Το ντοκιμαντέρ του ΣΚΑΪ «Στο χιλιοστό», σε έξι επεισόδια, βασισμένο στο βιβλίο των Ελένης Βαρβιτσιώτη και Βικτώριας Δενδρινού «Η τελευταία μπλόφα», ξεκίνησε πριν ακόμη προβληθεί με μια απουσία που...

Πλήρες Κείμενο:

Το ντοκιμαντέρ του ΣΚΑΪ «Στο χιλιοστό», σε έξι επεισόδια, βασισμένο στο βιβλίο των Ελένης Βαρβιτσιώτη και Βικτώριας Δενδρινού «Η τελευταία μπλόφα», ξεκίνησε πριν ακόμη προβληθεί με μια απουσία που μιλά περισσότερο από πολλές παρουσίες: ο Αλέξης Τσίπρας αρνήθηκε να συμμετάσχει, δηλώνοντας ότι δεν θα νομιμοποιήσει μια «απόπειρα δολοφονίας χαρακτήρα» σε βάρος του.

Έτσι, πριν ακόμη δούμε το πρώτο πλάνο, έχουμε ήδη το πραγματικό θέμα: όχι μόνο τι έγινε το 2015, αλλά ποιος έχει σήμερα το δικαίωμα να το αφηγηθεί, να το κόψει, να το φωτίσει, να το μοντάρει, να το παραδώσει ως οριστική εκδοχή μιας χώρας που τότε υποτίθεται πως διαπραγματευόταν την τύχη της και τώρα διαπραγματεύεται τη μνήμη της.

Το πρώτο επεισόδιο, με τον καθόλου τυχαίο τίτλο «Ποιος κολυμπάει γυμνός;», δεν έρχεται απλώς να αποκαλύψει λεπτομέρειες.

Έρχεται να οργανώσει το βλέμμα πάνω σε μια περίοδο που ακόμη δεν έχει γίνει πλήρως παρελθόν. Ο Τσακαλώτος μιλά για το λάθος της πτώσης της κυβέρνησης Σαμαρά-Βενιζέλου, ο Λαφαζάνης για το σύνθημα του «ενός νόμου και ενός άρθρου» ως φθηνή δημαγωγία, ο Γερμανός πρέσβης για τις διαβεβαιώσεις προς το Βερολίνο, ο Ντάισελμπλουμ για τον Βαρουφάκη που ανέτρεπε όσα εκείνος προσπαθούσε να χτίσει.

Όλα αυτά, βέβαια, έχουν τη γοητεία της ύστερης σοφίας: όταν έχει περάσει η φωτιά, όλοι ξέρουν πού έπρεπε να μπει ο πυροσβεστήρας.

Το ενδιαφέρον δεν είναι μόνο τι λένε τώρα οι πρωταγωνιστές, αλλά με πόση άνεση η πολιτική αποτυχία μετατρέπεται, χρόνια μετά, σε ντοκουμέντο ψυχραιμίας.

Ωστόσο ο Τσίπρας, ο άνθρωπος που έχτισε σε μεγάλο βαθμό την πολιτική του πάνω στη δύναμη της αφήγησης, αρνείται τώρα να γίνει αντικείμενο μιας αφήγησης που δεν ελέγχει.

Η «Ιθάκη», που κάποτε επιστρατεύθηκε ως εικόνα άφιξης, εξόδου, λύτρωσης, επανέρχεται τώρα όχι ως προορισμός αλλά ως υπόλειμμα, ως λέξη που τρίζει, ως σκηνικό που φωτίζεται εκ των υστέρων και αποκαλύπτει τις ραφές του.

Εκείνος που ήθελε να αφηγηθεί τη χώρα ως έξοδο από την επιτήρηση, βλέπει σήμερα άλλους να αφηγούνται τη δική του έξοδο από την αθωότητα.

Και επειδή η πολιτική στην Ελλάδα έχει πάντα κάτι από σκηνή χωρίς πρόβα, όλοι εμφανίζονται μετά το τέλος της παράστασης για να εξηγήσουν πόσο λάθος ήταν το έργο, πόσο ανεπαρκής ο σκηνοθέτης, πόσο επικίνδυνος ο πρωταγωνιστής και πόσο, φυσικά, είχαν οι ίδιοι καταλάβει από νωρίς τα πάντα.

Την ίδια στιγμή, σε άλλη αίθουσα αλλά στο ίδιο θέατρο, η κυβέρνηση ετοιμάζεται να πει το δικό της «όχι» στην Εξεταστική Επιτροπή για τις υποκλοπές που ζητά το ΠΑΣΟΚ.

Μετά το «όχι» στην Προανακριτική για τον Σπήλιο Λιβανό και τη Φωτεινή Αραμπατζή, έρχεται τώρα ένα ακόμη «όχι», ντυμένο με τη γνωστή σοβαροφάνεια της θεσμικής αυτοπροστασίας.

Η αντιπολίτευση, λένε, θέλει να μετατρέψει τη χώρα σε απέραντο δικαστήριο, να ποινικοποιήσει την πολιτική ζωή, να παράγει τοξικότητα.

Θα ήταν σχεδόν συγκινητική αυτή η ευαισθησία, αν δεν εμφανιζόταν κάθε φορά ακριβώς τη στιγμή που η λογοδοσία πλησιάζει την πόρτα του Μαξίμου.

Όταν η διερεύνηση αφορά τους άλλους, λέγεται διαφάνεια ενώ όταν αγγίζει την κυβέρνηση, βαφτίζεται αποσταθεροποίηση.

Η επίκληση του άρθρου 144 του Κανονισμού της Βουλής, ώστε η Εξεταστική να απαιτεί 151 ψήφους και όχι 120, είναι από εκείνες τις λεπτές θεσμικές χορογραφίες που κάνουν την αποφυγή να μοιάζει με συνταγματική ευλάβεια. Η ΕΥΠ μετατρέπεται αίφνης σε πύλη προς την εθνική άμυνα και την εξωτερική πολιτική, η εθνική ασφάλεια γίνεται το μεγάλο παραπέτασμα πίσω από το οποίο μπορεί να κρυφτεί σχεδόν οτιδήποτε, και ο χρόνος μέχρι τις εκλογές εμφανίζεται ως το πραγματικό προστατευόμενο αγαθό.

Δεν προστατεύεται μόνο κάποιο απόρρητο.

Προστατεύεται η εικόνα μιας κυβέρνησης που δεν θέλει, πριν από τις κάλπες του φθινοπώρου, να βλέπει υπουργούς, στελέχη, υπηρεσιακούς μηχανισμούς και πολιτικές ευθύνες να περνούν από την αίθουσα μιας Εξεταστικής.

Όχι επειδή φοβάται δήθεν το θέατρο, αλλά επειδή γνωρίζει άριστα τη δύναμη της σκηνής.

Έτσι, το ντοκιμαντέρ για το 2015 και η Εξεταστική για τις υποκλοπές, όσο διαφορετικά κι αν μοιάζουν, συναντιούνται στο ίδιο πολιτικό σημείο όπου η εξουσία φοβάται λιγότερο τα ίδια τα γεγονότα και περισσότερο τη μορφή που θα πάρουν όταν ειπωθούν.

Όλοι, φυσικά, αγαπούν την αλήθεια, όλοι την επικαλούνται, όλοι την τιμούν με τον δέοντα σεβασμό, αρκεί να περάσει πρώτα από το δικό τους μοντάζ, τη δική τους νομική ερμηνεία, τη δική τους εθνική ασφάλεια, τη δική τους προεκλογική αριθμητική. Στην Ελλάδα η αλήθεια δεν διώκεται.

Απλώς της ζητούν να περιμένει λίγο στο διάδρομο, μέχρι να τελειώσει η παραγωγή, να συμφωνηθεί το κάδρο, να κλείσουν οι κάλπες και να βρεθεί, επιτέλους, ο σωστός σκηνοθέτης.

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους