Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Η Ελλάδα δεν μπορεί να παραδώσει τον έλεγχο του Αιγαίου: Η ανάγκη εθνικής στρατηγικής στα θαλάσσια drones #Η_αφορμή_για_το_παρόν_άρθρο: Οι διαπραγματεύσεις ανάμεσα στην Ελλάδα και την Ουκρανία, για συμφωνία συμπαραγωγής θαλάσσιων μη επανδρωμένων συστημάτων ουκρανικής σχεδίασης στην Ελλάδα, αντιμετωπίζουν ένα σημαντικό εμπόδιο.

Σύμφωνα με πληροφορίες, όπως δημοσιεύτηκε σε ελληνικά μέσα ενημέρωσης, η Ουκρανία απαιτεί δικαίωμα βέτο για τον τρόπο με τον οποίο οι Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις θα αναπτύσσουν (πχ εναντίον ποίων - δηλαδή Τουρκία) τα από κοινού κατασκευασμένα όπλα (drones), μια προϋπόθεση που όπως φαίνεται, και ορθώς, η Αθήνα απορρίπτει κατηγορηματικά.

Ο πόλεμος στην Ουκρανία άλλαξε ριζικά τη σύγχρονη στρατιωτική σκέψη.

Η εικόνα φθηνών αλλά αποτελεσματικών drones να καταστρέφουν πανάκριβα πλοία, άρματα μάχης και κρίσιμες υποδομές απέδειξε ότι η εποχή των μη επανδρωμένων συστημάτων δεν αποτελεί πλέον «μέλλον», αλλά παρόν.

Ιδιαίτερα στη Μαύρη Θάλασσα, τα ουκρανικά θαλάσσια drones (USVs – Unmanned Surface Vehicles) απέκτησαν τεράστια δημοσιότητα μέσω επιθέσεων κατά ρωσικών πολεμικών πλοίων και λιμενικών εγκαταστάσεων.

Ωστόσο, πίσω από τη στρατιωτική επιτυχία αυτών των συστημάτων κρύβεται ένα κρίσιμο γεωπολιτικό ερώτημα: μπορεί η Ελλάδα να εξαρτήσει την εθνική της ασφάλεια από ξένο έλεγχο, ξένες πλατφόρμες και ξένους περιορισμούς χρήσης; Η απάντηση είναι ξεκάθαρα όχι. Η Ελλάδα, ως χώρα με μοναδική γεωγραφία, χιλιάδες νησιά, τεράστιο μήκος ακτογραμμής και με κύρια στρατηγική απειλή την Τουρκία, δεν μπορεί να δεχθεί κανένα μοντέλο εξάρτησης όπου κρίσιμα αμυντικά συστήματα θα λειτουργούν υπό ξένη τεχνική ή πολιτική επιτήρηση.

Τα ουκρανικά drones και ο κίνδυνος εξάρτησης Τα ουκρανικά θαλάσσια drones σχεδιάστηκαν μέσα σε συνθήκες πολέμου και αποτελούν κυρίως «όπλα φθοράς» και ασύμμετρης επίθεσης.

Παρότι εντυπωσιακά επιχειρησιακά, βασίζονται σε μεγάλο βαθμό σε δυτικά ηλεκτρονικά, δορυφορικές επικοινωνίες, λογισμικό και συστήματα καθοδήγησης.

Αυτό σημαίνει πρακτικά ότι: η συντήρηση, οι αναβαθμίσεις, η κρυπτογράφηση, τα data links, ακόμη και η επιχειρησιακή χρήση, μπορούν να υπόκεινται σε πολιτικούς περιορισμούς ή εξωτερικό έλεγχο. Η Ελλάδα έχει ήδη πληρώσει ακριβά στο παρελθόν την υπερβολική εξάρτηση από ξένες αμυντικές τεχνολογίες.

Σε μια κρίση στο Αιγαίο ή στην Ανατολική Μεσόγειο, καμία ελληνική κυβέρνηση δεν μπορεί να ρισκάρει πιθανό “remote limitation”, πολιτικές πιέσεις ή περιορισμούς χρήσης σε κρίσιμα οπλικά συστήματα.

Η εθνική κυριαρχία δεν συμβιβάζεται με «μαύρα κουτιά» λογισμικού. Η Τουρκία έχει ήδη καταλάβει το μέλλον Ενώ στην Ελλάδα η συζήτηση για θαλάσσια drones παραμένει αποσπασματική, η Τουρκία επενδύει συστηματικά εδώ και χρόνια σε ένα ολοκληρωμένο οικοσύστημα μη επανδρωμένων συστημάτων. Η Άγκυρα δεν αναπτύσσει μόνο UAVs όπως τα Bayraktar, αλλά πλέον και πλήρη γκάμα θαλάσσιων drones: ULAQ MARLIN SANCAR SALVO ALBATROS με δυνατότητες: επιτήρησης, ηλεκτρονικού πολέμου, ανθυποβρυχιακού πολέμου, προστασίας λιμένων, επιθέσεων κορεσμού, συνεργασίας με UAVs και πολεμικά πλοία. Η Τουρκία ήδη ενέταξε τέτοια συστήματα στο ναυτικό της, ενώ προχωρά και σε εξαγωγές, όπως στο Κατάρ.

Αυτό είναι το πραγματικό στρατηγικό μήνυμα: Η Τουρκία οικοδομεί βιομηχανική και τεχνολογική αυτονομία.

Δεν αγοράζει απλώς drones.

Δημιουργεί εθνική τεχνογνωσία, software, AI, αισθητήρες, συστήματα επικοινωνίας και αυτόνομες δυνατότητες swarm warfare. Η Ελλάδα έχει τις προϋποθέσεις - αλλά όχι ακόμη το σχέδιο Παρά την αποβιομηχάνιση δεκαετιών, η Ελλάδα εξακολουθεί να διαθέτει: ναυπηγεία, μηχανικούς, πανεπιστήμια, ναυτική παράδοση, ισχυρή εμπορική ναυτιλία, εταιρείες ηλεκτρονικών και λογισμικού, εμπειρία σε σύνθετες ναυτικές πλατφόρμες.

Η χώρα δεν ξεκινά από το μηδέν.

Αντιθέτως, θα μπορούσε να δημιουργήσει: 1. Ελληνικά θαλάσσια drones (USVs) Μικρού και μεσαίου μεγέθους σκάφη για: επιτήρηση νησιωτικών περιοχών, προστασία λιμένων, ανθυποβρυχιακή επιτήρηση, ηλεκτρονικό πόλεμο, αποστολές κορεσμού. 2. Υποθαλάσσια drones (UUVs) Η Ελλάδα λόγω του Αιγαίου χρειάζεται ισχυρές δυνατότητες: εντοπισμού υποβρυχίων, προστασίας καλωδίων και αγωγών, χαρτογράφησης βυθού, ναρκοπολέμου, ειδικών επιχειρήσεων.

Τα υποθαλάσσια drones θα αποτελέσουν κρίσιμο τομέα τις επόμενες δεκαετίες. 3. Συνδυασμό UAVs – USVs – UUVs Το μέλλον του πολέμου είναι η διασύνδεση πολλαπλών αυτόνομων συστημάτων.

Ένα ελληνικό δίκτυο drones στο Αιγαίο θα μπορούσε να λειτουργεί ως: «ψηφιακό πλέγμα άμυνας», χαμηλού κόστους πολλαπλασιαστής ισχύος, συνεχής επιτήρηση, άμεση αντίδραση σε κρίσεις Οι εναλλακτικές πέρα από την Ουκρανία Η Ελλάδα δεν χρειάζεται να εξαρτηθεί αποκλειστικά από ουκρανικά συστήματα.

Υπάρχουν ήδη τεχνολογίες και συνεργασίες από: ΗΠΑ, Ισραήλ, Γαλλία, Νορβηγία, Ηνωμένο Βασίλειο, Σουηδία, ακόμη και ευρωπαϊκά consortium.

Όμως το κρίσιμο σημείο είναι άλλο: Η Ελλάδα πρέπει να αποκτήσει πρόσβαση στον πυρήνα της τεχνολογίας: software, autonomy, AI, navigation, encrypted communications, sensor fusion.

Διαφορετικά, θα παραμείνει απλός πελάτης. Το Αιγαίο είναι ιδανικό πεδίο για drones Η γεωγραφία του Αιγαίου ευνοεί απόλυτα τα μη επανδρωμένα συστήματα: στενά περάσματα, νησιωτικά συμπλέγματα, πολυδιάσπαση στόχων, ανάγκη συνεχούς επιτήρησης, δυσκολία κάλυψης με συμβατικά μέσα.

Ένα swarm μικρών ελληνικών drones μπορεί να δημιουργήσει δυσανάλογο κόστος σε οποιονδήποτε επιτιθέμενο.

Η λογική αυτή θυμίζει σε μεγάλο βαθμό την ουκρανική στρατηγική στη Μαύρη Θάλασσα: φθηνά μέσα που απειλούν ακριβά πλοία.

Αλλά η Ελλάδα πρέπει να το κάνει με ελληνικούς όρους και ελληνικό έλεγχο.

Το πραγματικό στοίχημα: βιομηχανική αναγέννηση Το πρόγραμμα drones δεν είναι μόνο αμυντικό.

Είναι: βιομηχανική πολιτική, τεχνολογική πολιτική, πολιτική καινοτομίας, πολιτική εθνικής κυριαρχίας. Η Ελλάδα θα μπορούσε να δημιουργήσει: νέες αμυντικές startups, εξειδικευμένες θέσεις εργασίας, εξαγώγιμη τεχνολογία, συνεργασίες πανεπιστημίων, ναυπηγείων, ΕΔ, dual-use τεχνολογίες για πολιτική χρήση.

Τα drones δεν αφορούν μόνο πόλεμο.

Αφορούν: έρευνα και διάσωση, επιτήρηση συνόρων, αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών, προστασία ενεργειακών εγκαταστάσεων, εμπορικές εφαρμογές. Συμπερασματικά: Η εποχή όπου η Ελλάδα μπορούσε να βασίζεται αποκλειστικά σε ακριβά παραδοσιακά οπλικά συστήματα τελειώνει. Η Τουρκία ήδη μεταβαίνει σε μοντέλο μαζικής παραγωγής αυτόνομων συστημάτων, συνδυάζοντας: drones, AI, ναυπηγική βιομηχανία, ηλεκτρονικό πόλεμο, δικτυοκεντρικές επιχειρήσεις. Η Ελλάδα δεν έχει την πολυτέλεια να μείνει πίσω.

Όμως η λύση δεν είναι η απλή αγορά ουκρανικών ή άλλων ξένων drones υπό εξωτερικό έλεγχο.

Η λύση είναι: ελληνική ανάπτυξη, ελληνικό software, ελληνική παραγωγή, ελληνική επιχειρησιακή αυτονομία. Γιατί στο Αιγαίο, η εθνική κυριαρχία δεν μπορεί να είναι “leased technology”.

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους