Βλέπω σήμερα γίνεται θέμα με τις αποκλίσεις ΥΔΑΠ και ΕΛΣΤΑΤ στην εκτίμηση της ανεργίας. Ιδού μία προσέγγιση από την ΤΝ. Η απόκλιση είναι τεράστια και σταθερή. Για να καταλάβουμε γιατί, πρέπει να...
25#
Πλήρες Κείμενο:
Βλέπω σήμερα γίνεται θέμα με τις αποκλίσεις ΥΔΑΠ και ΕΛΣΤΑΤ στην εκτίμηση της ανεργίας. Ιδού μία προσέγγιση από την ΤΝ. Η απόκλιση είναι τεράστια και σταθερή. Για να καταλάβουμε γιατί, πρέπει να δούμε τι μετράει ο κάθε φορέας. **Τι μετράει η ΕΛΣΤΑΤ** Η ΕΛΣΤΑΤ διενεργεί την Έρευνα Εργατικού Δυναμικού (ΕΕΔ) — μια δειγματοληπτική έρευνα σε νοικοκυριά, σύμφωνα με τους ορισμούς του Διεθνούς Γραφείου Εργασίας (ILO) και τον Κανονισμό της Eurostat. Ως «άνεργοι» χαρακτηρίζονται τα άτομα 15–74 ετών που πληρούν ταυτόχρονα τρεις προϋποθέσεις: α) δεν εργάζονται, β) αναζητούν ενεργά εργασία τις τελευταίες 4 εβδομάδες, γ) είναι άμεσα διαθέσιμα να αναλάβουν εργασία. Επιπλέον, ως απασχολούμενοι χαρακτηρίζονται τα άτομα 15–89 ετών που κατά την εβδομάδα αναφοράς εργάστηκαν έστω 1 ώρα έναντι αμοιβής, συμπεριλαμβανομένων των συμβοηθούντων μελών οικογενειακής επιχείρησης. **Τι μετράει η ΔΥΠΑ** Η ΔΥΠΑ (πρώην ΟΑΕΔ) τηρεί διοικητικό μητρώο — καταγράφει όσους εγγράφονται δηλώνοντας ότι αναζητούν εργασία χωρίς ενεργή σύμβαση. Δεν υπάρχει δειγματοληψία — είναι απογραφικό. **Πού ακριβώς δημιουργείται η απόκλιση — Παραδείγματα** Τα πρόσφατα στοιχεία δείχνουν το μέγεθος: τον Ιανουάριο 2026 η ΕΛΣΤΑΤ κατέγραψε 369.146 ανέργους, ενώ η ΔΥΠΑ είχε 923.853 εγγεγραμμένους — διαφορά 554.707 ατόμων. Οι λόγοι: **1. Ο ορισμός «ενεργής αναζήτησης».** Ένας 55χρονος εγγεγραμμένος στη ΔΥΠΑ που παραμένει στο μητρώο για να διατηρεί ασφαλιστική κάλυψη αλλά στην πράξη δεν στέλνει βιογραφικά ούτε πηγαίνει σε συνεντεύξεις, μετράται ως «άνεργος» στη ΔΥΠΑ. Στην ΕΕΔ όμως, αν δηλώσει ότι δεν αναζήτησε ενεργά εργασία τις τελευταίες 4 εβδομάδες, κατατάσσεται ως «εκτός εργατικού δυναμικού» — ούτε άνεργος ούτε απασχολούμενος. **2. Ο κανόνας «μίας ώρας».** Ένας αγρότης στις Σέρρες εγγεγραμμένος στη ΔΥΠΑ που βοηθάει χωρίς αμοιβή στο χωράφι του αδελφού του 3 ώρες τη βδομάδα, θεωρείται «απασχολούμενος» από την ΕΛΣΤΑΤ (συμβοηθών μέλος) αλλά παραμένει «άνεργος» στη ΔΥΠΑ. **3. Αδράνεια μητρώου.