Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Εδουάρδος Μάσον (1799-1867): Ο Δικαστικός Τοποτηρητής της Υποτέλειας

------------------------------------------------------------------------ Ο Εδουάρδος Μάσον γεννήθηκε στη Σκωτία, το 1799.

Σε ηλικία 25 χρονών, έρχεται στην Ελλάδα ως μέλος ιεραποστολικών οργανώσεων που υποστηρίζονταν από τη Βρετανία.

Αυτές οι οργανώσεις συχνά λειτουργούσαν ως δίκτυα πληροφοριών και άσκησης "μαλακής ισχύος" (soft power) του βρετανικού κράτους στην Ανατολική Μεσόγειο.

Πιο συγκεκριμένα, ο Μάσον -ως βαθύτατα θρησκευόμενος Πρεσβυτεριανός- συνδεόταν με την "Βρετανική Βιβλική Εταιρεία", όπως και ο αιδεσιμότατος Jonas King, η οποία είχε ως σκοπό τον θρησκευτικό προσηλυτισμό μέσω της μετάφραση της Αγίας Γραφής στη δημοτική γλώσσα, την καλλιέργεια φιλοβρετανικού κλίματος μέσω των σχολείων της και των εντύπων της, τον "εκπολιτισμό" των Ελλήνων.

Μαθαίνει άριστα την ελληνική γλώσσα μέσα σε τέσσερις μήνες· διορίζεται καθηγητής φιλοσοφίας, πολιτικής οικονομίας και θεολογίας στο Αλληλοδιδακτικό Σχολείο Ναυπλίου το 1826.

Εκεί έχει στενή συνεργασία με τον Θεόκλητο Φαρμακίδη... Το 1827 και το 1828 γίνεται γραμματέας του (απατεώνα στρατιωτικού εργολάβου) λόρδου Κόχραν, διοικητή της Ελληνικής Στόλου.

Λαμβάνει τον τιμητικό βαθμό λοχαγού της Φάλαγγας.

Μέσω του Κόχραν, ο Μάσον συνδέεται με την οικογένεια των Μαυρομιχαλαίων.

Το 1831 γίνεται συνήγορος στη δίκη του Γεωργίου Μαυρομιχάλη, εκτελεστή του Ι. Καποδίστρια.

Εκεί χαρακτήρισε τη δολοφονία ως "τυραννοκτονία". Το 1833, επί Αντιβασιλείας του Όθωνα, προάγεται σε Γενικό Εισαγγελέα. Τον Σεπτέμβριο του ίδιου χρόνου Κολοκοτρώνης και Πλαπούτας συλλαμβάνονται με δικά του εντάλματα σύλληψης (δηλαδή ντύνει με νομιμοφάνεια την εξόντωση των πολιτικών αντιπάλων της Αγγλίας). Τον Απρίλιο- Μάϊο 1834 γίνεται δημόσιος κατήγορος στη δίκη Θ. Κολοκοτρώνη και Δ. Πλαπούτα με κατηγορίες περί εσχάτης προδοσίας και αίτημα τον αποκεφαλισμό τους.

Η βιαιότητα με την οποία απαίτησε τη σύλληψη των δικαστών μέσα στην αίθουσα επειδή αρνήθηκαν να υπογράψουν μια άδικη απόφαση ήταν χαρακτηριστική και ξεπερνά κάθε νομικό πλαίσιο.

Τον ίδιο μήνα του 1834 βραβεύεται με το Αριστείο του Αγώνα.

Το 1838, ο Μάσον από "δάσκαλος" και "δικαστικός", μεταμφιέζεται σε "δημοσιογράφο" με την έκδοση της εφημερίδας "Παρατηρητής", όχημα πολιτισμικού ιμπεριαλισμού.

Ο «Παρατηρητής» λειτουργούσε ως το ανεπίσημο γραφείο τύπου της βρετανικής πρεσβείας, υμνώντας την Βρετανία ως το μοναδικό πρότυπο πολιτισμού και δημοκρατίας και προσπαθώντας να πείσει το ελληνικό κοινό ότι η μόνη ελπίδα για το μέλλον της χώρας ήταν η απόλυτη πρόσδεση στο άρμα του Λονδίνου.

Ασκούσε κριτική στις παραδοσιακές δομές της Ορθόδοξης Εκκλησίας, θεωρώντας τες εμπόδιο στον «εκσυγχρονισμό» μιλώντας συχνά για σκοταδισμό και συνωμοσία.

Έγραφε ως ο «σοφός Ευρωπαίος» που παρατηρεί τους «ανώριμους Έλληνες» και τους υποδεικνύει πώς να γίνουν πολιτισμένο κράτος.

Μέσα από τις στήλες του προσπαθούσε συχνά να δικαιολογήσει τη στάση του στη δίκη του Κολοκοτρώνη, παρουσιάζοντας τον εαυτό του ως θύμα του «λαϊκισμού». Το 1840 λειτούργησε ως ο Γενικός Εισαγγελέα στη δίκη της Φιλορθοδόξου Εταιρείας με κατηγορούμενους τον Νικηταρά, Γεώργιο Καποδίστρια (αδελφό του Ι. Καποδίστρια) και Ν. Ρενιέρη.

Αθώωθηκαν, αν και ο Νικηταράς είχε βασανιστεί φρικτά από τους Βαυαρούς.

Οι παρευρισκόμενοι του επιτέθηκαν με πέτρες και ξύλα αλλά τελικά φυγαδεύτηκε στο εξωτερικό.

Το 1841 διορίζεται αρεοπαγίτης, αλλά το 1843 αναγκάζεται σε παραίτηση λόγω της Επανάστασης την 3η Σεπτεμβρίου.

Μεταβαίνει στην Ιρλανδία και διορίζεται καθηγητής Ελληνικής Εκκλησιαστικής Ιστορίας στο Μπέλφαστ.

Το 1854, επιστρέφει στην Ελλάδα λόγω Κριμαϊκού Πολέμου.

Εκδίδει την εφημερίδα «Ελληνική Σημαία», η οποία είχε ξεκάθαρο προπαγανδιστικό ρόλο.

Σε μια στιγμή που οι Έλληνες ήταν οργισμένοι με την Αγγλία και τη Γαλλία για τον αποκλεισμό του Πειραιά, ο Μάσον προσπαθούσε να τους πείσει ότι η Ρωσία είναι ο πραγματικός εχθρός και η Αγγλία ο μόνος σωτήρας.

Το 1857, διορίζεται καθηγητής στο Γυμνάσιο του Πειραιά, διδάσκοντας αγγλικά και φιλοσοφία.

Εκεί επικεντρώθηκε στο ρόλο του "παιδαγωγού", κτίζοντας την υστεροφημία του ως "ο σοφός ξένος που αγάπησε την Ελλάδα". Πεθαίνει στην Αθήνα το 1867.

Ο τάφος του βρίσκεται στο Α' Νεκροταφείο Αθηνών, όπου δηλαδή και του Κολοκοτρώνη. *Η κόρη του Μπέσσυ Μάσον διατέλεσε διευθύντρια του Παρθεναγωγείου Πλάκας. ιδιοκτησίας της θείας της, Κ. Χιλλ. Η Φράνσις (Φανή) Μάλλινγκ-Χιλλ, σύζυγος του Αμερικανού ιεραπόστολου Τζον Χένρι Χιλλ, ήταν η θεία της Μπέσσυς Μάσον. . Στη φωτογραφία ο Εδουάρδος Μάσον.

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους