινούργιο: φτερά από κερί και φτερά που μοιάζουν με πτηνά.

Έχοντας κατασκευάσει τα φτερά, ο Δαίδαλος έδωσε οδηγίες στον Ίκαρο πώς να πετάξει μαζί τους: «Επιτρέψτε μου να σας προειδοποιήσω, Ίκαρε, να πάρω τη μέση, σε περίπτωση που η υγρασία βαρύνει τα φτερά σας, αν πετάς πολύ χαμηλά, ή αν πας πολύ ψηλά, ο ήλιος τους καίει.

Ταξιδέψτε στα άκρα…» Ο Δαίδαλος και ο Ίκαρος φεύγουν επιτυχώς από την Κρήτη και ενώ πετούν πάνω από τα άλλα νησιά, οι άνθρωποι τα μπερδεύουν ως άγνωστες Θεότητες.

Φτερωτός και εμπνευσμένος, ο Ίκαρος παραβιάζει την εντολή του πατέρα του να μείνει στο μεσαίο χώρο και, παίζοντας πολύ μακριά, υψώνεται απότομα προς τον ήλιο.

Ο πύρινος δίσκος του Απόλλωνα καίει τα φτερά του και λιώνει το κερί που κρατά τα φτερά ενωμένα και ο Ίκαρος πέφτει στη θάλασσα.

Η ιστορία του Ίκαρου, γιου του μεγάλου τεχνίτη Δαίδαλου, είναι πολύ αποκαλυπτική.

Πρώτον, τονίζει ότι οι άνθρωποι ανήκουν στον μεσαίο κόσμο.

Ακόμη και κατά την πτήση, ο Δαίδαλος δίνει οδηγίες στον γιο του να κρατήσει το μέσο διάστημα και να μην κατέβει στο νερό (το υποχθόνιο επίπεδο) ή να ανέβει πολύ μακριά στον ήλιο.

Δεύτερον, για τους Έλληνες ο ήλιος ήταν το πρόσωπο του Απόλλωνα.

Οι νεοπλατωνικοί ερμήνευσαν το ελληνικό όνομα Απόλλων , Ἀπόλλων, to be α-πολλα, that is “not-many”, or the One, ἕν. Τρίτον, η τραγική περίπτωση του Ίκαρου μας δείχνει πώς η γοητεία με τα τεχνητά φτερά, που κατά τα άλλα είναι κατάλληλα και λειτουργούν στον κόσμο των ανθρώπων, αρκεί να μην ξεπερνούν τα όρια, οδηγεί έναν άνθρωπο να πλησιάζει την υπερβολή και να προσπαθεί τυφλά να ανατείλει στον Ήλιο-Απόλλωνα.

Δεν είναι τεχνητά φτερά που ανεβαίνουν στις Θεότητες, αλλά εκστατική έμπνευση του νου και του πνεύματος.

Υπάρχει θεϊκή δυνατότητα μέσα στον άνθρωπο που καμία τεχνολογία δεν είναι ικανή να αποκαλύψει, γιατί η τεχνολογία είναι βαθιά ριζωμένη στα χθόνια βάθη.

Κατά κάποια έννοια, ο άνθρωπος ανεβαίνει στο Ένα μόνο γυμνός, δηλαδή καθαρισμένος από υλικές εκτροπές και προσκολλήσεις.

Η απατηλή δύναμη της τεχνολογίας είναι γεμάτη απάτη.

Επειδή η ανθρωπότητα γοητεύεται από την τεχνολογία, το πληρώνει με καμένα φτερά και έναν τάφο στα βάθη των νερών. Φάουστ Το τρίτο σχήμα μας μεταφέρει στον Μεσαίωνα.

Οι θρύλοι του Δρ Γιόχαν Φάουστ ξεπέρασαν την πραγματική φιγούρα ήδη στη Μεταρρύθμιση, κατά την οποία έγιναν μέρος του γερμανικού πολιτισμού και αναφέρονταν συχνά από διάφορους συγγραφείς.

Αλλά η ιστορία του Φάουστ βρήκε την πιο ολοκληρωμένη και διάσημη μορφή της σε αυτό που θα ήταν σπουδαία δουλειά του Johann Wolfgang von Goethe.

Ο ίδιος ο Γκαίτε αντικατοπτρίζεται επίσης Φάουστ ως πρόσωπο που εξέφραζε την εποχή του και τις αντιφάσεις της.

Όπως ο ίδιος ο Γιόχαν Βόλφγκανγκ, ο επιστήμονας του Γκαίτε, Φάουστ, κυριεύεται από πάθος για την πρόοδο, τις αυστηρές επιστήμες και τη νέα εικόνα του κόσμου, αλλά ταυτόχρονα είναι γνώστης της αλχημείας, γνώστης των γκριμοιρών και εξασκεί ακόμη και τις επικλήσεις της θεουργικής μαγείας.

Έτσι, συσχετίζεται με το παράδειγμα του «Ροδοσταυρικού Διαφωτισμού» που περιγράφει η Φράνσις Γέιτς, η οποία αποδίδει στους «ιδρυτές» των φυσικών επιστημών και της νεωτερικότητας έναν δυισμό συμφερόντων και φιλοδοξιών, μια κατάσταση μετάβασης ή/και ρήξης μεταξύ της αποκρυφιστικής-μυστικής Αναγέννησης και της κοσμικής Νεωτερικότητας.

Η ιστορία του Φάουστ απεικονίζει την τελική απελευθέρωση του ανθρώπου από τη νοσταλγία για το παρελθόν και το πώς τελικά φτάνει στο πλευρό της Νέας Εποχής της Νεωτερικότητας.

Στην αρχή του Φάουστ , ο γιατρός απεικονίζεται ως ένας άνθρωπος που έχει «κουραστεί» από τη γνώση, τον οποίο λίγα πια ικανοποιούν.

Σε μια ακόμη προσπάθεια να ξεπεράσει την απάθειά του, ο Φάουστ μεταφράζει την Καινή Διαθήκη στα γερμανικά, και σε αυτό το κομμάτι του έργου αποκαλύπτονται πλήρως οι αλλαγές στη σκέψη και την κοσμοθεωρία του ανθρώπου του Διαφωτισμού.

Στο πνεύμα του ντεϊσμού του Φυσική φιλοσοφία , ο Φάουστ αρχίζει όχι απλώς να μεταφράζει τη Γραφή, αλλά να τη διορθώνει στο πνεύμα των καιρών.

Είναι γραμμένο: «Στην αρχή ήταν ο Λόγος». Πόσο σύντομα σταμάτησα! Ποιος θα με βοηθήσει να συνεχίσω; Δεν μπορώ να παραδεχτώ ότι τα λόγια έχουν τόσο μεγάλη αξία και πρέπει, εάν εμπνευστεί σωστά, μεταφράστε τον όρο με άλλο τρόπο.

Είναι γραμμένο: «Στην αρχή ήταν ο Νους». Σκεφτείτε με προσοχή αυτή την πρώτη γραμμή, και μην αφήνεις το στυλό σου να βιάζεται! Μπορεί να είναι το μυαλό που τα κάνει όλα να λειτουργούν; Καλύτερα να γράψω: «Στην αρχή ήταν η Δύναμη!» Ωστόσο, ακόμα κι όταν το γράφω αυτό, κάτι με προειδοποιεί να μην το κρατήσω.

Το πνεύμα μου με παρακινεί, τώρα βλέπω μια λύση και γράψε ευθαρσώς: «Στην αρχή ήταν η Πράξη». Αυτό το απόσπασμα αντανακλά τη μετατόπιση των αντιλήψεων για το ιερό (σε αυτήν την περίπτωση, στο πλαίσιο του Χριστιανισμού) από τη φιλοσοφική και ιερατική (λόγος και σκέψη) σε πολεμική (δύναμη) και, τέλος, χειροτεχνική (πράξη). Οι ερμηνείες του Φάουστ απηχούν τα πρώτα βήματα του «Εργάτη» του Ερνστ Γιούνγκερ, ο οποίος μαγεύεται από τις υποθέσεις της παραγωγής και ερμηνεύει όλα τα άλλα μέσα από αυτό το πρίσμα.

Ο γιατρός αποσπάται από την περαιτέρω μετάφραση της Γραφής από ένα εμμονικό πνεύμα, τη συμβουλή του οποίου ακολουθεί ο Φάουστ για να επικαλεστεί τον Μεφιστοφέλη. Ο Γκαίτε απεικονίζει τον Διάβολο σε αυτή τη μορφή, αλλά φέρει επίσης τα σημάδια του Διαφωτισμού.