** Στο διοικητικό μητρώο της ΔΥΠΑ η «ενεργή αναζήτηση» και η «διαθεσιμότητα» δηλώνονται κατά την εγγραφή και δεν επικαιροποιούνται. Κάποιος που εγγράφηκε το 2018 και βρήκε δουλειά χωρίς να ενημερώσει τη ΔΥΠΑ, παραμένει στο μητρώο ως «άνεργος». **4. Κίνητρα εγγραφής.** Η εγγραφή στη ΔΥΠΑ δίνει πρόσβαση σε επιδόματα, προγράμματα κατάρτισης, κοινωνικό τιμολόγιο ΔΕΗ, φαρμακευτική κάλυψη κ.λπ. Κάποιος που εργάζεται ανασφάλιστα ή σποραδικά μπορεί να έχει λόγο να παραμένει εγγεγραμμένος. **5. Εποχική εργασία.** Ένας ξενοδοχοϋπάλληλος στη Χαλκιδική εγγεγραμμένος στη ΔΥΠΑ τον χειμώνα μετράται ως «άνεργος» και στους δύο. Αν όμως τον ρωτήσει η ΕΛΣΤΑΤ τον Ιούλιο ενώ δουλεύει, μετράται ως «απασχολούμενος» — αλλά αν δεν έχει ενημερώσει τη ΔΥΠΑ, εκεί παραμένει «άνεργος». **6. Αδήλωτη εργασία.** Η ΕΛΣΤΑΤ υποστηρίζει ότι μέρος της απόκλισης οφείλεται σε «μαύρη» εργασία — κάποιοι εγγεγραμμένοι στη ΔΥΠΑ εργάζονται ανασφάλιστα. Το επιχείρημα έχει κάποια βάση αλλά και αδυναμία: αν κάποιος εργάζεται παράνομα, δύσκολα θα το δηλώσει σε έρευνα κρατικού φορέα — οπότε ίσως δηλώνει «δεν εργάζομαι» και στην ΕΛΣΤΑΤ, οπότε μετράται ως άνεργος και εκεί. **Ποια εκτιμά καλύτερα;** Η απάντηση εξαρτάται από το τι θεωρούμε «ανεργία». Αν εννοούμε τον **διεθνώς συγκρίσιμο δείκτη** — αυτόν που χρησιμοποιεί η Eurostat, ο ΟΟΣΑ, η Παγκόσμια Τράπεζα — τότε η **ΕΛΣΤΑΤ** είναι η ορθή πηγή. Η μεθοδολογία ILO εφαρμόζεται πανομοιότυπα σε όλες τις χώρες και επιτρέπει σύγκριση Ελλάδας–Γερμανίας–Ισπανίας. Αν εννοούμε τη **συνολική εικόνα υποαπασχόλησης και ευαλωτότητας** — πόσοι άνθρωποι βρίσκονται πρακτικά χωρίς σταθερή εργασία — τότε η **ΔΥΠΑ** δίνει μια πληρέστερη (αν και «βρώμικη») εικόνα. Οι 923.000 εγγεγραμμένοι δεν είναι όλοι «άνεργοι» με τον αυστηρό ορισμό, αλλά αντανακλούν ένα ευρύτερο πρόβλημα — αποθαρρημένους, μερικώς απασχολούμενους, εποχικούς, ανασφάλιστους. Η αλήθεια βρίσκεται ενδιάμεσα. Η ΕΛΣΤΑΤ **υποεκτιμά** το πρόβλημα γιατί ο ορισμός ILO είναι πολύ αυστηρός (μια ώρα δουλειά = απασχολούμενος). Η ΔΥΠΑ **υπερεκτιμά** γιατί το μητρώο δεν καθαρίζεται και υπάρχουν κίνητρα παραμονής. Για μια ρεαλιστική εικόνα, θα πρέπει κανείς να κοιτάει τον δείκτη ΕΛΣΤΑΤ μαζί με τους συμπληρωματικούς δείκτες (υποαπασχόληση, αποθαρρημένοι εργαζόμενοι, ανενεργοί που επιθυμούν εργασία) — τους οποίους η ίδια η ΕΛΣΤΑΤ δημοσιεύει αλλά σπάνια αναδεικνύονται δημόσια. 24#
Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη δημοτικότητά τους