Original Post

Πλήρες Κείμενο:

Μάριος Γεωργίου, νομικός, πρώην Δικαστής: «Τα πρώτα μεγάλα ρήγματα στη δημόσια εικόνα της δικαιοσύνης ήρθαν μετά το σκάνδαλο του Χρηματιστηρίου.

Τότε κλονίστηκε βαθιά η εμπιστοσύνη του κόσμου.

Πάρα πολλοί άνθρωποι έχασαν χρήματα, πολλοί δανείστηκαν για να επενδύσουν, και στη συνέχεια βρέθηκαν αντιμέτωποι με αγωγές από χρηματιστηριακά γραφεία, τράπεζες κ.λπ. Δεν υπήρχε επαρκές νομικό πλαίσιο ούτε για την προστασία αυτών των ανθρώπων ούτε καν για τη σωστή λειτουργία του χρηματιστηρίου.

Ελάχιστοι έβγαλαν μεγάλα χρήματα και η πλειονότητα βρέθηκε εκτεθειμένη.

Τα δικαστήρια εξέδιδαν αποφάσεις εναντίον αυτών των ανθρώπων σχεδόν χωρίς διάκριση.

Δεν θυμούμαι να υπήρξαν αποφάσεις που να προστάτευσαν ουσιαστικά όσους εξαπατήθηκαν ή παραπλανήθηκαν.

Αυτό ήταν ένα πολύ σοβαρό πλήγμα.

Το δεύτερο μεγάλο πλήγμα ήρθε με την απόφαση του Εφετείου που ανέτρεψε την καταδικαστική απόφαση στην υπόθεση της Τράπεζας Κύπρου και του Ηλιάδη.

Η πρωτόδικη απόφαση είχε καταδικάσει. Στο Εφετείο, με πλειοψηφία δύο προς έναν, η απόφαση ανατράπηκε με σκεπτικό που προσωπικά δεν με βρίσκει σύμφωνο.

Ο τότε Γενικός Εισαγγελέας είχε μιλήσει δημόσια για «περίεργες αποφάσεις» του Ανωτάτου Δικαστηρίου και είχε σημειώσει ότι η ανατροπή έγινε πάνω σε λόγο έφεσης που δεν είχε καν προβληθεί από την πλευρά της υπεράσπισης.

Δηλαδή οι δικαστές της πλειοψηφίας τον ανέδειξαν από μόνοι τους.

Αυτό δεν είναι κάτι συνηθισμένο.

Ένας από τους δικαστές εκείνης της σύνθεσης είχε και οικογενειακή εμπλοκή σε υπόθεση με την Τράπεζα Κύπρου, πράγμα που συζητήθηκε ευρέως.

Αυτό αποτέλεσε ένα από τα πρώτα μεγάλα ρήγματα στην εμπιστοσύνη προς τη δικαιοσύνη.

Για ένα διάστημα, η Νομική Υπηρεσία διασώθηκε από την παρουσία ανθρώπων των οποίων η εντιμότητα δεν αμφισβητούνταν σοβαρά.

Στη συνέχεια όμως ήρθαν νέες υποθέσεις που έπληξαν κι άλλο την εικόνα των θεσμών.

Μία από αυτές ήταν η υπόθεση Μαύρου, όπου δημιουργήθηκαν σοβαρά ερωτήματα για χειρισμούς της Νομικής Υπηρεσίας.

Άλλες υποθέσεις, όπως εκείνες που ακολούθησαν, επιβάρυναν περαιτέρω το κλίμα.

Κατά τη γνώμη μου, η υπόθεση του Οδυσσέα Μιχαηλίδη ήταν ένα ακόμα καθοριστικό σημείο.

Θεωρώ ότι κρίθηκε νομικά λανθασμένα και κλόνισε από τα θεμέλια την εμπιστοσύνη του κόσμου στην απονομή δικαιοσύνης.

Η σφοδρότητα με την οποία αντιμετωπίστηκε από το Ανώτατο Συνταγματικό Δικαστήριο ήταν εντυπωσιακή.

Επίσης, κατά τη γνώμη μου, η προσέγγιση του δικαστηρίου δεν έλαβε επαρκώς υπόψη το κοινό περί δικαίου αίσθημα”. Εγώ πιστεύω πως, ναι, ο δικαστής πρέπει να ερμηνεύει τον νόμο σύμφωνα με τις πρόνοιές του.

Αλλά όταν εφαρμόζει τον νόμο στα πραγματικά περιστατικά, πρέπει να το κάνει με βάση την κοινή λογική και το αίσθημα δικαίου του μέσου καλά πληροφορημένου πολίτη.

Όταν τα δικαστήρια απομακρύνονται πλήρως από αυτό, χάνουν ένα μέρος της δημοκρατικής τους νομιμοποίησης.

Θέλω εδώ να κάνω και μια παρατήρηση για τη φράση «να μη στήσουμε λαϊκά δικαστήρια», που ακούγεται πολύ συχνά.

Δεν συμφωνώ με τη χρήση αυτής της φράσης.

Τα πραγματικά «λαϊκά δικαστήρια» ιστορικά ήταν πράξεις εκδίκησης, χωρίς διαδικασία, χωρίς δίκη, χωρίς δικαιώματα για τους κατηγορούμενους.

Το να γίνεται δημόσια κριτική, ακόμα και έντονη, σε θεσμούς ή αποφάσεις δεν συνιστά λαϊκό δικαστήριο.

Η δημόσια κριτική είναι αναγκαίο στοιχείο της δημοκρατίας.

Ένα άλλο σημείο που πρέπει να δούμε είναι ότι έχουμε κληρονομήσει το αγγλοσαξονικό δίκαιο, αλλά έχουμε ξεχάσει ένα βασικό στοιχείο του: ότι η ποινική δικαιοσύνη στηρίζεται και σε δημοκρατική νομιμοποίηση μέσω της συμμετοχής πολιτών, δηλαδή των ενόρκων.

Σε πολλές χώρες, ακόμη και για πιο μικρές υποθέσεις, υπάρχουν lay magistrates, απλοί πολίτες που συμμετέχουν στην απονομή της δικαιοσύνης. Στην Κύπρο αυτό δεν εφαρμόστηκε ποτέ ουσιαστικά, κυρίως λόγω ιστορικών και πολιτικών λόγων.

Θεωρώ ότι θα μπορούσε να συζητηθεί σοβαρά η συμμετοχή πολιτών στην απονομή της δικαιοσύνης.

Το επιχείρημα ότι η Κύπρος είναι μικρή και όλοι γνωρίζονται δεν με πείθει απόλυτα. Υπάρχουν μικρές κοινωνίες όπου τέτοια συστήματα λειτουργούν.

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη σειρά δημοτικότητάς τους