Φίλοι μου καλημέρα. Ξεκινώ σήμερα μια σειρά συζητήσεων για τον προδιαβήτη και τον σακχαρώδη διαβήτη τύπου δύο, ένα θέμα που δεν είναι απλώς συχνό αλλά πλέον καθορίζει την υγεία εκατομμυρίων ανθρώπων...
25#
Πλήρες Κείμενο:
Φίλοι μου καλημέρα. Ξεκινώ σήμερα μια σειρά συζητήσεων για τον προδιαβήτη και τον σακχαρώδη διαβήτη τύπου δύο, ένα θέμα που δεν είναι απλώς συχνό αλλά πλέον καθορίζει την υγεία εκατομμυρίων ανθρώπων. Κάθε μέρα στο ιατρείο βλέπω την ίδια ιστορία να επαναλαμβάνεται και πιστεύω ότι αν καταλάβουμε έγκαιρα τι συμβαίνει μέσα στο σώμα μας, μπορούμε να αλλάξουμε την πορεία της νόσου πριν αυτή εγκατασταθεί. Ας ξεκινήσουμε από τα βασικά. Οι φυσιολογικές τιμές σακχάρου αίματος νηστείας, δηλαδή το πρωινό σάκχαρο πριν φάμε οτιδήποτε, πρέπει να είναι κάτω από 99 mg. Τιμές από 100 έως 125 mg ορίζουν τον προδιαβήτη, μια κατάσταση που συχνά υποτιμάται αλλά αποτελεί το πρώτο σαφές προειδοποιητικό σήμα. Τιμές ίσες ή πάνω από 126 mg θέτουν τη διάγνωση του σακχαρώδη διαβήτη τύπου δύο. Αντίστοιχα, η γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη, που αντικατοπτρίζει τον μέσο όρο του σακχάρου των τελευταίων περίπου τριών μηνών, πρέπει να είναι έως 5,6, ενώ τιμές από 5,7 έως 6,4 υποδηλώνουν προδιαβήτη και τιμές 6,5 και άνω διαβήτη. Αυτοί οι αριθμοί δεν είναι απλώς εργαστηριακές τιμές. Είναι ένας καθρέφτης του τρόπου ζωής μας και της μεταβολικής κατάστασης του οργανισμού. Ο προδιαβήτης και ο διαβήτης δεν εμφανίζονται ξαφνικά. Είναι το αποτέλεσμα μιας μακράς πορείας που ξεκινά με τη λιπώδη διήθηση του ήπατος. Εδώ και χρόνια εξηγώ στους ασθενείς μου ότι το λιπώδες ήπαρ δεν είναι μια αθώα κατάσταση. Είναι ένα ξεκάθαρο μήνυμα ότι το σώμα έχει ξεπεράσει τα όριά του. Υπερβολικό βάρος, αυξημένη πρόσληψη επεξεργασμένων τροφών και υψηλή κατανάλωση υδατανθράκων οδηγούν σταδιακά σε μεταβολική απορρύθμιση. Αν αυτή η πορεία δεν ανακοπεί, οδηγεί με σχεδόν μαθηματική ακρίβεια σε διαβήτη τύπου δύο, καρδιοπάθειες, εγκεφαλικά επεισόδια και αυξημένο κίνδυνο για διάφορες μορφές καρκίνου, συμπεριλαμβανομένου του καρκίνου του ήπατος. Η έκταση του προβλήματος είναι τεράστια. Στις Ηνωμένες Πολιτείες δεκάδες εκατομμύρια άνθρωποι πάσχουν ήδη από διαβήτη και ακόμη περισσότεροι βρίσκονται σε στάδιο προδιαβήτη. Ο διαβήτης αποτελεί βασική αιτία τύφλωσης, νεφρικής ανεπάρκειας και ακρωτηριασμών και συμμετέχει καθοριστικά στην εμφάνιση στεφανιαίας νόσου και εγκεφαλικών επεισοδίων. Αυτό που έχει σημασία όμως είναι ότι η πορεία προς αυτή την κατάσταση ξεκινά πολύ νωρίτερα, σε ένα στάδιο που μπορούμε ακόμη να παρέμβουμε. Ένα από τα πρώτα σημάδια αυτής της διαταραχής είναι η μεταγευματική υπεργλυκαιμία, δηλαδή η αυξημένη τιμή σακχάρου μετά το φαγητό. Ορίζουμε ως μεταγευματική υπεργλυκαιμία τιμές γλυκόζης που υπερβαίνουν τα 140 mg. Σε ένα υγιές άτομο, η γλυκόζη αρχίζει να αυξάνεται περίπου δέκα λεπτά μετά την έναρξη του γεύματος, κορυφώνεται γύρω στα εξήντα λεπτά και σπάνια ξεπερνά αυτό το όριο. Στη συνέχεια επιστρέφει στα αρχικά επίπεδα μέσα σε δύο έως τρεις ώρες. Η ομαλή αυτή διαδικασία βασίζεται σε μια πολύ καλά συντονισμένη λειτουργία του οργανισμού. Παίζει ρόλο η ποσότητα και το είδος των υδατανθράκων που καταναλώνουμε, η ταχύτητα απορρόφησής τους από το έντερο, η έκκριση ινσουλίνης