Η σιωπή απέναντι στη βία κατά των ζώων, δεν είναι ουδέτερη στάση. Είναι συνενοχή Και όταν αυτή η σιωπή απλώνεται σαν πέπλο πάνω από ολόκληρες τοπικές κοινωνίες, τότε το πρόβλημα παύει να είναι...

25#

Πλήρες Κείμενο:

Η σιωπή απέναντι στη βία κατά των ζώων, δεν είναι ουδέτερη στάση. Είναι συνενοχή Και όταν αυτή η σιωπή απλώνεται σαν πέπλο πάνω από ολόκληρες τοπικές κοινωνίες, τότε το πρόβλημα παύει να είναι μεμονωμένο και μετατρέπεται σε βαθιά κοινωνικό και πολιτισμικό φαινόμενο. Στην Ελλάδα του σήμερα –αλλά και ευρύτερα– τα ζώα, είτε αδέσποτα, είτε παραγωγικά είτε άγρια, βρίσκονται συστηματικά στο στόχαστρο μιας βίας, που άλλοτε είναι ωμή και εμφανής και άλλοτε καλύπτεται πίσω από προσχήματα, συμφέροντα και αδιαφορία. Το πιο ανησυχητικό όμως δεν είναι μόνο η ίδια η βία. Είναι η απουσία αντίδρασης. Τα αδέσποτα ζώα δηλητηριάζονται με φόλες, κακοποιούνται, εγκαταλείπονται μαζικά. Οι εικόνες νεκρών σκύλων και γατών στους δρόμους, δεν αποτελούν πια σοκ, αλλά σχεδόν “κανονικότητα” σε πολλές περιοχές. Οι δράστες σπάνια εντοπίζονται και ακόμη πιο σπάνια τιμωρούνται. Όμως, η ευθύνη δεν βαραίνει μόνο αυτούς που τοποθετούν το δηλητήριο. Βαραίνει και εκείνους που γνωρίζουν και δεν μιλούν. Εκείνους που βλέπουν και αποστρέφουν το βλέμμα. Εκείνους που θεωρούν ότι «δεν είναι δική τους δουλειά». Στον ίδιο άξονα, τα παραγωγικά ζώα, συχνά αντιμετωπίζονται αποκλειστικά ως “μονάδες παραγωγής”, χωρίς ουσιαστικό σεβασμό στις βασικές αρχές ευζωίας. Μαζικές θανατώσεις, με πρόσχημα ασθένειες, ανεπαρκείς έλεγχοι, συνθήκες διαβίωσης που προκαλούν πόνο και στρες, όλα συνθέτουν μια εικόνα που δύσκολα συμβαδίζει με μια σύγχρονη, πολιτισμένη κοινωνία. Η έννοια της “αναγκαιότητας”, χρησιμοποιείται συχνά ως άλλοθι, για πρακτικές που θα έπρεπε να ελέγχονται αυστηρά και να αποτελούν την εξαίρεση, όχι τον κανόνα. Τα άγρια ζώα, από την άλλη, πληρώνουν το τίμημα της ανθρώπινης επέκτασης και της αδιαφορίας. Δηλητηριασμένα δολώματα, παράνομο κυνήγι, καταστροφή φυσικών οικοσυστημάτων. Ζώα που δεν ενοχλούν κανέναν, εξοντώνονται είτε από φόβο, είτε από άγνοια, είτε απλώς από μια βαθιά ριζωμένη αντίληψη, ότι η ανθρώπινη ζωή έχει απόλυτη προτεραιότητα, έναντι κάθε άλλης μορφής ζωής. Και μέσα σε όλα αυτά, οι τοπικές κοινωνίες στέκονται –στην καλύτερη περίπτωση– αμήχανες και –στη χειρότερη– αδιάφορες. Γιατί; Πρώτον, υπάρχει ο φόβος. Σε μικρές κοινωνίες, “όλοι γνωρίζονται μεταξύ τους”. Η καταγγελία μπορεί να σημαίνει κοινωνικό αποκλεισμό, συγκρούσεις, ακόμη και απειλές. Έτσι, πολλοί επιλέγουν τη σιωπή, ως έναν τρόπο αυτοπροστασίας. Όμως αυτή η σιωπή, όσο κατανοητή κι αν φαίνεται σε ατομικό επίπεδο, σε συλλογικό επίπεδο, επιτρέπει στη βία να συνεχίζεται ανεμπόδιστα. Δεύτερον, υπάρχει η κανονικοποίηση της βίας. Όταν κάποιος μεγαλώνει σε ένα περιβάλλον, όπου η κακοποίηση ζώων θεωρείται “ασήμαντη”, ή “παραδοσιακή πρακτική”, δύσκολα θα την αμφισβητήσει. Η φράση «έτσι γίνονται αυτά», λειτουργεί σαν μηχανισμός απενεργοποίησης της ηθικής ευαισθησίας. Η επανάληψη δημιουργεί ανοχή και η ανοχή οδηγεί στην αποδοχή. Τρίτον, υπάρχει η έλλειψη παιδείας – όχι μόνο με την έννοια της γνώσης, αλλά με την έννοια της ενσυναίσθησης. Η κατανόηση ότι τα ζώα είναι έμβια όντα που αισθάνονται πόνο, φόβο και άγχος, δεν είναι δεδομένη για όλους. Και όταν αυτή η κατανόηση απουσιάζει, η κακοποίηση μπορεί εύκολα να υποβαθμιστεί σε “δευτερεύον ζήτημα”. Τέταρτον, υπάρχει η δυσπιστία απέναντι στους θεσμούς. Πολλοί πολίτες πιστεύουν –και συχνά όχι άδικα– ότι ακόμα κι αν καταγγείλουν ένα περιστατικό, “δεν θα γίνει τίποτα”. Αυτή η πεποίθηση οδηγεί σε αδράνεια. Γιατί να μπει κάποιος στη διαδικασία να μιλήσει, να εκτεθεί, να εμπλακεί, όταν θεωρεί ότι το αποτέλεσμα θα είναι μηδενικό; Ωστόσο, αυτή η συλλογική αδράνεια, έχει πραγματικές συνέπειες. Κάθε μη καταγγελλόμενο περιστατικό, ενισχύει την αίσθηση ατιμωρησίας των δραστών. Κάθε σιωπηλή αποδοχή, λειτουργεί ως έμμεση επιβεβαίωση, ότι “μπορούν να το κάνουν ξανά”. Και το κάνουν. Το ζήτημα, λοιπόν, δεν είναι μόνο η προστασία των ζώων. Είναι η ίδια η ποιότητα της κοινωνίας. Μια κοινωνία που ανέχεται τη βία απέναντι στα πιο ανυπεράσπιστα όντα, δύσκολα μπορεί να ισχυριστεί ότι λειτουργεί με δικαιοσύνη και ανθρωπιά. Η βία δεν περιορίζεται Μεταφέρεται, εξελίσσεται, διευρύνεται. Τι μπορεί να αλλάξει αυτή την κατάσταση; Πρώτα απ’ όλα, η συλλογική ευθύνη πρέπει να γίνει πράξη. Όχι θεωρητικά, αλλά στην καθημερινότητα. Η καταγγελία δεν είναι “καρφωτική συμπεριφορά” Είναι πράξη προστασίας. Η παρέμβαση, δεν είναι “ανάμειξη” Είναι στάση ζωής. Όταν περισσότεροι πολίτες αρχίσουν να μιλούν, ο φόβος μειώνεται και η πίεση προς τους θεσμούς αυξάνεται. Δεύτερον, η ενημέρωση και η εκπαίδευση είναι κρίσιμες. Από τα σχολεία μέχρι τις τοπικές κοινότητες, πρέπει να καλλιεργηθεί η ενσυναίσθηση και ο σεβασμός προς τα ζώα. Όχι ως κάτι “δευτερεύον”, αλλά ως βασικό στοιχείο πολιτισμού. Ένα παιδί που μαθαίνει να σέβεται ένα ζώο, είναι λιγότερο πιθανό να ασκήσει βία αργότερα στη ζωή του. Τρίτον, οι τοπικές αρχές οφείλουν να αναλάβουν ουσιαστικό ρόλο. Όχι επικοινωνιακές κινήσεις και τυπικές ανακοινώσεις, αλλά πραγματικές δράσεις: Ελεγχοι, διαφάνεια, συνεργασία με φιλοζωικές οργανώσεις, εφαρμογή της νομοθεσίας. Η ευθύνη δεν μπορεί να μετακυλίεται συνεχώς στους πολίτες, ή στους εθελοντές. Τέταρτον, χρειάζεται ενίσχυση της εμπιστοσύνης στους θεσμούς. Όταν οι πολίτες βλέπουν ότι οι καταγγελίες οδηγούν σε πραγματικές συνέπειες, είναι πιο πιθανό να συμμετέχουν ενεργά. Η ατιμωρησία, είναι ο μεγαλύτερος σύμμαχος της κακοποίησης. Τέλος, απαιτείται μια βαθύτερη αλλαγή νοοτροπίας. Τα ζώα δεν είναι αντικείμενα, ούτε εργαλεία, ούτε “πρόβλημα προς εξάλειψη”. Είναι μέρος του ίδιου οικοσυστήματος, στο οποίο ανήκει και ο άνθρωπος. Ο τρόπος που τα αντιμετωπίζουμε, αντικατοπτρίζει τον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε τη ζωή συνολικά. Η αλήθεια είναι σκληρή: Τα ζώα συνεχίζουν να πεθαίνουν, όχι μόνο επειδή κάποιοι τα σκοτώνουν, αλλά επειδή πολλοί επιλέγουν να μην αντιδράσουν. Η αλλαγή δεν θα έρθει από μόνη της. Θα έρθει όταν η σιωπή σπάσει. Όταν η αδιαφορία μετατραπεί σε ευθύνη. Όταν οι τοπικές κοινωνίες αποφασίσουν ότι δεν θα είναι πια θεατές. Γιατί στο τέλος της ημέρας, το ερώτημα δεν είναι τι κάνουν οι λίγοι που κακοποιούν. Το ερώτημα είναι τι κάνουν οι πολλοί, που γνωρίζουν. Και εκεί κρίνεται η πραγματική στάση μιας κοινωνίας. ©️ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΟ ΚΙΝΗΜΑ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΚΑΚΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΩΝ ΖΩΩΝ 24#

Η επιλογή των posts/links γίνεται με ένα στατιστικό μοντέλο και μπορεί να μην απεικονίζει επακριβώς τη δημοτικότητά τους