Μπαίνει στο δωμάτιο ντυμένος φοιτητής, και είναι γλιστερός και όχι τόσο παντοδύναμος και ασταμάτητος όσο κάποιοι από τους Τιτάνες. Ο Μεφιστοφελής του Γκαίτε Φάουστ είναι πιο κοντά σε έναν άνθρωπο και λειτουργεί ως πλήρης διπλός του ίδιου του Φάουστ. Ο Μεφιστοφελής αυτοσυστήνεται ως εξής: Είμαι το Πνεύμα της Αιώνιας Άρνησης, και δικαίως, αφού όλα αυτά κερδίζουν ύπαρξη είναι κατάλληλο μόνο για να καταστραφεί? γι' αυτό θα ήταν καλύτερο να μην δημιουργηθεί ποτέ τίποτα.

Κατά συνέπεια, η ουσία μου είναι αυτό που ονομάζετε αμαρτία, καταστροφή, ή — για να μιλήσουμε καθαρά — Κακό. Ο Μεφιστοφελής εμφανίζεται ως η ενσάρκωση του μηδενισμού: η γραμμή «πνεύμα που πάντα συνηθίζει να αρνείται» δεν μιλά για την ολοκλήρωση της άρνησης κάποια στιγμή, αλλά για μια ατέρμονη διαδικασία άρνησης και άρνησης ξανά και ξανά, ενός αιώνιου «όχι». Εδώ ο Διάβολος καθρεφτίζει τον Τιτανισμό του γίγνεσθαι στη διαδικασία της εκμηδένισης του όντος κόσμου, της ενσωμάτωσής του στο τίποτα. Ο Μεφιστοφελής προτείνει στον Φάουστ μια συμφωνία: το πνεύμα υπόσχεται στον Φάουστ την εκπλήρωση όλων των επιθυμιών του, που διαφέρουν από τα όνειρα των απλών ανθρώπων, αλλά με την προϋπόθεση ότι θα παίξει αυτό το παιχνίδι για πάντα. Ο Φάουστ και ο Μεφιστοφέλης συμφωνούν ότι ο θάνατος θα ξεπεράσει τον γιατρό στο απόγειο της φήμης του μόλις αναφωνήσει «Στιγμή, σταμάτα!» Αλλά η κακιά ιδιοφυΐα του μηδενισμού δεν γνωρίζει παύσεις και στάσεις.

Μόνο οι Θεότητες, που κατοικούν στην αιωνιότητα στον ουρανό, μακριά από τον κόσμο του γίγνεσθαι, το κάνουν.

Ο άνθρωπος, παγωμένος για μια στιγμή, καταστρέφεται από τη ροή του χρόνου που κατεβαίνει στην άβυσσο.

Η σύνδεση του Μεφιστοφέλη με τη Νέα Εποχή της Νεωτερικότητας τονίζεται από το γεγονός ότι, έχοντας αλλάξει την εμφάνισή του, δίνει οδηγίες σε έναν μαθητή που κοιτάζει κατά λάθος τον Φάουστ πώς να κατανοήσει την επιστήμη και ταυτόχρονα εξηγεί πώς, γενικά, είναι μια άσκοπη ενασχόληση.

Στο τέλος της συνομιλίας, αφήνει στον διψασμένο μαθητή ένα αυτόγραφο που είναι απόσπασμα από το Βιβλίο της Γένεσης: «Και θα είστε σαν τον Θεό, γνωρίζοντας το καλό και το κακό». Ο Μεφιστοφελής εξισώνει έτσι την επιστήμη του Διαφωτισμού με το μήλο του φιδιού της Εδέμ. Ο Φάουστ και ο Διάβολος ξεκινούν ταξίδια στις άκρες του κόσμου, επισκέπτονται χώρες και εποχές και συναντούν στην πορεία διαφορετικούς ανθρώπους, μυθικά όντα, Θεότητες, δαίμονες, αυτοκράτορες και βασιλιάδες.

Κατά τη διάρκεια της περιπλάνησής τους, ο Φάουστ χάνει την αρχοντιά για την οποία είχε σεβαστεί από τους απλούς ανθρώπους στην αρχή της ιστορίας και επιδίδεται σε εξαπάτηση, μοιχεία, ψέματα και ούτω καθεξής.