και γλυκαγόνου από το πάγκρεας και η ανταπόκριση των ιστών σε αυτές τις ορμόνες. Το ήπαρ και οι περιφερικοί ιστοί συνεργάζονται ώστε να διατηρηθεί η γλυκόζη σε φυσιολογικά επίπεδα. Στον σακχαρώδη διαβήτη τύπου δύο αυτή η ισορροπία διαταράσσεται. Η ινσουλίνη δεν εκκρίνεται έγκαιρα και οι ιστοί δεν ανταποκρίνονται αποτελεσματικά στη δράση της. Επιπλέον, το ήπαρ συνεχίζει να παράγει γλυκόζη ακόμη και μετά το γεύμα, όταν κανονικά θα έπρεπε να σταματήσει. Το αποτέλεσμα είναι παρατεταμένα αυξημένες τιμές σακχάρου μετά την κατανάλωση τροφής. Ιδιαίτερη σημασία έχει ο τρόπος με τον οποίο εκκρίνεται η ινσουλίνη. Υπό φυσιολογικές συνθήκες, η έκκριση γίνεται σε δύο φάσεις. Η πρώτη φάση είναι μια γρήγορη απελευθέρωση μικρής ποσότητας ινσουλίνης μέσα σε περίπου δέκα λεπτά από την έναρξη του γεύματος και έχει σκοπό να περιορίσει την αρχική άνοδο της γλυκόζης. Στη συνέχεια ακολουθεί μια δεύτερη, πιο παρατεταμένη φάση, που προσαρμόζεται στο μέγεθος και τη σύσταση του γεύματος. Μία από τις πρώτες διαταραχές στον διαβήτη τύπου δύο είναι η απώλεια αυτής της πρώτης φάσης. Χωρίς αυτήν, η γλυκόζη ανεβαίνει πιο απότομα και παραμένει αυξημένη για περισσότερο χρόνο. Δεν είναι όμως μόνο το σάκχαρο που αυξάνεται μετά το γεύμα. Παρατηρείται επίσης αύξηση των τριγλυκεριδίων και μεταβολές στις λιποπρωτεΐνες. Πρόκειται για μια συνολική μεταγευματική μεταβολική διαταραχή που επηρεάζει πολλαπλά συστήματα του οργανισμού. Αυτή η κατάσταση δεν είναι αθώα. Συνδέεται άμεσα με την εμφάνιση καρδιαγγειακών επιπλοκών. Ο βασικός μηχανισμός μέσω του οποίου προκαλείται βλάβη είναι το οξειδωτικό στρες. Η απότομη αύξηση της γλυκόζης οδηγεί στην παραγωγή ελεύθερων ριζών, οι οποίες προκαλούν οξεία φλεγμονή, βλάβη στο ενδοθήλιο των αγγείων, αυξημένη τάση για πήξη του αίματος και ενεργοποίηση του συμπαθητικού νευρικού συστήματος. Δημιουργείται έτσι ένα περιβάλλον που ευνοεί την αθηροσκλήρωση και αυξάνει τον κίνδυνο για έμφραγμα και εγκεφαλικό επεισόδιο. Αυτός είναι ο λόγος που επιμένω τόσο πολύ στην έγκαιρη αναγνώριση του προβλήματος. Ο προδιαβήτης δεν είναι μια αδιάφορη ενδιάμεση κατάσταση. Είναι το σημείο στο οποίο ο οργανισμός μας φωνάζει ότι πρέπει να αλλάξουμε πορεία. Αν αγνοηθεί, η εξέλιξη προς τον διαβήτη είναι πολύ πιθανή. Αν όμως αντιμετωπιστεί σωστά, η πορεία αυτή μπορεί να αναστραφεί. Στις επόμενες συζητήσεις θα δούμε πιο βαθιά τους μηχανισμούς που κρύβονται πίσω από αυτή τη διαδικασία. Θα αναλύσω τη θεωρία της προσωπικής ανοχής λίπους, δηλαδή την ιδέα ότι κάθε οργανισμός έχει ένα όριο στο πόσο λίπος μπορεί να αποθηκεύσει με ασφάλεια. Θα μιλήσουμε για τη θεωρία των δύο κύκλων, που εξηγεί τον καθοριστικό ρόλο του λίπους στο ήπαρ και στο πάγκρεας στην ανάπτυξη του διαβήτη. Θα δούμε επίσης αν ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου δύο είναι μια αναπόφευκτα εξελισσόμενη νόσος ή αν, υπό προϋποθέσεις, μπορεί να τεθεί σε ύφεση. Όλα αυτά που συζητάμε έχουν έναν σκοπό. Να καταλάβετε τι συμβαίνει στο σώμα σας και να αποκτήσετε τον έλεγχο πριν η νόσος εγκατασταθεί. Και φυσικά, για όσους ήδη έχουν διαβήτη, η παρακολούθηση και η θεραπεία πρέπει να γίνεται αποκλειστικά σε συνεργασία με τον θεράποντα ιατρό. 24#
Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη δημοτικότητά τους