Στο τέλος του δράματος, συναντάμε ήδη τον σύγχρονο Φάουστ, ο οποίος λέει για τον εαυτό του: Θέλω να κυβερνώ και να έχω περιουσίες! Οι πράξεις μόνο μετράνε — η δόξα δεν είναι τίποτα . Ο Φάουστ έχει ήδη εμμονή με την καθαρή δράση και την συνειδητοποίηση της θέλησης για εξουσία και ιδιοκτησία — πλήρως στο πνεύμα της προτεσταντικής ηθικής του καπιταλισμού.

Αποκαλεί τον εαυτό του όχι «ομοίωμα του Θεού», αλλά «βασιλιά της φύσης» που έχει απορρίψει την επιθυμία να απαλλαγεί από την πλήξη σε μια παρόρμηση προς τον Θεό, επιλέγοντας αντ' αυτού να παραμείνει μέσα στο στοιχείο της ύλης.

Ο συνδυασμός θετικής και αρνητικής θέλησης επιλύεται με τη νίκη του τελευταίου, καθώς ο γιατρός κλείνεται στον εαυτό του στο Είναι, με την οποία φάση αρχίζει η γρήγορη διαδρομή του προς το θάνατο. Ο Φάουστ ασπάζεται τη βιομηχανική ιδέα της κατάκτησης των δυνάμεων της φύσης.

Παρακολουθώντας την άμπωτη και τη ροή των κυμάτων - μια «άχρηστη σπατάλη δύναμης» - το πνεύμα του εργάτες λέει: Μπορεί να γίνει! - Αν και οι παλίρροιες μπορεί να πλημμυρίσουν, Όταν υπάρχει λόφος, πιέζουν απαλά πέρα ​​από αυτόν. όσο αλαζονικές κι αν είναι οι κινήσεις τους, το παραμικρό τύμβο τους αντιμετωπίζει περήφανα, το παραμικρό βάθος τους ελκύει στον εαυτό του.

Και έτσι έφτιαξα γρήγορα σχέδια, αποφασίζοντας να αποκτήσετε μια πολύτιμη ικανοποίηση: να αποκλείσει την ακτή στην αγέρωχη θάλασσα, περιορίστε τα όρια της μεγάλης έκτασης του ωκεανού, και αναγκάζουν τα νερά να ξαναμπούν μέσα τους.

Έχω επεξεργαστεί κάθε βήμα μέσα στο μυαλό μου. αυτό θέλω, τι πρέπει να με βοηθήσετε να κάνω! Ο Φάουστ αποκτά περιπετειωδώς μερικές παραθαλάσσιες εκτάσεις, όπου ξεδιπλώνει ένα μεγαλειώδες εργοτάξιο για να αναδιαμορφώσει την ακτή.

Οι υπηρέτες του Μεφιστοφέλη, οι οποίοι είναι λεμούριοι (μια εικόνα που χρησιμοποίησε ο Ερνστ Γιούνγκερ στα βιβλία του για να απεικονίσει την Γκεστάπο και τα SS) χτίζουν ένα τεράστιο παλάτι, αποστραγγίζουν τους βάλτους και κατασκευάζουν ένα φράγμα. Ο Φάουστ χαίρεται από τους ήχους των φτυαριών και το θέαμα πλήθους εργατών, ενώ ο Μεφιστοφελής έχει ήδη δώσει εντολή να σκάψουν τον τάφο του.

Κοιτάζοντας τα επιτεύγματά του, ο Φάουστ προφέρει τον τελευταίο διθύραμβο για τον άνθρωπο ελεύθερο από τα πάντα και ικανό να επιτύχει την ευτυχία στη γη με τη θέλησή του.

Θέλοντας να σταματήσει την υψηλότερη στιγμή, ο Φάουστ πέφτει νεκρός. Στο Γκαίτε Φάουστ , με την άδεια του Θεού, άγγελοι σώζουν την ψυχή του Φάουστ από τον Μεφιστοφέλη.

Το δράμα του Γκαίτε αντικατοπτρίζει έτσι το πνεύμα των καιρών: για τα πλεονεκτήματά του ως εργάτη που επιθυμεί να εξευγενίσει ένα άτομο με θέληση και ελευθερία, οι άγγελοι τον σώζουν από τον Διάβολο.

Αυτή η αδιανόητη αντικατάσταση της αμαρτίας με την αρετή στο έργο του Γκαίτε εγκρίνεται από τον Θεό του ντεϊσμού και του ορθολογισμού.

Έχοντας χάσει τη διαμάχη για την ψυχή του Φάουστ, ο Μεφιστοφελής στην πραγματικότητα κέρδισε όλη την ανθρωπότητα.

Ο άνθρωπος φιλοδοξούσε να γίνει Θεός, αλλά αρκέστηκε στο να είναι ο βασιλιάς της φύσης.

Η αρνητική βούληση κερδίζει, ανοίγοντας το δρόμο για τη νεωτερικότητα και τις στρατηγικές της.

Αλλά ο σύγχρονος Φαουστιανός δεν είναι ακόμα ο «τελευταίος», παρά τον αντιθεϊστικό αγώνα και την προοδευτικότητά του.

Ονειρεύεται μεγάλα έργα και να μεταμορφώσει τον φυσικό κόσμο σύμφωνα με τη δική του (αν και Τιτανική) θέληση.

Αυτή είναι η ανάλογη αντίθεση με τη Θεία μεταμόρφωση. Ο Φάουστ εξακολουθεί να παλεύει με την πλήξη, ακόμα προσπαθεί να εμπνεύσει την ύπαρξή του με έργα μηχανικής.

Αλλά όταν πρόκειται για τον σύγχρονο άνθρωπο του 21ου αιώνα, μπορούμε να αναγνωρίσουμε πώς έχει χάσει σε μεγάλο βαθμό το πνεύμα του Φάουστ και το πάθος του.

Τα τελευταία παγκόσμια σχέδια της ανθρωπότητας, που τροφοδοτήθηκαν σε μεγάλο βαθμό από την εργατική ιδεολογία του σοσιαλισμού και την ιδιοκτησία του καπιταλισμού, τελείωσαν με τις πρώτες εξερευνήσεις του διαστήματος.

Στη συνέχεια, ο άνθρωπος σταδιακά οπισθοχώρησε από τα παγκόσμια έργα σε τοπικές ανησυχίες με τον «κόσμο της ζωής» (Alfred Schutz). Ακόμη και τα διαστημικά προγράμματα είναι ήδη συνηθισμένα λείψανα.

Ο κόσμος των μέσων ενημέρωσης, της εικονικότητας, των κοινωνικών δικτύων και του «Διαδικτύου των πραγμάτων» (η τρίτη και τέταρτη βιομηχανική επανάσταση) είναι σήμερα πιο σημαντικά, πιο ισχυρά και πιο σημαντικά από τα ιδανικά της δεύτερης «κλασικής» βιομηχανικής επανάστασης.

Η ενεργή αρνητική βούληση διαχέεται σε αρνητική έλλειψη θέλησης ή «αβουλία». Ο μεταμοντέρνος άνθρωπος είναι ένας κουρασμένος Φάουστ. δεν έχει πεθάνει ακόμα, αλλά η ανία τον έχει κυριεύσει.

Η ρουτίνα των καθημερινών λειτουργιών, των μηνυμάτων, του σερφάρισμα στο Διαδίκτυο και της κατανάλωσης πινακίδων συνθέτουν τον γνώριμο και άνετο, χωρίς νόημα κόσμο του σε μια ατελείωτη ροή ειδήσεων, φωτογραφιών, αποσπασμάτων και αναδημοσιεύσεων.

Εκ των υστέρων, δεν μπορούμε να φανταστούμε τον Φάουστ να εγκαταλείπει το μηχανολογικό του όραμα και τον δικό του μαχητικό τρόπο να μεταμορφώνει τη φύση για χάρη μιας νέας τηλεοπτικής σειράς ή να αναφωνεί «Σταμάτα, στιγμή!» όταν η φωτογραφία ή η ανάρτησή του στο Facebook λαμβάνει 1000 likes.

Αυτό είναι αδιανόητο και δεν ταιριάζει με την κλίμακα του, αλλά είναι εντελώς συμπληρωματικό με την τελευταία ανθρωπότητα που κερδίζει και κληρονομεί ο Μεφιστοφελής.

Το αιώνιο πνεύμα άρνησής του ενσωματώνεται στις ατελείωτες ροές των κοινωνικών δικτύων και των μέσων ενημέρωσης και στις άπειρες γενιές AI-slop.

Το φαυστιανό πνεύμα της ακόρεστης επιθυμίας για γνώση και μεταμόρφωση έγινε ένα είδος αρχέτυπου του ανθρώπου της Νεωτερικότητας, που μετέτρεψε τον κόσμο της ύπαρξης σε έτοιμες πρώτες ύλες.

Αυτό περιέγραψε εντυπωσιακά ο Όσβαλντ Σπένγκλερ στα εξής λόγια: «Ο αγρότης, ο εργάτης, ακόμη και ο έμπορος, εμφανίζονται ξαφνικά ως ασήμαντοι σε σύγκριση με τις τρεις μεγάλες μορφές που η Μηχανή έχει αναθρέψει και εκπαιδεύσει στην αιτία της ανάπτυξής της: τον επιχειρηματία, τον μηχανικό και τον εργάτη στο εργοστάσιο.

Όλα τα άλλα επαγγέλματα –δηλαδή, η οικονομία της βιομηχανίας των μηχανών, αναγκάζει τον επιχειρηματία να υπακούσει και οι δύο να γίνουν σκλάβοι και όχι κύριοι της μηχανής, που τώρα για πρώτη φορά αναπτύσσεται.

Ο τύπος του φωτισμένου δημιουργού, του μηχανικού και ειδικού της επιστήμης που μεταμορφώνει τον κόσμο και διασκεδάζει εν εξελίξει, έχει διεισδύσει τόσο βαθιά στο ευρωπαϊκό μυαλό που σήμερα ακόμη και συντηρητικοί διαφόρων ειδών, συμπεριλαμβανομένων εκείνων της «Νέας Δεξιάς» και των Παραδοσιαλιστών, των δεξιών αντι-παγκοσμιοποιών, ή ακόμη και παρωδιών όπως η εικονική Alt-Right προσπαθούν να διατηρήσουν αυτή τη φιγούρα.

Ο εξυψωτικός έπαινος για τις μηχανές και τη σύντηξη του ανθρώπου με τα αυτόματα θα μπορούσε ήδη να βρεθεί στον ιταλικό φουτουρισμό του Μαρινέττι ως κοινό χαρακτηριστικό της εμμονής με την τεχνολογία που εξέχουσα θέση στην αισθητική και τον πολιτισμό των αρχών του 20ού αιώνα.

Αυτή η γραμμή συνεχίστηκε από την απολογητική για το φαυστιανό πνεύμα που εξέθεσε Alain de Benoist πρώην μαθητής του, Γκιγιόμ Φαίη , ο θεωρητικός του «Αρχαιοφουτουρισμού», ο οποίος προτείνει να «σελαθεί» το θηρίο της τεχνολογίας και να επιβεβαιωθεί ένας συμβιβασμός μεταξύ των παγανιστικών αξιών και της αρχαίας κατανόησης του tekhne από τη μια και η σύγχρονη τεχνολογία, ο διανθρωπισμός και ο φουτουρισμός από την άλλη.

Οι ίδιες γραμμές συνεχίζονται σήμερα από τους επιγόνους του, όπως ο Jason Reza Jorjani και ο Constantin von Hoffmeister, που εκμεταλλεύονται την άχρηστη αισθητική του τρόμου pulp fiction των δεκαετιών του 1970-1990, του δεξιού web-punk και του vaporwave και της «εσωτερικής μεταπολίτευσης». Στο ίδιο μήκος κύματος είναι και οι πρόσφατες εκκλήσεις του Alexander Dugin για «ρετροφουτουρισμό», τη δημιουργία «Ορθόδοξης ΤΝ» και άλλες μορφές «τεχνο-παραδοσιακής κυριαρχίας». Από την πλευρά μας, δείξαμε τους λόγους της αδυναμίας όλων αυτών των χιμαιρικών ψευδαισθήσεων και τις αποδομήσαμε στο βιβλίο μας Tradition and Future Shock: Visions of a Future που δεν είναι δικό μας . Η έλλειψη συνέπειας και του δέοντος βάθους προβληματισμού για τη δική του ιστορία και την «εξέλιξη» εμποδίζει τη λεγόμενη «(νέα) Δεξιά» να αμφισβητήσει το πνεύμα του Φάουστ και τον υποτιθέμενο θετικό ρόλο του Προμηθέα.

Από αυτό προκύπτει το προφανές γεγονός ότι ο σύγχρονος συντηρητισμός (που ως όρος και ως φαινόμενο είναι ήδη εξαιρετικά εφήμερος) έχει τις ρίζες του στο παράδειγμα της Νεωτερικότητας και δεν μπορεί να προχωρήσει πέρα ​​από αυτό. δεν είναι σε θέση να κάνει το ένα πιο θεμελιώδες βήμα προς μεγαλύτερη συνέπεια και αυθεντικότητα στην υπεράσπιση των συμφερόντων και των αξιών του κόσμου της Παράδοσης.

Οι σύγχρονοι δεξιοί έχουν δίκιο να κατηγορούν, να εκθέτουν και να πολεμούν τους απόλυτους γνώστες του προοδευτισμού -την πολιτιστική-μαρξιστική Αριστερά, τη φεμινιστική επιστήμη και εν μέρει τους προπαγανδιστές της τεχνολογικής ιδιαιτερότητας- αλλά το θετικό τους πρόγραμμα de facto δεν σημαίνει υπέρβαση του λόγου της νεωτερικότητας και της προόδου, αλλά μάλλον επιστροφή σε προηγούμενες θέσεις της ίδιας προοδευτικής γραμμής.

Ενώ, στην πραγματικότητα, αυτό που δεν αρέσει τόσο στους σύγχρονους ριζοσπάστες Παραδοσιοναλιστές όσο και στους δεξιούς συντηρητικούς είναι, στην ουσία, μια διάθλαση των ίδιων προμηθεϊκών και φαυστιανών φιλοδοξιών και πλατφορμών, μόνο σε άλλα επίπεδα.

Ας θυμηθούμε ότι ο Προμηθέας υπήρξε υποδειγματική προσωπικότητα και για τις τρεις πολιτικές θεωρίες της Νεωτερικότητας.

Αυτό είναι συγκρίσιμο με μια δέσμη φωτός η οποία, πέφτοντας σε ένα πρίσμα, διασκορπίζεται σε ένα ευρύ φάσμα αποχρώσεων.

Επομένως, οι εκκλήσεις για απόρριψη, για παράδειγμα, του ριζοσπαστικού κοινωνικού κονστρουκτιβισμού, της θεωρίας του φύλου και του πολιτιστικού μαρξισμού στην κοινωνική σφαίρα και τις αξίες, είναι όλα καλά, αλλά, ταυτόχρονα, ακούμε εκκλήσεις να τονίσουμε και να υποστηρίξουμε την επιστημονική-τεχνολογική πρόοδο σε κάθε βήμα, είτε πρόκειται για την τεχνοουτοπική ανοησία του Έλον Μασκ, για την απόλυτη ανοησία του Πετεριανού δικτάτορα και του παλλακιστή Κίνας.

Η προκύπτουσα κατάσταση δεν είναι παρά ένας αντιφατικός συμβιβασμός που θα μας επαναφέρει ξανά στην αρχή λόγω του αναπόφευκτου και μη αναστρέψιμου της προόδου, που πάντα αγγίζει και επηρεάζει όλους τους τομείς της ανθρώπινης ζωής.

Αξίζει να θυμηθούμε ότι ο Φάουστ συνήψε το σύμφωνό του με τον Διάβολο, ένα σημείο που θα πρέπει να είναι ιδιαίτερα σχετικό με εκείνους στη Δεξιά που θεωρούν τους εαυτούς τους υπερασπιστές των χριστιανικών αξιών.

Πράγματι, το «εσχατολογικό-συντηρητικό» Ιράν υπήρξε ο ηγέτης στις επεμβάσεις αλλαγής φύλου και στις πλαστικές επεμβάσεις.

Όποτε η τεχνολογία «ουδέτερα» προτείνει δυνατότητες και λύσεις, οι αξίες των συντηρητικών καταλήγουν πάντα να είναι ευέλικτες.

Από τη σκοπιά της κλασικής Αρχαιότητας και των ειδωλολατρικών παραδόσεων, έχουμε να κάνουμε με την Τιτανική θεομαχία, με αχαλίνωτη ύβρη.

Με άλλα λόγια, η περίπτωση του Φάουστ-Προμηθέα καταλήγει στο ερώτημα: οι Θεότητες ή οι Τιτάνες; Το Ιερό ή το πλαίσιο ? Απόρριψη ή συνθηκολόγηση; Αυτό είναι το μεγάλο πρόβλημα της Ευρώπης, γιατί η Ευρώπη άνοιξε το κουτί της Πανδώρας με τα χέρια της. Μετάφραση Jafe Arnold

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους